Левуков Владимир Леонтьевич

 

Влади́мир Лео́нтьевич Левуко́в (ҫур. 1950 ҫулхи кӑрлачӑн 1-мӗшӗ, Кив Тимушкел, Тутар Автономиллĕ Социализмла Совет Республики) — совет саманин тата Раҫҫейӗн чӑваш ҫыравҫи, сӑвӑҫи, прозаикӗ тата журналисчӗ. Чӑваш Республикин Профессионал ҫыравҫисен пӗрлӗхӗн тата Раҫҫей Ҫыравҫисен пӗрлӗхӗн пайташӗ (2009 ҫултанпа). Чӑваш тата вырӑс чӗлхисемпе тухнӑ саккӑр кӗнеке ытла авторӗ, общество ӗҫченӗ, Тольятти хулинчи вырсарникун шкулӗнче чӑваш чӗлхи вӗрентекенӗ.

Пурнӑҫӗ

Владимир Леонтьевич Левуков 1950 ҫулхи кӑрлачӑн 1-мӗшӗнче Татар АССР-ӗн Аксу районӗнчи Кивӗ Тимушкел ялӗнче ҫуралнӑ[1][2].

Шкул хыҫҫӑн Елабугӑри патшалӑх педагогика институтне вӗренме кӗнӗ, унта физикӑпа математика вӗрентекенӗн специальноҫне илнӗ[1][2]. Института вӗренсе пӗтерсен Аксу районӗнчи шкулсенче вӗрентекен, каярахпа вӗрентӳ ӗҫӗпе директор ҫумӗ пулса ӗҫленӗ. 1977 ҫулта Ӑна ВЛКСМ ТК-н «Чи лайӑх вӗрентекен-комсомолец» Хисеп паллипе наградӑланӑ[1].

1979 ҫулта Самар облаҫӗнчи Тольятти хулине куҫса кайнӑ, унта Волжски автомобиль савутӗнче (ВАЗ) ӗҫлеме пуҫланӑ. Савутра 31 ҫул ӗҫленӗ, паяльщик тата юсав бригадин бригадирӗ пулнӑ. Темиҫе ҫул хушши профсоюзӑн цехкомне (43/2 цех) ертсе пынӑ[1][2]. Предприятире нумай ҫул тӳрӗ кӑмӑлпа ӗҫленӗшӗн «Волжски автомобиль савучӗн ветеранӗ» тата «Ӗҫ ветеранӗ» медальсемпе наградӑланӑ[2].

Хула тата чӑваш ентешлӗхӗн общество пурнӑҫне хастар хутшӑнать. Тольятти хулинчи Вырӑнти чӑваш наци-культура автономийӗн пайташӗ тата ертӳҫи шутланать. Автономи ҫумӗнче вырсарникун шкулне йӗркеленӗ, унта ачасемпе ҫитӗннисене чӑваш чӗлхи вӗрентет[1][3]. Самар облаҫӗнче, Тутарстанра тата Чӑваш Республикинче иртекен культура мероприятийӗсене, фестивальсемпе чӑваш уявне хутшӑнать[1].

Пултарулӑхӗ

Литературӑпа ачаранпах интересленнӗ. Унӑн «Савӑнӑҫ» ятлӑ пӗрремӗш сӑвви автор 15 ҫулта чухне «Сельская новь» район хаҫатӗнче пичетленсе тухнӑ[1][2].

Владимир Левуковӑн хайлавӗсем республикӑри тата регионсенчи кӑларӑмсенче пичетленнӗ: «Сельская новь», «Сувар» (Хусан), «Самарский край» (Самар), «Урал сасси» (Ӗпхӳ), «Канаш» (Чӗмпӗр) хаҫатсенче, «Ялав», «Тӑван Атӑл», «Шурӑмпуҫ» журналсенче тата «Мир» альманахри литература тата публицистика пайӗнче[1]. 2020 ҫулта «Тӑван Атӑл» литература журналӗн редколлеги пайташӗ пулнӑ[1].

Хӑйӗн хайлавӗсенче тӑван кӗтесе, ҫывӑх ҫынсене юратнине, халӑхсен туслӑхне кӑтартать. Тӗп геройӗсем — ӗҫ ҫыннисем[1].

