Вырӑсла версиЯтарлӑ проектсем
Чӗлхе суйла
РУВИКИ ҪИНЧЕН

Гущин Сергей Николаевич

Гущин Сергей Николаевич (ҫур. 1960 ҫулхи пушӑн 9-мӗшӗ, Сокулук[d]) — Совет Союзӗн Паттӑрӗ [1][2]. Указ дати - 10.04.1989. Совет Союзĕн Паттăрĕн ятне тивӗҫнӗ вӑхӑтра Афганистан Демократиллĕ Республикăри Туркестан çар округӗн совет çарĕсен контингенчӗн шутĕнчи 40-мĕш çарăн 5-мĕш гварди мотострелоксен дивизийӗн 371-мӗш мотострелоксен полкӗн мотострелоксен батальон командирӗ, капитан пулнӑ.

Пурнӑҫӗ

1960 ҫулхи пушӑн 9-мӗшӗнче Кӑркӑс ССРӗнчи(выр.)чăв. Сокулук районӗнчи Сокулук ялӗнче рабочисен ҫемьинче ҫуралнӑ[3]. Сокулус ялӗнчи 1-мӗш шкул-гимназине пӗтернӗ хыҫҫӑн Совет Союзӗн Маршалӗ И. С. Конев ячӗллӗ Алма-Атари пӗтӗмӗшле ҫарсен аслӑ училищине вӗренме кӗнӗ, 1981 ҫулта унтан вӗренсе тухнӑ[4].

1983 ҫултанпа КПСС пайташӗ. Хӗрлӗ Ялавлӑ Туркестан ҫар округӗнче хӗсметре тӑнӑ[5].

Афганистан Демократиллӗ Республикинче совет ҫарӗсен пысӑках мар йышлӑ контингенчӗ шутӗнче 1987 ҫулхи ҫу уйӑхӗнчен пуҫласа 1989 ҫулхи нарӑс уйӑхӗччен пулнӑ. 1988 ҫулхи ҫу уйӑхӗнчен пуҫласа Герат, Гильменд(выр.)чăв., Кандагар(выр.)чăв., Фарах(выр.)чăв. провинцисенче 6 ҫапӑҫу операцине хутшӑннӑ, унта хӑйне хӑюллӑ, хастар та маттур командир пек кӑтартнӑ, служба тата интернационал тивӗҫне тӗслӗхлӗ пурнӑҫлакан ҫар ҫынни пек пулнӑ.

1988 ҫулхи ҫурлан 5-мӗшӗнчен пуҫласа 14-мӗшӗччен Герат провинцинче ҫапӑҫу операцине хутшӑннӑ. Ҫурлан 10-мӗшӗнче Герат хулин симӗс зонине хупланӑ вӑхӑтра батальон позицийӗ патне блок витӗр тухас тӗллевпе пӑлхавҫӑсен ушкӑнӗ тухнӑ. Бронеушкӑна ертсе пырса ӑна питӗ меллӗ тӑшман флангне илсе тухнӑ та БМП(выр.)чăв. хӗҫпӑшалӗнчен вӗсене персе пӑрахнӑ. БМП хӗҫпӑшалӗнчен хӑй 6 пӑлхавҫа тата ДШК расчётне тӗп тунӑ[6].

Оригиналлӑ текст (выр.)

С 20 октября по 1 ноября 1988 года участвовал в боевых операциях в провинции Гильменд. 21 октября при постановке подразделения батальона на блок в районе кишлака Каджаки-Суфла грамотно и умело организовал систему подавления огневых средств мятежников, уничтожив при этом пусковую установку ракетных снарядов. Своими смелыми и решительными действиями обеспечил занятие господствующих высот подразделениями полка. Особенно отличился 28 октября при блокировании зелёной зоны кишлака. В бою с мятежниками действовал самоотверженно, уверенно владел обстановкой на поле боя. Возглавив мотострелковую роту, внезапным броском в обход противника уничтожил миномётную батарею, лично уничтожив при этом группу мятежников и 2 миномётных расчёта. Взрывом вблизи разорвавшегося реактивного снаряда был тяжело контужен, но поле боя не оставил, продолжал управлять подразделениями батальона. Своим личным примером воодушевил личный состав батальона. Поставленная задача была выполнена

