Брилёв Тимофей Ефимович
Тимофей Ефимович Брилёв (1906 ҫулхи ҫӗртмен 10-мӗшӗ, Ленинка[d], Ростов облаҫӗ — 1966 ҫулхи раштавӑн 20-мӗшӗ, Егорлыкская[d], Ростов облаҫӗ) — Тӑван Ҫӗршывӑн Аслӑ вӑрҫине хутшӑннӑскер, Тӗп фронтӑн 65-мӗш ҫарӗнчи 4-мӗш татса тухакан артиллери корпусӗн 5-мӗш артиллери дивизин 23-мӗш гварди ҫӑмӑл артиллери бригадин 276-мӗш гварди ҫӑмӑл артиллери полкӗн тупӑ командирӗ, гварди старшини, Совет Союзӗн Паттӑрӗ (1943).
Пурнӑҫӗ
1906 ҫулхи ҫӑвӑн 28-мӗшӗнче (ҫӗнӗ стильпе ҫӗртмен 10-мӗшӗнче) Ленинка ялӗнче (халӗ Ростов облаҫӗнчи Зерноград районӗ) хресчен ҫемйинче ҫуралнӑ. Вырӑс. Ашшӗ Граждан вӑрҫинче хӗрлисен енче ҫапӑҫса пуҫне хунӑ[1].
Шкулта 4 класс вӗренсе пӗтернӗ. 1930 ҫулта колхоза кӗнӗ, тракторист пулса ӗҫленӗ[1].
1941 ҫултанпа Хӗрлӗ Ҫарта. Мечетински райвоенкомачӗ ӑна хӗсмете чӗнсе илнӗ, Усть-Лабинская станицине артиллери курсӗсене вӗренме янӑ[1]. Тӑван Ҫӗршывӑн Аслӑ вӑрҫи пуҫланнӑранпа — фронтра. 1943 ҫултанпа ВКП(б)/КПСС пайташӗ.
Командовани Тимофей Брилёв пуҫаруллӑ, хастар тата опытлӑ тупӑ командирӗ пулнине пӗрре мар палӑртнӑ. Вӑл хӑйӗн расчетне артиллерин аслӑ культурине вӗрентнӗ[1].
Курск ҫапӑҫӑвне хутшӑннӑ. Пӗр ҫапӑҫура унӑн туппи тӑшманӑн артиллерипе миномет батарейисене, икӗ блиндаж тата пехота ротине аркатса тӑкнӑ, ҫакӑншӑн ӑна «Хастарлӑхшӑн» медальпе чысланӑ[1].
Брилёв Тимофей гварди старшини тупӑ командирӗ 1943 ҫулхи авӑнӑн 4-мӗшӗнче Середина-Буда хула евӗрлӗ поселокшӑн (халӗ Украинӑри Сумы облаҫӗнчи хула) пынӑ ҫапӑҫура туппине тӑшмантан 300–400 метр инҫетри уҫӑ пемелли позицие кӑларса, тӑшманӑн ултӑ танкӗпе ҫапӑҫӑва кӗнӗ, вӗсенчен тӑваттӑшне персе аркатнӑ. Ҫӳллӗ вырӑн, хӑшӗшӗн ҫапӑҫу пынӑ, совет салтакӗсен аллинче юлнӑ[2][1].
1945 ҫулта кӗҫӗн лейтенантсен курсне вӗренсе пӗтернӗ. Берлина штурмлама хутшӑннӑ. Рейхстаг хӳми ҫине ҫапла ҫырса хӑварнӑ: «Кунта Дон хыҫӗнчен килнӗ вырӑс салтакӗ, артиллерист, Тимофей Брилёв кӗҫӗн лейтенант пулнӑ»[1].
Вӑрҫӑ пӗтсен Т. Е. Брилёв кӗҫӗн лейтенант — запастра. Тӑван Ленинка ялне таврӑннӑ, колхозра ӗҫленӗ. Каярахпа ҫемйипе Ростов облаҫӗнчи Егорлыкри станицине куҫса кайнӑ, унта Егорлыкри район ӗҫтӑвкомӗ ҫумӗнчи ял тата колхоз строительствин уйрӑмӗн пуҫлӑхӗнче вӑй хунӑ[1]. Каярахпа райпотребсоюзра ӗҫленӗ[2].
1966 ҫулхи раштавӑн 25-мӗшӗнче Егорлык станицинче вилнӗ. Егорлык станицинчи Тӑван ҫӗршыва хӳтӗлекенсен Мемориалӗнче пытарнӑ[1].
Астӑвӑм
Хисепӗсем
- СССР Аслӑ Канаш Президиумӗн 1943 ҫулхи чӳкӗн 16-мӗшӗнчи Хушӑвӗпе нимӗҫ-фашист захватчикӗсемпе кӗрешекен фронтра командованин ҫар хушӑвӗсене тӗслӗхлӗ пурнӑҫланӑшӑн тата ҫав хушӑра хастарлӑхпа паттӑрлӑх кӑтартнӑшӑн Брилёв Тимофей Ефимович гварди старшинине Совет Союзӗн Паттӑрӗн ятне панӑ, ҫавӑн пекех ӑна Ленин орденӗпе 1543-мӗш номерлӗ «Ылтӑн Ҫӑлтӑр» медаль парса чысланӑ[2].
- Ленин орденӗ[2].
- «Хастарлӑхшӑн» медаль[1].
- Медальсем.
Ӑнлантарусем
Каҫӑсем
Брилёв Тимофей Ефимович «Ҫӗршыв Паттӑрӗсем» сайтра
- Брилёв Тимофей Ефимович // Герои Дона : биобиблиографический справочник / Донская государственная публичная библиотека ; сост. Н. Н. Зайцева. Ростов-на-Дону, 2017.
- Брилев Тимофей Ефимович в библиотеке Дона
- Память о Герое, который оставил след в Егорлыкском районе — статья в газете «Заря Егорлыкская»
