Боченков Василий Тимофеевич
Боченков Василий Тимофеевич (1919 ҫулхи ҫурлан 28-мӗшӗ, Мотызлей[d], Вознесенский район[d] — 1994 ҫулхи акан 15-мӗшӗ, Краснодар) — совет офицерӗ, Рабочисемпе хресченсен Хӗрлӗ Ҫарӗн гварди капитанӗ, Тӑван Ҫӗршывӑн Аслӑ вӑрҫине хутшӑннӑскер, Совет Союзӗн Паттӑрӗ (1945).
Пурнӑҫӗ
Вӑрҫӑчченхи ҫулсем
Боченков Василий Тимофеевич 1919 ҫулхи ҫурлан 28-мӗшӗнче халӗ Чулхула облаҫӗн Вознесенски районне кӗрекен Мотызлей ялӗнче хресчен кил-йышӗнче ҫуралнӑ[1][2].
1938 ҫулта Чита хулинчи чукун ҫул техникумӗнчен вӗренсе тухнӑ, унтан пӑравус уйрӑмӗнче техник-механик пулса ӗҫленӗ[2].
1939 ҫулхи пуш уйӑхӗн 30-мӗшӗнче ҫар хӗсметне кайнӑ; ӑна Чита хулин ҫар комиссариатӗнчен чӗнсе илнӗ[1][3].
1941 ҫулта кӗҫӗн лейтенантсен курсне, 1942 ҫулта — политсостав курсне, 1943 ҫулта — «Выстрел» курсне вӗренсе пӗтернӗ[2].
Ҫар хӗсметӗнче
Тӑван Ҫӗршывӑн Аслӑ вӑрҫин ҫапӑҫӑвӗсене 1944 ҫулхи ака уйӑхӗнче хутшӑннӑ. 3-мӗш Украина тата 1-мӗш Беларуҫ фрончӗсенче ҫапӑҫнӑ[2].
Хӗсмет карточкинчи даннӑйсем тӑрӑх, вӑл тӗрлӗ вӑхӑтра 57-мӗш гварди стрелок дивизийӗн 172-мӗш гварди стрелок полкӗнче, ҫавӑн пекех 25-мӗш ҫарӑн 110-мӗш ҫирӗплетнӗ районӗн 252-мӗш уйрӑм пулемёт-артиллери батальонӗнче хӗсметре тӑнӑ[3].
1945 ҫулхи ака уйӑхӗ тӗлне Боченков гварди капитанӗ 1-мӗш Беларуҫ фрончӗн 8-мӗш гварди ҫарӗн 4-мӗш гварди стрелок корпусӗн 57-мӗш гварди стрелок дивизийӗн 172-мӗш гварди стрелок полкӗнче стрелок батальонӗн аслӑ адъютанчӗ пулнӑ[1].
1945 ҫулхи ака уйӑхӗн 16-мӗшӗнче Берлиншӑн пынӑ тапӑну операцийӗ вӑхӑтӗнче Боченков, стройран тухнӑ батальон командирне улӑштарса, Одер сулахай ҫыранӗнчи Зеелов сӑрчӗсем ҫинчи нимӗҫсен хӳтӗлевне ҫӗмӗрсе кӗрес ӗҫе ертсе пынӑ. Унӑн командипе батальон кирлӗ вырӑна йышӑннӑ, тӑшманӑн икӗ ротӑран ытла салтакӗпе офицерне, сакӑр персе тӑракан вырӑна тӗп тунӑ тата 75-мм тупӑсен батарейине ярса илнĕ. Суранланнӑ пулин те Боченков ҫапӑҫу вырӑнӗнчен пӑрахса кайман — ҫапӑҫӑва малалла ерсе пынӑ[1][2].
СССР Аслӑ Канаш Президиумӗн 1945 ҫулхи ҫу уйӑхӗн 31-мӗшӗнчи Указӗпе Боченков Василий гварди капитанне Совет Союзӗн Паттӑрӗ ятне панӑ[1][2].
Хисепӗсем
- Совет Союзӗн Паттӑрӗ, Ленин орденĕ тата 6854 №-лӗ «Ылтӑн Ҫӑлтӑр» медалӗ (1945 ҫулхи ҫу уйӑхӗн 31-мӗшӗ)[1][2].
- II степеньлӗ Тӑван çӗршыв вӑрҫин орденӗ — 4-мӗш гварди стрелок корпусӗн 1944 ҫулхи ҫу уйӑхӗн 27-мӗшӗнчи 89/н №-лӗ приказӗпе[3].
- Хĕрлĕ Çăлтăр орденĕ — 57-мӗш гварди стрелок дивизийӗн 1944 ҫулхи ҫурла уйӑхӗн 4-мӗшӗнчи 60 №-лӗ приказӗпе[3].
- I степеньлӗ Тӑван çӗршыв вӑрҫин орденӗ — 8-мӗш гварди ҫарӗн Ҫар канашӗн 1945 ҫулхи нарӑс уйӑхӗн 17-мӗшӗнчи 481/н №-лӗ приказӗпе[3].
- «Тӑван ҫӗршывӑн 1941—1945 çç. Аслӑ вӑрçинче Германине ҫӗнтернӗшӗн» медаль (1945 ҫулхи ҫу уйӑхӗн 9-мӗшӗ)[3].
- Александр Невский орденӗ — 8-мӗш гварди ҫарӗн Ҫар канашӗн 1945 ҫулхи юпа уйӑхӗн 27-мӗшӗнчи 824/н №-лӗ приказӗпе[3].
- I степеньлӗ Тӑван çӗршыв вӑрҫин орденӗ — 1985 ҫулхи ака уйӑхӗн 6-мӗшӗнчи 87 №-лӗ документпа[3].
Ăнлантарусем
- ^ 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7 Боченков Василий Тимофеевич (выр.). «Память народа». Раҫҫей Федерацийӗн Хӳтӗлев министерстви. Пӑхнӑ кун: 2026 ҫулхи ҫӗртмен 8-мӗшӗ.
- ^ 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7, 8, 9 Всероссийский проект «Памяти героев» (выр.). МБУ ДО ДШИ № 6 им. С. А. Чернобая. Пӑхнӑ кун: 2026 ҫулхи ҫӗртмен 8-мӗшӗ.
- ^ 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7, 8, 9, 10 Память народа::Альбом участника войны. Боченков Василий Тимофеевич (выр.). «Память народа». Раҫҫей Федерацийӗн Хӳтӗлев министерстви. Пӑхнӑ кун: 2026 ҫулхи ҫӗртмен 8-мӗшӗ.
Вуламалли
- Герои Советского Союза: краткий биографический словарь. В 2 т. Т. 1. — М.: Воениздат, 1987.
- Алёшкин А. М. Сердцем на амбразуру. — Иркутск, 1976. — С. 40–47.
- Золотые звёзды забайкальцев. — Иркутск, 1966. — С. 25–28.
Каçăсем
- Боченков Василий Тимофеевич на портале «Память народа»
- Альбом участника войны: Василий Тимофеевич Боченков на портале «Память народа»
- Боченков Василий Тимофеевич в проекте «Памяти героёв»