Антонов Яков Андреевич
Антонов Яков Андреевич (1922 ҫулхи чӳкӗн 22-мӗшӗ, Байроновка[d], Ҫӗпӗр крайӗ[d] — 1980 ҫулхи ҫӗртмен 14-мӗшӗ, Иркутск облаçĕ) — Тӑван Ҫӗршывӑн аслӑ вӑрҫинче Вăта фронтăн 13-мĕш çарĕн 74-мĕш стрелоксен дивизин 109-мĕш стрелоксен полкĕн пулемётчикĕ, красноармеец, Совет Союзӗн Паттӑрӗ (16.10.1943)[1][2][3].
Пурнӑҫӗпе ӗҫӗ-хӗлӗ
Яков Антонов 1922 ҫулхи чӳкӗн 22-мӗшӗнче Иркутск облаҫӗнчи Тайшет районӗнчи Байроновка ялӗнче хресчен кил-йышӗнче ҫуралнӑ. Пуҫламӑш шкулпа трактористсен курсне пӗтернӗ хыҫҫӑн 1940 ҫулта Антонов Тайшет МТСӗнче тракториста ӗҫе вырнаҫнӑ. 1942 ҫулхи кӑрлачӑн 18-мӗшӗнче ӑна Рабочи-крестьянская Красная Армие хӗсмете илнӗ, чи малтан Инҫет Хӗвелтухӑҫӗнче хӗсмет иртнӗ.
1943 ҫулхи кӑрлач уйӑхӗнчен пуҫласа — Тӑван ҫӗршывӑн Аслӑ вӑрҫин фрончӗсенче. Совет Союзӗн Паттӑрӗн чысне илнӗ вӑхӑтра 13-мӗш ҫарӑн 74-мӗш перевҫӗсен дивизин 109-мӗш перевҫӗсен полкӗн пулемётчикӗ, красноармеец. Брянск, Тӗп, 1-мӗш, 2-мӗш тата 3-мӗш Украина фрончӗсенчи ҫапӑҫусене хутшӑннӑ. Белгород-Курск енӗнчи Курск ҫапӑҫӑвне хутшӑннӑ. 1943 ҫулхи ҫурла-авӑн уйӑхӗсенче Чернигов-Припятск операцине, Десна, Днепр тата Припяти йӗркеленӗвне хутшӑннӑ. Чернигов-Припятск операцийӗ вӑхӑтӗнче уйрӑмах палӑрнӑ.
Пӗр разведка шыравӗнче, Десна урлӑ каҫсан, Антонов нимӗҫсен пулемёт точкине тупнӑ, ӑна гранатӑсем пӑрахнӑ, икӗ пулемётчике пӗтернӗ те пулемёта ярса илнӗ. 1943 ҫулхи авӑн уйӑхӗнче Тӑнӑварпа Припяти анӑҫ ҫыранӗсенче плацдармсене алла илессишӗн пынӑ ҫапӑҫусене хастар хутшӑннӑ. Беларуҫ ССРӗн Гомель облаҫӗн Брагин районӗнчи Колыбань ялӗ патӗнчи ҫапӑҫура пулеметран персе 50 яхӑн тӑшман салтакӗпе офицерне пӗтернӗ. Антонов Яков Антонович — (16. 10. 1943-), 1-мӗш Беларуҫ фрончӗн 1-мӗш гварди ҫарӗн 2159-мӗш перевҫӗсен дивизин 2159-мӗш перевҫӗсен полкӗн командирӗ, красноармеец, Совет Союзӗн Паттӑрӗ,,.
1943 ҫулхи чӳк уйӑхӗнче Антонов красноармеец Киев операцине хутшӑнса Киева ирӗке кӑларнӑ. 1943 ҫулхи раштав — 1944 ҫулхи кӑрлач уйӑхӗсенче 40-мӗш ҫар йышӗнче вӑл Житомир-Бердичев операцине хутшӑнса Шурӑ Чиркӗве ирӗке кӑларнӑ. Каярахпа Уман-Ботошан операцине тата Ту Тикич, Кӑнтӑр Буг, Прут юханшывӗсене йӗркелеме хутшӑннӑ. 1944—1945 ҫулсенче Ясско-Кишинёв операцине, Румыни, Белград, Будапешт, Балатон операцисене, Австри территоринчи ҫапӑҫусене хутшӑннӑ.
1947 ҫулта Антонова демобилизациленӗ, ун хыҫҫӑн Иркутск облаҫне таврӑннӑ. 1947—-1952 ҫулсенче вӑл Тайшет ҫул-йӗрпе строительство участокӗн ӑсти, правӑна сыхлакан органсенче, пушарникра ӗҫленӗ.
1980 ҫулхи ҫӗртмен 14-мӗшӗнче вилнӗ. Тӑван Байроновка ялӗнче пытарнӑ.
Ҫавӑн пекех Хӗрлӗ Ҫӑлтӑр, 3-мӗш степеньлӗ Мухтав орденӗсемпе, юнашар медальсемпе чысланӑ. Вӑрҫӑ ҫулӗсенче Антонов Аслӑ Главнокомандующирен 10 тав сӑмахӗ илнӗ.
