Ĕмĕрхи шăнлăх
.
«Ĕмĕрхи шăнлăх» (нумай çуллă криолитозона, нумай çуллă шăнлăх) — криолитозонăн пĕр тапхăр та ирĕлмесĕр тăракан пайĕ. Çĕр çинчи ĕмĕрхи шăнлăхăн пĕрлехи лаптăкĕ — 35 млн км². Ареалĕ — Аляскăн, Канадăн, Европăн, Азин çурçĕр пайĕ, Çурçĕр Пăрлă океанĕнчи утравсем, Антарктида. Нумай çуллă шăнлăх районĕсем — çĕр хуппин тулаш сийĕ, унти температури чылай хушă 0 °C çӳле хăпармасть. Нумай çуллă шăнлăх зонинче тăпрари шыв пăр евĕр, унăн тарăнăшĕ хăш чухне 1 000 метр ытла пулать.
Çавăн пекех
Ӑнлантарусем
Каçăсем
- А. В. Павлов, Г. Ф. Гравис. Вечная мерзлота и современный климат
- Континентальная многолетняя мерзлота // МЕТОДЫ ОЦЕНКИ ПОСЛЕДСТВИЙ ИЗМЕНЕНИЯ КЛИМАТА ДЛЯ ФИЗИЧЕСКИХ И БИОЛОГИЧЕСКИХ СИСТЕМ. Ред. С. М. Семенов. М. Росгидромет, 2012 г. 508 стр. ISBN 978-5-904206-10-9
- Основные природные и социально-экономические последствия изменения климата в районах распространения многолетнемерзлых пород. Оценочный отчет. 2016 ҫулхи пушӑн 4-мӗшӗнче архивланӑ.
- Тем, кто идет по тайге. Меньчуков А.Е. 2015 ҫулхи утӑн 25-мӗшӗнче архивланӑ., с картой покрытия вечной мерзлотой территории СССР - Москва, "Недра", 1979
- Особенности вечной мерзлоты и возведения фундаментов зданий на вечной мерзлоте
- Карта расположения объектов изучения криосферы Земли 2013 ҫулхи утӑн 31-мӗшӗнче архивланӑ.
- Вечная мерзлота продолжает таять, а у ученых и чиновников практически нет ответов. - "The Moscow Times", 06.10.2011
- Сайт Circumpolar Active Layer Monitoring Network (акăлч.)
- CIRCUMARCTIC MAP OF PERMAFROST AND GROUND ICE CONDITIONS 2015 ҫулхи кӑрлачӑн 20-мӗшӗнче архивланӑ. (акăлч.) - National Snow and Ice Data Center
Шыв | Юр тата пăр |
|||||
|---|---|---|---|---|---|
| Юр | |||||
| Çутçанталăкри юр кĕлеткесем | |||||
| Юр куçăмĕ | |||||
| Пăр |
Пăр (çăвăм) | Тинĕс пăрĕ | Снежура | Сан | Сĕлкĕш | Пак пăр | Пăрлак | Каршака | Серак | Пас | Тăм | Глетчер пăр | Дегляциаци | Гляциоизостази | Гляциодислокаци | Гляциодиапир | Пăр йĕппи | ||||
| Çутçанталăкри пăрланусем | |||||
| Пăр витевĕ |
| ||||
| Ăслăх дисциплинисем | |||||