1988 ҫулхи юпа уйӑхӗн 20-мӗшӗнчен пуҫласа чӳкӗн 1-мӗшӗччен Гильменд провинцири ҫапӑҫу операцисене хутшӑннӑ. Юпан 21-мӗшӗнче батальон уйрӑмне Каджаки-Суфла кишлак тӑрӑхӗнче блоклама вырнаҫтарнӑ чухне пӑлхавҫӑсен вут-ҫулӑм хатӗрӗсене пусарас ӗҫе ӑста та пӗлсе йӗркеленӗ, ҫав вӑхӑтрах ракета снарячӗсене ямалли хатӗре тӗп тунӑ. Хӑйӗн хастар та хӑюллӑ ӗҫӗпе полк уйрӑмне ҫӳллӗ вырӑна йышӑнма май туса панӑ. Уйрӑмах юпан 28-мӗшӗнче кишлакӑн симӗс зонине хупланӑ тунӑ чухне лайӑх палӑрнӑ. Пӑлхавҫӑсемпе ҫапӑҫнӑ чухне вӑл хӑйне шеллемесӗр ҫапӑҫнӑ, ҫапӑҫу хирӗнчи лару-тӑрӑва ҫирӗппӗн тытса тӑнӑ. Мотострелоксен ротине ертсе пырса тӑшман тавра кӗтмен ҫӗртен ҫаврӑнса тухса миномёт батарейине тӗп тунӑ, ҫав вӑхӑтрах хӑй пӑлхавҫӑсен ушкӑнне тата 2 миномёт расчётне аркатнӑ. Реактивлӑ снаряд ҫывӑхра ҫурӑлнӑ хыҫҫӑн йывӑр контузи пулнӑ, анчах ҫапӑҫу хирне хӑварман, малалла батальонӑн уйрӑмӗсен ӗҫне йӗркеленӗ. Тӗслӗх кӑтартса батальонти салтаксене хавхалантарнӑ. Ун умне лартнӑ тӗллеве пурнӑҫланӑ[7].Совет Союзӗн Паттӑрӗ ятпа тивӗҫтересси ҫинчен калакан чыслав хутӗнчен

1989 ҫулхи ака уйӑхӗн 10-мӗшӗнчи СССР Аслӑ Канаш Президиумӗн Указӗпе Афганистан Демократиллӗ Республикине интернационаллӑ пулӑшу кӳрес ӗҫре кӑтартнӑ хӑюлӑхпа паттӑрлӑхшӑн Гущин Сергей Николаевич капитана Совет Союзӗн Паттӑрӗ ят панӑ, ӑна Ленин орденӗпе тата «Ылтӑн Ҫӑлтӑр» медальпе чысланӑ[8].

1992 ҫулта М. В. Фрунзе ячӗллӗ ҫар академийӗнчен вӗренсе тухнӑ. 1992 ҫултанпа ҫарсен анӑҫ ушкӑнӗнчи (Германи) 6-мӗш уйрӑм гварди мотострелоксен бригадин командирӗн ҫумӗ пулнӑ, 1994 ҫулта бригадӑпа пӗрле Мускав ҫар округне(выр.)чăв. (Курск) куҫарнӑ.

1995—1997 ҫулсенче — 6-мӗш уйрӑм гварди мотострелоксен бригадин командирӗ. Раҫҫей Федерацийӗн Хӗҫпӑшаллӑ Вӑйӗсен Тӗп штабӑн ҫар академийӗнчен вӗренсе тухнӑ.

Тӗп штабӑн Ҫарпа ӑслӑлӑх комитетӗнче аслӑ эксперт пулса хӗсметре тӑнӑ[9].

«Ылтӑн Ҫӑлтӑр» Совет Союзӗн Паттӑрӗсен тата Раҫҫей Федерацийӗн Паттӑрӗсен регионти ыр кӑмӑллӑх обществӑлла фондӑн президенчӗ шутланать. Сергей Николаевич ҫавӑн пекех Паттӑрсен Клубӗн правлени членӗ шутланать, «Вестник Героев» хаҫатӑн редакци канашӗн йышне кӗрет[10].

Наградисем

Ӑнлантарусем

  1. ^ Гущин Сергей Николаевич. Архивланӑ 2012 ҫулхи ҫӗртмен 12-мӗшӗ.
  2. ^ Гущин Сергей Николаевич. Архивланӑ 2012 ҫулхи ҫӗртмен 12-мӗшӗ.
  3. ^ В Киргизии прошел урок мужества Героя Советского Союза Сергея Гущина - Российская газета (2022-06-15). Тӗрӗсленӗ: 2025 ҫулхи юпан 23-мӗшӗ.
  4. ^ Гущин Сергей Николаевич. Герои страны. Пӑхнӑ кун: 2025 ҫулхи авӑнӑн 17-мӗшӗ.
  5. ^ Герои Афганской войны. Официальный сайт МКУК «Трудобеликовская сельская библиотека» (15 нарӑсӑн 2022). Пӑхнӑ кун: 2025 ҫулхи авӑнӑн 17-мӗшӗ.
  6. ^ Гущин Сергей Николаевич - Герой Советского Союза. 5-я гвардейская Зимовниковская Краснознаменная орденa Кутузова II степени мотострелковая дивизия имени 60-летия СССР. Пӑхнӑ кун: 2025 ҫулхи авӑнӑн 17-мӗшӗ.
  7. ^ Воин-интернационалист о службе в Афганистане и надежном плече товарищей. Индустрия Севера (17 ҫурлан 2025). Пӑхнӑ кун: 2025 ҫулхи авӑнӑн 17-мӗшӗ.
  8. ^ В Киргизии прошел урок мужества Героя Советского Союза Сергея Гущина (2022-06-15). Тӗрӗсленӗ: 2025 ҫулхи авӑнӑн 17-мӗшӗ.
  9. ^ В гуще событий — Гущин. Красная Звезда (21 авӑнӑн 2002). Пӑхнӑ кун: 2025 ҫулхи авӑнӑн 17-мӗшӗ.
  10. ^ Гущин Сергей Николаевич (выр.). Клуб героев. Пӑхнӑ кун: 2025 ҫулхи юпан 23-мӗшӗ.

Каçăсем

Темӑпа ҫыхӑннисем

Категорисем