Вотинов Африкан Иванович
Вотинов Африкан Иванович (1918 ҫулхи нарӑсӑн 26-мӗшӗ, Майкор[d], Юсьвинский район[d] — 1967 ҫулхи пушӑн 20-мӗшӗ, Томск) — Тӑван Ҫӗршывӑн аслӑ вӑрҫинче Хӗрлӗ Сар командирӗ, Совет Союзӗн Паттӑрӗ (24.03.1945)[1] [2] [3]. Совет Союзĕн Паттăрĕн чысне илнĕ вăхăтра Ленинград фрончĕн 59-мĕш çарĕн 224-мĕш стрелоксен дивизийӗн 143-мĕш стрелоксен полкӗн отделени командирĕ, аслă сержант.
Пурнӑҫӗпе ӗҫӗ-хӗлӗ
Африкан Вотинов родился 26 февраля 1918 года в посёлке Никитинский завод (хальхи Майкор, Пермский край) в рабочей семье. 1934 ҫулта вӑл вӑрӑмӑшӗнче шкул пӗтернӗ, хыҫҫӑн слесарь вӗренекенӗ пулса ӗҫленӗ, кайран Майкорти металлурги заводӗнче слесарь пулнӑ. 1936 ҫултанпа Вотинов Березники хулинчи азот-тук заводӗнче сварщик пулнӑ. 1938 ҫулта ӑна Пермь облаҫӗн Ворошилов районӗнчи ҫар комиссариачӗ СССР НКВД-н Пограничнӑй ҫарӗсене хӗсмете чӗннӗ. Вӑл тӑваттӑмӗш тинӗс пограничнӑй шкулне вӗренсе пӗтернӗ. Камчаткӑра хӗсметре тӑнӑ, пограничнӑй катерӑн старшини пулнӑ. 1942 ҫулхи августран — Аслӑ Отечественнӑй вӑрҫӑ фрончӗсенче.
1944 ҫулхи июньтен аслӑ сержант Африкан Вотинов Ленинград фрончӗн 59-мӗш ҫарӗн 224-мӗш стрелок дивизин 143-мӗш стрелок полкӗн отделенине ертсе пынӑ. Вӑл Выборг заливӗнчи утравӗсенче финн ҫарӗсемпе ҫапӑҫусенче палӑрнӑ. 1944 ҫулхи июлӗн 4-мӗшӗнче ирхине Вотинов хӑйӗн отделенинчи салтаксемпе Сурнион-Сари (Крепыш) утравӗ ҫине аннӑ, пӗтӗм взвода ҫухатусӑр антарнӑ. Утрав варринче взвод командирӗ йывӑр аманнӑ чухне финн подразделенисем контратакӑна тухҫнӑ. Вотинов командованине хӑй ҫине илнӗ, взвода тапӑна ҫӗкленӗ, атакана сирнӗ. Ҫапӑҫура Вотинов хӑй 8 салтака тата 1 офицера пӗтернӗ. Сурнион-Сари утравне ирӗке кӑларсан Вотиновӑн отделенийӗ пролив урлӑ каҫнӑ та Эсси-Сари утравӗ ҫине аннӑ. Пӗр рота ҫӗре ҫирӗп пеме пуҫласан Вотинов хӑйӗн взвочӗпе унӑн флангне тапӑннӑ, чи вӑйлӑ пеме пуҫланӑ ҫуртсене гранатӑсемпе пӑрахнӑ. Июлӗн 6-мӗшӗнче взвод Ракха-Сари утравне ирӗке кӑларма хутшӑннӑ, Ятсӑр утрава ярса илнӗ тата тӑшмана каялла чакма ҫулне каснӑ.
СССР Аслӑ Канашӗн Президиумӗн 1945 ҫулхи мартӑн 24-мӗшӗнчи Указӗпе «нимӗҫ оккупанчӗсемпе кӗрешӳ фронтӗнче командованин ҫапӑҫу задачисене тӗрӗс пурнӑҫланӑшӑн тата унта кӑтартнӑ хастарлӑхпа паттӑрлӑхшӑн» аслӑ сержант Африкан Вотинова Совет Союзӗн Паттӑрӗн ятне панӑ, ӑна Ленин орденӗпе тата 4716 номерлӗ «Ылтӑн Ҫӑлтӑр» медалӗпе чысланӑ.
1944 ҫулхи раштавра Вотинова фронтран чӗнсе илнӗ те Томск облаҫӗнчи Асинори пехота училищине вӗренме янӑ, анчах ӑна вӗренсе пӗтерес пултарман, 1945 ҫулхи юпара демобилизациленӗ. Малтан Майкорти металлурги заводӗнче кадрсен отделӗн начальникӗ пулнӑ. 1946 ҫулхи юпара Вотинов пограничнӑй ҫарсенче сверхсрочнӑй хӗсмете тӑма кӗнӗ. 1956 ҫулта старшина званийӗнче демобилизациленӗ. Томскра пурӑннӑ. 1958 ҫултанпа вӑл Томск политехника институчӗн телевидени лабораторийӗнче механик пулнӑ, кайран радиоэлектроника тата электроннӑй техника институтӗнче радиопередающӑй хатӗрсен кафедринче ӗҫленӗ. 1967 ҫулхи мартӑн 20-мӗшӗнче (ытти хыпарсемпе — 28-мӗшӗнче) вилнӗ, Ҫурҫӗр ҫӑвинче (ытти ячӗсем — Кивӗ, Томск-II) пытарнӑ.
Унсӑр пуҫне ӑна 3-мӗш степеньлӗ Мухтав орденӗпе, Хӗрлӗ Ҫӑлтӑр орденӗпе тата темиҫе медальпе чысланӑ.
