Евстигнеев Александр Дмитриевич

Евстигнеев Александр Дмитриевич (1925 ҫулхи раштавӑн 5-мӗшӗ, Смоленск1962 ҫулхи ҫӑвӑн 24-мӗшӗ, Иркутск) — кӗҫӗн сержант, Тӑван Ҫӗршывӑн Аслӑ вӑрҫине хутшӑннӑскер, Совет Союзӗн Паттӑрӗ (1945)[1].

Пурнӑҫӗпе ӗҫӗ-хӗлӗ

Александр Евстигнеев 1925 ҫулхи раштавӑн 5-мӗшӗнче Смоленск хулинче рабочен кил-йышӗнче ҫуралнӑ[1][2]. Вырӑс. 1936 ҫулта кил-йышӗпе Иркутск облаҫӗнчи Усолье-Сибирское хулине куҫса кайнӑ[1][2]. Иркутск авиазаводӗ ҫумӗнчи 4-мӗш ФЗО шкулӗнче вӗренсе тухнӑ. Чита облаҫӗнчи Петровск-Забайкальский хулинче оборон завочӗнче слесарь пулса ӗҫленӗ[1][3].

1943 ҫулхи кӑрлач уйӑхӗнче Хӗрлӗ Ҫарта хӗсмете чӗнсе илнӗ, фронта янӑшӑн нумай ҫырса панӑ[1][2]. 1943 ҫулхи ҫу уйӑхӗнченпе Тӑван Ҫӗршывӑн Аслӑ вӑрҫин фрончӗсенче вӑрҫнӑ. 1944 ҫулхи утӑ уйӑхӗнче кӗҫӗн сержант Евстигнеев 1-мӗш Беларуҫ фрончӗн 69-мӗш ҫарӗн 370-мӗш стрелоксен дивизин 1230-мӗш стрелоксен полкӗн отделени командирӗ пулнӑ[1]. Беларуҫ ССР-не ирӗке кӑларнӑ чухне уйрӑмах палӑрнӑ.

1944 ҫулхи утӑ уйӑхӗн 18-мӗшӗнче Волчище урочищишӗн ҫапӑҫнӑ чухне Евстигнеев пӗрремӗш хӑйӗн подразделенинче тӑшман траншейине кӗнӗ тата пӗр нимӗҫ офицерне, темиҫе салтакне ППШ-па пӗтернӗ[1][2]. Унӑн отделенийӗ пӗрремӗш Любомль хулинчен анӑҫалла СССР патшалӑх чиккине тухнӑ та чикӗ столбне лартнӑ[1].

1944 ҫулхи утӑ уйӑхӗн 20-мӗшӗнче Хелм хулинчен тухӑҫалла вырнаҫнӑ Хусынне ялӗ районӗнче (Польша) Евстигнеев тӑватӑ ҫар ҫыннипе пӗрле пӗрремӗш Лӑпкӑ Буг урлӑ каҫнӑ та автомат вутӗпе ытти ҫар ҫыннисен переправвине хӳтӗленӗ[1][3]. Вӗсен ҫулне нимӗҫ дзочӗ чарнӑ. Евстигнеев ӑна тылтан пӑсса кӗнӗ те тухӑҫлӑх пӑнчине пӗтернӗ. Ҫак ҫапӑҫура пӗр нимӗҫ офицерне вӗлернӗ, икӗ салтакне плена илнӗ[1][2]. Висла урлӑ каҫнӑ чухне Евстигнеев йывӑр аманнӑ та госпитале эвакуациленӗ. Госпитальте вӑл ҫӳлӗ ята панни ҫинчен пӗлнӗ[1].

СССР Аслӑ Канашӗн Президиумӗн 1945 ҫулхи пуш уйӑхӗн 24-мӗшӗнчи хушӑвӗпе «командовани ҫар заданисене тӗлӗшпе вӑрҫа пуҫӑрма тума тата ҫапӑҫура кӑтартнӑ паттӑрлӑхпа хӑюллӑхшӑн» кӗҫӗн сержант Александр Дмитриевич Евстигнеева Совет Союзӗн Паттӑрӗ ятне панӑ, Ленин орденӗпе тата «Ылтӑн Ҫӑлтӑр» медалӗпе (№ 7938) наградӑланӑ[1][2].

1945 ҫулта ВКП(б) членӗ пулса тӑнӑ[2]. Госпитальтен тухсан демобилизациленӗ. Иркутск хулинче пурӑннӑ, шофер, слесарь пулса ӗҫленӗ. Ҫапӑҫури аманӑвӑсем контузипе пӗрле сывлӑхне сапса тӑкнӑ. Евстигнеев йывӑр чирленӗ. 1962 ҫулхи ҫу уйӑхӗн 24-мӗшӗнче вилнӗ. Иркутск хулинчи Радищев ҫӑвинче пытарнӑ[1][2].

Хисепӗсем

  • Совет Союзӗн Паттӑрӗ (1945 ҫулхи пуш уйӑхӗн 24-мӗшӗ, медаль «Ылтӑн Ҫӑлтӑр» № 7938)[1]
  • Ленин орденӗ (1945 ҫулхи пуш уйӑхӗн 24-мӗшӗ)[1]
  • Медальсем[1]

Астӑвӑм

  • Евстигнеев пытарнӑ вырӑнта палӑк лартнӑ, ун ҫине мрамор плита вырнаҫтарнӑ[1].
  • Евстигнеев профессине алла илнӗ училищере мемориал хӑми вырнаҫтарнӑ[2].

Ӑнлантарусем

  1. ^ 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7, 8, 9, 10, 11, 12, 13, 14, 15, 16, 17 Евстигнеев Александр Дмитриевич. Герои страны. Пӑхнӑ кун: 2026 ҫулхи утӑн 23-мӗшӗ.
  2. ^ 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7, 8, 9 Евстигнеев Александр Дмитриевич. Официальный сайт Администрации города Смоленска. Пӑхнӑ кун: 2026 ҫулхи утӑн 23-мӗшӗ.
  3. ^ 1, 2 Евстигнеев Александр Дмитриевич. Энциклопедия Забайкалья. Пӑхнӑ кун: 2026 ҫулхи утӑн 23-мӗшӗ.

Вуламалли

  • Герои Советского Союза: Краткий биографический словарь / Пред. ред. коллегии И. Н. Шкадов. — М.: Воениздат, 1987. — Т. 1 /Абаев — Любичев/. — 911 с. — 100 000 экз. — ISBN отс., Рег. № в РКП 87-95382.
  • Алешкин А.М. Сердцем на амбразуру. — Иркутск, 1976.

Каçăсем