Андреев Андрей Иванович

1913 ҫулхи раштавӑн 19-мӗшӗнче Богоявленский посёлокӗнче (халӗ — Николаев хули шутӗнчи Корабель районӗ), пулӑҫ ҫемьинче ҫуралнӑ. Украин. Ашшӗ-амӑшӗ Испани грипӗнчен вилнӗ хыҫҫӑн пулӑҫсем пӑхса ӳстернӗ, каярахпа хӑй те эртелте ӗҫлесе пулӑ тытма тытӑннӑ.

Тӑван Ҫӗршывӑн Аслӑ вӑрҫи пуҫлансан 1941 ҫулхи ҫӗртме уйӑхӗнче Андреева ҫапӑҫакан ҫара чӗнсе илнӗ. Связист пулса Одессӑна хӳтӗленӗ ҫӗре хутшӑннӑ. Пӗр ҫапӑҫура, хӑйӗн подразделенийӗпе дивизи штабӗ хушшинчи ҫыхӑнӑва ҫӗнӗрен ҫыхӑнтарма хӑтланса тыткӑна лекнӗ, ун хыҫҫӑн тыткӑна лекнисем валли лагере ӑсатнӑ. 1942 ҫулхи ҫуркунне Андреев ушкӑн йышӗнче унтан тарнӑ. Ушкӑн фронт линийӗ патне ҫитме хӑтланса пӑхнӑ, анчах май килмен, нимӗҫсемпе ҫапӑҫнӑ чухне ушкӑн пӗтӗмӗшпех тенӗ пек пӗтнӗ. Андреев тата темиҫе ҫын чӗрӗ юлнӑ, чылай вӑхӑт иртсен Николаев таврашне ҫитнӗ, тӑван Богоявленск посёлокӗнче вырнаҫнӑ. Унта вӑл пулӑ тытакан эртелте, вӑхӑт-вӑхӑт пулӑ тытакансен саботажне йӗркелесе малалла ӗҫленӗ. Тӑрӑ шыв ҫине кӑларнӑ хыҫҫӑн эртелти ытти ӗҫченсемпе пӗрле ҫӗр ӗҫӗсене куҫарнӑ. Нимӗҫсем валли уй-хир укрепленийӗсем тума килӗшменскере арестленӗ. Андреева Германие ӗҫлеме хӑваласа каяссипе хӑратнӑ, анчах вӑл тарнӑ, вӑрттӑн пурӑннӑ. Ҫулталӑка яхӑн вӑл пӗр кӳлмек хӗрринчи вӗтлӗхре пытанса ларнӑ ҫӗрпӳртре пурӑннӑ.

1944 ҫулхи ҫуркунне Николаева ирӗке кӑларма янӑ совет танк взводне кӗтсе илнӗ. Вӑл взвода Николаев шосси ҫине ҫул кӑтартнӑ, эртеле ирӗке кӑларнӑ хыҫҫӑн совет десанчӗ валли кимӗсем юсама хутшӑннӑ.

1944 ҫулхи пушӑн 25-мӗшӗнче Андреев тата ултӑ доброволец десант отрядне ертсе пыракансем пулма килӗшнӗ. Андреев тинӗс пехотинецӗсен командирӗн Константин Ольшанскин киммине ертсе пынӑ. Сивир маякӗнчен иртсен Богоявленскран икӗ ҫухрӑмра кимӗсенчен пӗри ҫӗмӗрӗлнӗ; ултӑ проводника ҫыран хӗррине антарса хӑварма йышӑннӑ — кимӗсенче утмӑл сакӑр десантник юлнӑ, ҫав шутра Андреев та. Десантлӑ рейдӑн тӗллевӗ «тӑшманӑн ҫар управленине пӑсмалла, нимӗҫсен оборонине тылран пырса ҫапмалла та Хӗрлӗ Ҫар чаҫӗсене Николаев хулине ярса илме пулӑшмалла» пулнӑ.

Икӗ талӑк хушшинче отряд юнлӑ ҫапӑҫусене хутшӑннӑ, ҫав ҫапӑҫусенче тӑшманӑн 18 атакине ҫапса аркатнӑ вермахтӑн ҫичҫӗр ытла салтакӗпе офицерне тӗп тунӑ. 1944 ҫулхи пушӑн 27-мӗшӗнче Андреев ҫапӑҫура пуҫ хунӑ. 1944 ҫулхи пушӑн 28-мӗшӗнче Николаева ирӗке кӑларнӑ, пур десантникран та саккӑрӑн ҫеҫ чӗрӗ юлнӑ. Андреева Николаевра (халӗ — Утмӑл сакӑр десантник скверӗ) вилнӗ десантниксен шутӗнче пытарнӑ. Вӑл десант списокӗсенче шутланман пирки вилнӗ хыҫҫӑн наградӑласси ҫинчен калакан указа 1965 ҫулхи ҫу уйӑхӗн 8-мӗшӗнче ҫеҫ, Ҫӗнтерӳ тунӑранпа 20 ҫул ҫитнӗ умӗн, алӑ пуснӑ.

•  Андреев Андрей Иванович «Ҫӗршыв Паттӑрӗсем» сайтра