Александров Николай Тимофеевич

1925 ҫулхи раштавӑн 9-мӗшӗнче Новгород кӗпернинчи Валдай уесӗн Едрово вулӑсӗнчи Нарачино ялӗнче ҫуралнӑ. Вырӑс. Вӗренӳ тулли мар вӑтам. Бологое 4 (халӗ ЗАТО Озёрный) хулинче пурӑннӑ

Хӗрлӗ ҫара 1943 ҫулхи кӑрлачӑн 9-мӗшӗнче чӗнсе илнӗ. Танксен шкулӗнче хатӗрленӳ витӗр тухнӑ та ҫав ҫулах ҫурла уйӑхӗнче Т-34 танкӑн тупписене авӑрлакансене фронта янӑ. Киев патӗнче пӗрремӗш ҫапӑҫӑвне кӗнӗ. Ҫапӑҫусемпе пӗтӗм Украина витӗр тухнӑ, танкра пилӗк хутчен ҫуннӑ.

Чехословакие ирӗке кӑларассишӗн пынӑ ҫапӑҫусенче палӑрнӑ. 1945 ҫулхи нарӑсӑн 3-мӗшӗнче Боленцин (Чехословаки) халӑх пурӑнакан вырӑнта экипаж йышӗнче тупӑран тата пулеметран тӑшман салтакӗсен уйрӑмне ытларах пӗтерет. Ҫапӑҫура унӑн танкне ҫӗмӗрнӗ, экипаж членӗсем аманнӑ. Александровӑн тӑшманран пулеметпа, гранатӑсемпе персе пӗр сехет ытла тан мар ҫапӑҫу пулса иртнӗ. Унтан тата ҫапӑҫусем те, аманнисем те пулнӑ.

Совет Союзӗн Паттӑрӗн чысне илнӗ вӑхӑтра 1-мӗш Беларуҫ фрончӗн 5-мӗш гварди танк ҫарӗн 13-мӗш гварди танк бригадин командирӗ, гварди аслӑ сержанчӗ.

Указ дати-10. 04. 1945.

Ҫӗнтерӳ кунне госпитальте, черетлӗ хут аманнӑ хыҫҫӑн кӗтсе илтӗм. Ҫавӑн чухнех пысӑк звани панине пӗлтӗм.

Ҫӗнтерӳ хыҫҫӑн сержант званийӗнче хӑйӗн дивизийӗнче ҫар склачӗ туса хунӑ. 1946 ҫулхи пуш уйӑхӗнче Кремльте Александрова Ленин орденӗпе Ылтӑн Ҫӑлтӑр панӑ. 1948 ҫулхи юпа уйӑхӗнче запасра ӗҫрен кӑларнӑ.

Трофей хӗҫпӑшалӗн складӗнчен вӑрланӑшӑн ҫар трибуналӗ 15 ҫул тӗлне ята тата мӗнпур наградӑна ҫухатса ирӗклӗхсӗр хӑварнине айӑпланӑ. Совет Союзӗн Паттӑрӗ хисепӗсене 1949 ҫулхи чӳкӗн 4-мӗшӗнче ҫухатнӑ.

Магадан ҫинчи лагерьсенче вӑхӑт иртнӗ, Колыма ҫинчи «Бодрыйск» ятлӑ ылтӑн приискӗ пулнӑ. Чупрӗ, икӗ уйӑх тайгара ҫапкаланса ҫӳрерӗ. Ун хыҫҫӑн Якути лагерӗсем, Лаптевсен тинӗсӗ хӗрринче, Верхоянскра пулнӑ. Пӗтӗмӗшле вара 16 ҫул ытла тӗрмере ларнӑ. Кантемиров дивизинчен тата корпус командирӗ пулнӑ Полуборов маршалтан килнӗ хыҫҫӑн ирӗке тухнӑ.

Ирӗклӗхсӗр юлнӑ вырӑнсенчен хӑтарнӑ хыҫҫӑн тӑван тӑрӑха таврӑннӑ. Лесхозра е пилорамӑра, слесарьте, платникре, кочегарта ӗҫленӗ.

Тӑван ҫӗршывӑн Аслӑ вӑрҫин фрончӗсенче кӑтартнӑ паттӑрлӑха, ӗҫ ҫине тӳрӗ кӑмӑлпа пӑхнине шута илсе 1994 ҫулхи ноябрӗн 1-мӗшӗнче Александров Николай Тимофеевича Совет Союзӗн Геройӗ ятне панӑ.

Тӗвер облаҫӗн Бологов районӗнчи Озёрный паҫҫулкинче пурӑннӑ. 2001 ҫулхи утӑ уйӑхӗн 22-мӗшӗнче ҫӗре кӗнӗ. Тӗвер облаҫӗнчи Выползово паҫҫулкин масарӗнче пытарнӑ.

Арӑмӗ — Александрова Анна Васильевна.

• Указ дати-10. 04. 1945.
• Указ дати-10. 04. 1945.
• Тӑван Ҫӗршывӑн Аслӑ вӑрҫин II степеньлӗ орденӗ (06. 04. 1985);
• медальсем.

• Паттӑр ятне Тверь облаҫӗн Бологов районӗнчи ЗАТО пӗр урамне панӑ.
• Н. А. Александров пурӑннӑ ҫурт ҫине асӑну хӑми вырнаҫтарнӑ.
• ЗАТО Озёрный хисеплӗ гражданинӗ.

•  Александров Николай Тимофеевич «Ҫӗршыв Паттӑрӗсем» сайтра