Тӗп кӗнекисем

  • «Авӑрти шыв йӗрӗ» — повестьсемпе калавсен пуххи, 2003[1][2].
  • «Кун илемӗ» — сӑвӑсемпе поэма, 2004[1][2].
  • «Пӗрре курса, ӗмӗр юратса» — повестьсем, калавсем, 2007[1][2].
  • «Пурнӑҫ юррисем» — У. С. Левуковапа пӗрле ҫырнӑ, 2016[2].
  • «Люди ударного труда» — Шигоны хут фабрикин историйӗ ҫинчен, 2017[1][2].
  • «С любовью к жизни» — повесть, астӑвӑмсем, 2018[1][2].
  • «Ӗмӗр пӗрле пуласчӗ» — икӗ повесть тата тӑватӑ калав, 2023[4].
  • «Счастье мое» — сӑвӑсем, повестьсем, калавсем, очерксем, 2022[1].

Чӑваш кӗнеке издательствинче тухнӑ «Ӗмӗр пӗрле пуласчӗ» кӗнекене юрату ҫинчен ҫырнӑ повестьсем тата калавсем кӗнӗ, вӑл шутра Исаак тӑрна тата Тольятти хулинчи шанчӑклӑха халалланӑ палӑк ҫинчен ҫырнисем те пур[4].

Общество тата вӗрентӳ ӗҫӗ

Владимир Левуков Самар облаҫӗнчи чӑваш диаспорин хастар ӗҫченӗ шутланать. Вӑл Тольятти хулинчи Чӑваш наципе культура автономине ертсе пырать, ачасемпе ҫитӗннисем валли чӑваш чӗлхи вӗренмелли вырсарникун шкулне йӗркеленӗ[1][3]. Тольяттире, Самар облаҫӗнче тата унтан тухса та чӑваш халӑх уявӗсене йӗркелеме тата ирттерме хутшӑнать[1].

2021 ҫулта мӑшӑрӗпе Зинаида Владимировнапа пӗрле Севастополь хулинче пулнӑ, унта Севастополь чӑваш обществин пайташӗсемпе пултарулӑх тӗлпулӑвӗ иртнӗ. Тӗлпулу вӑхӑтӗнче ҫыравҫӑ хӑйӗн кӗнекисене общество вулавӑшне парнеленӗ тата хут купӑспа чӑваш юррисене шӑрантарнӑ[3].

Хисепӗсем

  • «2010 ҫулхи Пӗтӗм Раҫҫейри халӑх ҫыравне ирттернӗ ӗҫре палӑрнӑшӑн» медаль[1].
  • «Чӑваш автономи облаҫӗ туса хунӑранпа 100 ҫул ҫитни» юбилей медалӗ (2020)[1][5].
  • ВЛКСМ ТК-н «Чи лайӑх вӗрентекен-комсомолец» Хисеп палли (1977)[1].
  • «Куйбышев – запасная столица» астӑвӑм палли (2016)[1].
  • «За служение людям» астӑвӑм палли (2020)[1].
  • Раҫҫей Ҫыравҫисен пӗрлешӗвӗн Хисеп хучӗ (2020)[1].
  • «Волжск автомобиль савучӗн ветеранӗ» медаль[2].
  • «Ӗҫ ветеранӗ» медаль[2].

2009 ҫултанпа Раҫҫей Ҫыравҫисен пӗрлӗхӗн пайташӗ[1][2].

Харпӑр пурнӑҫӗ

Авланнӑ. Мӑшӑрӗ — Зинаида Владимировна Левукова, Тольятти хулинчи Вырӑнти чӑваш наци-культура автономийӗн пайташӗ, вӑл та сӑвӑсем ҫырать[3].

