Трифонова Ирина Фёдоровна

1938 ҫулхи чӳк уйӑхӗн 11-мӗшӗнче Тутар АССРӗнчи Пӑва районӗнчи Раккасси ялӗнче ҫуралнӑ. Вӗренӳ: 1994-1999 – Хусан патшалӑх педагогика университечӗн вырӑс филологийӗн факультечӗ; 2000-2003 – Раҫҫей Тӗнчери туризм академийӗн Хусанти филиалӗ, специальноҫ – организацин менеджменчӗ, 2009-2010-Раҫҫей-Итали шкулӗ «Стильо» ҫумӗнчи «Дизайнер тумтир» специальноҫ.

1997 ҫулта ӗҫ-хӗлне «"Сувары"хаҫат редакцийӗн «Татмедиа» АО филиалӗнче ӗҫлесе пуҫланӑ. Литература ӗҫӗпе аппаланать. Пӗрремӗш кӗнеки ««Асра юлнӑ тӗпӗсем» Шупашкарта 2003 ҫулта Чӑваш кӗнеке издательствинче пичетленнӗ. 2003 ҫултанпа «"Суварта"хаҫат редакцийӗ ҫумӗнчи “ Сунталт ” литература пӗрлешӗвӗн пайташӗ. Общественный деятель. 2004 ҫултанпа «"ЧНКА в РТТВ"РОО канашӗнче тӑрать. 2016 ҫултанпа «Чӑваш наципе культура автономийӗ РТТСра» вӗренӳ ыйтӑвӗсемпе ӗҫлекен РОО председателӗн ҫумӗ шутланать. 2016 ҫулта Севастопольте иртнӗ Пӗтӗм чӑвашсен Акатуйне кайса килнӗ чухне Тутарстан чӑвашӗ делегацие ертсе пычӗ.

2023 ҫулта ЧР Профессионал писательсен союзӗн йышне илнӗ.

ЧНКА председателӗн вӗрентӳ ыйтӑвӗсемпе ӗҫлекен ҫумӗ И. Ф. Трифонова шкулсемпе чӑваш этнокомпоненчӗпе, ҫавӑн пекех шкул умӗнхи учрежденисемпе те хастар ӗҫлет. Чӑваш шкулӗсене чӑваш чӗлхипе литературине вӗрентмелли методика тата вӗренӳ пособийӗсемпе тивӗҫтерес енӗпе пӗрре кӑна мар тухса калаҫнӑ. Ӑна класс тулашӗнчи вулав валли кирлӗ учебниксемпе илемлӗ литература списокне ҫырса панӑ. 2023 ҫулта ТР Раиса ҫумӗнчи чӑваш шкулӗсене тутар чӗлхипе ытти халӑхсен чӗлхисене упраса хӑварас тата аталантарас енӗпе ТР Комиссийӗ хутшӑннипе ТР территорийӗнче пурӑнакан ытти халӑхсен учебникӗсемпе тата методика пособийӗсемпе тивӗҫтернӗ.

И. Ф. Трифонова Тутарстан Республикин тата Чӑваш Республикин Вӗрентӳпе наука министерствисен ертӳҫисен тӗлпулӑвне хутшