Ермак Павел Ильич

Ермак Павел Ильич (1911 ҫулхи чӳкӗн 25-мӗшӗ, Царицыно[d]1945 ҫулхи нарӑсӑн 15-мӗшӗ, Хойнице[d], Поморское воеводство[d]) — совет офицерӗ, Тӑван Ҫӗршывӑн Аслӑ вӑрҫине хутшӑннӑскер, мотострелоксен батальонӗн командирӗ, капитан, Совет Союзӗн Паттӑрӗ (1945, вилнӗ хыҫҫӑн)[1].

Пурнӑҫӗпе ӗҫӗ-хӗлӗ

Павел Ильич Ермак 1911 ҫулхи чӳкӗн 25-мӗшӗнче (кивӗ стильпе — чӳкӗн 12-мӗшӗ) Тобол кӗпернинчи Царицыно ялӗнче (халӗ Омск облаҫӗн Калачински районӗ) ҫуралнӑ[1][2]. Украин. Вӑтам пӗлӳ илнӗ[1][3]. 1932 ҫултанпа Полтава облаҫӗн Лохвица районӗнчи Вишенки ялӗнче пурӑннӑ, совхозра тракторист, трактор бригадин бригадирӗ пулса ӗҫленӗ[1][3].

1933 ҫулта Хӗрлӗ Ҫара чӗнсе илнӗ[1][2]. 1937 ҫулта Проскуров хулинче (халӗ Хмельницкий) командă составӗн курсӗсене вӗренсе тухнӑ[1]. 1939 ҫулта Анӑҫ Украинӑна хирӗҫ похода, 1939—1940 ҫулсенчи совет-финн вӑрҫине хутшӑннӑ[1]. 1939 ҫулта ВКП(б) членӗ пулса тӑнӑ[1].

Тӑван Ҫӗршывӑн Аслӑ вӑрҫине 1941 ҫултанпа хутшӑннӑ[1]. Кăнтӑр-Анӑҫ, 2-мӗш Украина тата 2-мӗш Беларуҫ фрончӗсенче ҫапӑҫнӑ[1]. Сталинград ҫапӑҫӑвне хутшӑннӑ[1]. 68-мӗш механизациленӗ бригадӑн (8-мӗш механизациленӗ корпус, 70-мӗш ҫар, 2-мӗш Беларуҫ фрончӗ) мотострелоксен батальонӗн командирӗ пулса хӗсметре тӑнӑ[2][3].

1945 ҫулхи кӑрлачăн 13-мӗшӗнчен пуҫласа тапӑннӑ чухне Ермак батальонӗ Польшӑна ирӗке кӑларма хутшӑннӑ. 1945 ҫулхи кӑрлачăн 26-мӗшӗнче батальон Мариенбург хулин (Мальборк) кӑнтӑр-анӑҫ енчи хӗррине тытса илнӗ, çакă Ногат юхан шывĕ урлă каçма май панă. Ҫак ҫапӑҫура Ермак контузи илнӗ, анчах батальона ертсе пыма тӑснӑ[1]. 1945 ҫулхи кӑрлачăн 30-31-мĕшӗсенче батальон Пройсишес-Холянд патӗнче тӑшман çулне хупнă[1]. 1945 ҫулхи февралӗн 15-мӗшӗнче Хойнице хули (Польша) патӗнче тӑшман контратакине сиртӗпнӗ чухне Ермак вилнӗ[1][2]. Вӑл Хойнице хулинче пытарнӑ[1][3].

СССР Аслă Канашĕн Президиумĕн 1945 ҫулхи июнӗн 29-мӗшӗнчи хушăвĕпе «командованин ҫапăçу заданисене лайăх пурнăçланăшăн тата ҫакна пула кăтартнă паттăрлăхпа тăнăçлăхшăн» капитан Ермак Павел Ильича вилнӗ хыҫҫăн Совет Союзӗн Паттӑрӗ ятне панă, унта Ленин орденĕпе «Ылтăн Çăлтăр» медалне панă[1][2].

1945 ҫулхи кăрлачăн 13-мӗшӗнчен февралӗн 15-мӗшӗччен тапхӑрта батальон 600 ҫухрăм ытла ҫапăçупа иртнӗ, 70 ытла пурăнан вырăна ирĕке кăларнă, 2800 ытла тăшман ҫар ҫыннине пĕтернĕ тата 540 ытла ҫынна тыткăна илнĕ, 12 танка, 8 хăй тĕллĕн çӳрекен орудие, 44 орудие, 12 бронетранспортёра, 40 броне- тата автомашина, 27 мотоцикла, 114 пулемёта пĕтернĕ. Батальон 6 танкпа хăй тĕллĕн çӳрекен орудие, 24 орудие, 8 миномёта, 36 самолёта, 453 чукун ҫул вагонне, 22 ҫар склачĕсене тытса илнĕ[1][1][3].

Хисепӗсем

  • Совет Союзӗн Паттӑрӗ (1945 ҫулхи июнӗн 29-мӗшӗ, вилнӗ хыҫҫӑн)[1][2]
  • Ленин орденӗ (1945 ҫулхи июнӗн 29-мӗшӗ, вилнӗ хыҫҫӑн)[2]
  • Хӗрлӗ Ялав орденӗ (1945 ҫулхи февралӗн 16-мӗшӗ, вилнӗ хыҫҫӑн)[2]
  • Хӗрлӗ Ҫӑлтӑр орденӗ (1943 ҫулхи раштавӑн 23-мӗшӗ)[1][2]
  • «Ҫапӑҫура палӑрнӑшӑн» медаль (1944 ҫулхи чӳкӗн 3-мӗшӗ)[1]
  • «Сталинграда хӳтӗленӗшӗн» медаль[1]

Астӑвӑм

  • Ермак ячӗпе Омск облаҫӗн Калачинск хулинчи урама ят панӑ[1].
  • Ермак ячӗпе Полтава облаҫӗнчи Безсалы ялӗнчи 8-ҫуллӑх шкула ят панӑ[1].
  • Лохвица хулинче Геройсен аллейинче унӑн портречӗ лартнӑ[1].
  • Царицыно ялӗнче бюсчӗ лартнӑ[1].

Ӑнлантарусем

  1. ^ 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7, 8, 9, 10, 11, 12, 13, 14, 15, 16, 17, 18, 19, 20, 21, 22, 23, 24, 25, 26 Ермак Павел Ильич. Герои страны. Пӑхнӑ кун: 2026 ҫулхи утӑн 9-мӗшӗ.
  2. ^ 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7, 8, 9 Ермак Павел Ильич. Память народа. Пӑхнӑ кун: 2026 ҫулхи утӑн 9-мӗшӗ.
  3. ^ 1, 2, 3, 4, 5 Ермак Павел Ильич. Prussia39. Пӑхнӑ кун: 2026 ҫулхи утӑн 9-мӗшӗ.

Вуламалли

  • Герои Советского Союза: крат. биогр. слов. Т.1. – Москва, 1987.
  • За мужество и отвагу. Харьков, 1984.

Каçăсем