Ӑнлантарусем

  1. ^ 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7, 8, 9, 10, 11, 12, 13, 14, 15, 16, 17, 18, 19, 20, 21, 22, 23, 24, 25 Левуков Владимир Леонтьевич (1950 ҫулхи кӑрлачӑн 1-мӗшӗ). Чӑваш еткерӗ. Пӑхнӑ кун: 2026 ҫулхи утӑн 21-мӗшӗ.
  2. ^ 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7, 8, 9, 10, 11, 12, 13, 14 Владимир Левуков «Кӗтмен хӑна». Сувар (2020 ҫулхи нарӑсӑн 5-мӗшӗ). Пӑхнӑ кун: 2026 ҫулхи утӑн 21-мӗшӗ.
  3. ^ 1, 2, 3, 4 Тӑванпа пултарулӑх тӗлпулӑвӗ. Севастополь хулин наци-культура центрӗ (2021 ҫулхи ҫурлан 8-мӗшӗ). Пӑхнӑ кун: 2026 ҫулхи утӑн 21-мӗшӗ.
  4. ^ 1, 2 Юрату, туслӑх тата парӑннӑ пулнӑ пирки кӗнеке. Чӑваш кӗнеке издательстви (2023 ҫулхи ҫурлан 24-мӗшӗ). Пӑхнӑ кун: 2026 ҫулхи утӑн 21-мӗшӗ.
  5. ^ Чӑваш поэчӗпе ҫыравҫине юбилей медалӗпе наградӑланӑ. Аксубаево (2021 ҫулхи ҫурлан 19-мӗшӗ). Пӑхнӑ кун: 2026 ҫулхи утӑн 21-мӗшӗ.

Вуламалли

Чӑвашла
  • Симаков, В. Е. Манӑҫми ентешӗмсем : [Елена Прохорова, Владимир Левуков писательсем ҫинчен] / Виктор Симаков. — Шупашкар : Ҫӗнӗ Вӑхӑт, 2008. — 35 с.. — См. текст
  • Австрийская О. Тӑванлӑхпа туслӑх туйӑмӗ пӗрлештерет : [Чӑваш Республикин наци библиотекинче Владимир Лявукова «Ӗмӗр пӗрле пуласчӗ» кӑларӑм тухнӑ ятпа саламлани ҫинчен] / О. Австрийская // Знамя = Ялав (Куславкка районӗ). — 2024. — 12 апрель (№ 14). — С. 7.
  • Иванова, О. Ӗмӗр пӗрле пуласчӗ : [Чӑваш Республикин наци библиотекинче Владимир Леонтьевич Левуковӑн кӗнеке презентацийӗ иртни ҫинчен] / О. Иванова // Чӑваш тӗнчи = Чувашский мир. — 2024. — 25 ака/апрель (№ 1/2). — С. 8.
  • Левуков, В. «Самар тӑрӑхӗнче пӗртен-пӗр ҫыравҫӑ юлтӑм…» : [тӑван чӗлхене упрамалли ҫинчен] / В. Левуков // Тӑван Атӑл. — 2019. — № 2. — С. 122-123.
  • Павлова, Е. Кивӗ Тимушкелӗн мухтавлӑ ывӑлӗ / Е. Павлова // Сувар (Тутарстан). — 2021. — 6 ҫурла/август (№ 30). — С. 6 ; Сувар. — 2021.; 13 ҫурла/август (№ 31). — С. 8.
  • Садыкова, С. Туйӑма хут ҫине куҫаратӑп / С. Садыкова // Сувар (Тутарстан). — 2012. — 31 ҫурла (№ 35). — С. 4.
  • Симаков, В. Е. «Авӑра кӗрсе юлнӑ шыв» / В. Е. Симаков // Хальхи пурнӑҫ ыйтнипе : [чӑваш литературин тишкерӳсем] / В. Е. Симаков. — Шупашкар, 2007. — С. 62-65.
  • Турхан, Е. А. «Телейлӗ-ши эсӗ манпа?» / Е. Турхан // Сувар (Тутарстан). — 2009. — 7 ҫурла (№ 32). — С. 10.
  • Турхан, Е. А. Этем хастарлӑхӗн историйӗ/ Е. Турхан // Сувар (Тутарстан). — 2019. — 1 март/пуш (№ 8). — С. 7.
  • Левуков Владимир Леонтьевич // Чуваши Татарстана = Тутарстан чӑвашӗсем : [кн.-альбом]. — Чебоксары, 2006. — C. 508-509.
Вырӑсла
  • Отзывы о книге В. Левукова «С любовью к жизни» // Счастье мое : [стихотворения]. Ох, эта жизнь : [повести, рассказы, очерки и путевые заметки] / В. Л. Левуков. — Самара, 2022. — С. 165-171.
  • Сорокин, Н. М. Левуков Владимир Леонтьевич / Н. М. Сорокин, Е. А. Турхан // Чувашские писатели Татарстана / Н. М. Сорокин, Е. А. Турхан. — Чебоксары, 2015. — С. 92-93.