Упа уявӗ (кӳлепе)

Композицие темиҫе тӗрлӗ материалтан тунӑ. Тӗп лаптӑкне пӑлан мӑйракинчен тунӑ кӳлепе — ҫӗр — йышӑнать. Композицире мамонт кӳлеписем (5 шт.) тата мамонт шӑмминчен тунӑ хуран пур. Çавăн пекех ларакан хӗрарӑмсен (2 шт.), пӑлансен (6 шт.), йытӑсен (2 шт.), нартӑсен (5 шт.), упаллӑ нартӑн (1 шт.), арҫынсен (4 шт.), йӗрӗхсен (5 шт.), чумӑн (1 шт.) тата вӗҫен кайӑксен (22 шт.) кӳлеписене усӑ курнӑ. Лабаза цевкӑран (ӗне шӑмминчен) тунӑ. Сюжетра ҫурҫӗр халӑхӗсен «Упа вӑййи» йӑлине кӑтартнӑ. Композицие виҫӗ тӗнчене пайланӑ, вӗсенчен вӑтаммипе аялти тӗнче тӗп вырӑн йышӑнаҫҫӗ, тӗп элеменчӗ вара — параппанлӑ шаман. Шаманпа юнашар юрлакан виҫӗ арҫын кӳлепи, унтан инҫех мар — тутӑрпа витнӗ упа тирлӗ нартӑсем тата сӑваплӑ лабаз вырнаҫнӑ. Шаман хыҫӗнче ҫӑкӑрпа пулӑ пӗҫерекен хӗрарӑмсен кӳлеписем, ҫавӑн пекех чӗрчунсен, ҫав шутра пӑлансемпе йытӑсен, кӳлеписем вырнаҫнӑ. Композицин пӗтӗм элеменчӗсене турӑ-вӑрҫӑсене сӑнлакан йӗрӗх кӳлеписем пӗрлештерсе тӑраҫҫӗ, вӗсем каштасемпе ҫыхӑнтарнӑ мамонтсем ҫинче тӑраҫҫӗ. Композицин аялти пайне чунсене пӗлтерекен вӗҫен кайӑк кӳлеписене ҫирӗплетнӗ.

Ӗҫе тӗрлӗ материалтан тунӑ. Мамонт шӑммипе ӗне шӑммипе усӑ курнӑ, ку ҫурҫӗр халӑхӗсен йӑлана кӗнӗ ал ӗҫӗсемшӗн кӑтартуллӑ. Касса кӑларас тата монтаж тӑвас техникӑсемпе усӑ курнӑ. Детальсене тума сӑрӑпа усӑ курнӑ, мельхиор вара уйрӑм элементсене йӑлтӑртав тата контраст парать. Ҫак технологисем шӑмӑран касса кӑларас ӳнер йӑлисене сыхласа хӑварма пулӑшаҫҫӗ.

Композици Ҫутҫанталӑкпа этем музейӗнче (Хантӑ-Манси, Югра) упранать. Музее 1932 ҫулта никӗсленӗ, вӑл регионти чи авалхи учреждени шутланать. Унӑн фондӗнче 180 пин ытла упрану единици шутланать, унта Хантӑ-Манси автономи округӗн ҫутҫанталӑк пуянлӑхӗпе тата истори еткерлӗхӗпе ҫыхӑннӑ уникаллӑ экспонатсем кӗреҫҫӗ.