Ершов Александр Матвеевич

Пурнӑҫӗпе ӗҫӗ-хӗлӗ

1908 ҫулхи авӑнӑн 11-мӗшӗнче Рязань кӗпӗрнинчи Сапожков уесӗнчи Лукмос ялӗнче ҫуралнӑ[1]. Ача чухне килйышӗпе пӗрле Ҫурҫӗр Казахстан облаҫӗнчи Есиль районӗнчи Славянка ялне куҫса кайнӑ[1]. Пуҫламӑш пӗлӳ илнӗ, колхозра ӗҫленӗ[2].

1941 ҫулхи ҫӗртме уйӑхӗнче Хӗрлӗ Ҫара хӗсмете кайнӑ, утӑ уйӑхӗнчен — фронтра[2]. Сталинград ҫапӑҫӑвне, Украина, Беларуҫ тата Литва ҫӗрӗсене ирӗке кӑларас операцисене хутшӑннӑ[1]. Икӗ хутчен аманнӑ.

1944 ҫулхи утӑ уйӑхӗн 30-мӗшӗнче 371-мӗш стрелоксен дивизийӗ Березина юханшыв урлӑ каҫнӑ. Ершов икӗ ҫар ҫыннипе каҫнӑ та гранатӑсемпе икӗ пулемёт пунктне тата 10 ытла тӑшмана тӗп тунӑ. Ҫакӑ батальона каҫма пулӑшнӑ[2]. Вильнюс патӗнчи ҫапӑҫусенче унӑн уйрӑмӗ тӑшманран танка хирӗҫ пӑшал тата 200 ытла снаряд тытса илнӗ[1]. Ҫак ҫапӑҫусемшӗн Хӗрлӗ Ҫӑлтӑр орденӗпе наградӑланӑ[1].

1944 ҫулхи утӑ уйӑхӗн 17-мӗшӗнче Ершов сержант хӑйӗн уйрӑмӗпе Неман юханшывӑн сылтӑм ҫыранне Дарсунишкис патӗнче (Кайшядорис муниципалитечӗ, Литва) пӗрремӗш каҫнӑ та плацдармшӑн ҫапӑҫу пуҫланӑ[1][2]. Тӑшмана 30-40 метр ҫывӑх кӗртсе ҫар ҫыннисем хытӑ пеме тытӑннӑ, гранатӑсем ывӑтнӑ. Патронсем пӗтсен Ершов ҫар ҫыннисене штык ҫапӑҫӑвне хӑпартнӑ. Хӑй штыкпа тата прикладпа 12 тӑшмана вӗлернӗ[2]. Ҫак ҫапӑҫура тӑшман 100 яхӑн салтакне тата офицерне ҫухатнӑ. Плацдарм полкӑн тӗп вӑйӗсем ҫитиччен тытса тӑнӑ. Ҫак паттӑрлӑхшӑн 1944 ҫулхи авӑнӑн 9-мӗшӗнче Совет Союзӗн Паттӑрӗ ятне пама хутсем тӑратнӑ[1].

Темиҫе кун хыҫҫӑн пӗр ҫапӑҫура йывӑр аманнӑ. Вӑрӑм вӑхӑт госпитальте сипленнӗ, медкомисси ҫар хӗсметне юрӑхсӑррине палӑртнӑ. 1945 ҫулхи нарӑс уйӑхӗнче демобилизациленӗ[1][2].

СССР Аслӑ Канашӗн Президиумӗн 1945 ҫулхи пушӑн 24-мӗшӗнчи хушӑвӗпе сержант Ершов Александр Матвеевича Совет Союзӗн Паттӑрӗ ятне панӑ, Ленин орденӗпе «Хӗрлӗ Ҫӑлтӑр» медалӗ (№ 5916) парнеленӗ[1][2].

Вӑрҫӑ хыҫҫӑн Славянка ялне таврӑннӑ. Колхозра ӗҫленӗ, колхоз правленине ертсе пынӑ, «Заградовский» совхоз уйрӑмӗн управляющийӗ пулнӑ[1]. 1969 ҫулта пенсие тухнӑ[2].

1980 ҫулхи нарӑсӑн 21-мӗшӗнче вилнӗ[1].

Хисепӗсем

  • Совет Союзӗн Паттӑрӗ (1945 ҫулхи пушӑн 24-мӗшӗ, Ленин орденӗпе «Хӗрлӗ Ҫӑлтӑр» медалӗ)[1][2];
  • Хӗрлӗ Ҫӑлтӑр орденӗ (1944 ҫулхи утӑн 25-мӗшӗ)[1][2];
  • медальсем.

Астӑвӑм

  • Паттӑр ячӗпе Рязань облаҫӗнчи Сапожков районӗнчи шкулта музей уҫнӑ[2];
  • Рязань облаҫӗнче Аслӑ Ҫӗнтерӗвӗн 80 ҫулталӑкне халалласа Паттӑр ҫинчен видеоролик ӑсталанӑ[2].

Килйышӗ

  • Арӑмӗпе ачисем Славянка ялӗнче пурӑннӑ[1];
  • Мӑнукӗ — Светлана Александровна Ершова[3].

Ӑнлантарусем

  1. ^ 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7, 8, 9, 10, 11, 12, 13, 14 Ершов Александр Матвеевич. Герои страны. Пӑхнӑ кун: 2025 ҫулхи акан 5-мӗшӗ.
  2. ^ 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7, 8, 9, 10, 11, 12 Ершов Александр Матвеевич. Рязанский край: память вечна. Пӑхнӑ кун: 2025 ҫулхи акан 5-мӗшӗ.
  3. ^ Ершов Александр Матвеевич. Бессмертный полк. Пӑхнӑ кун: 2025 ҫулхи акан 5-мӗшӗ.

Каҫӑсем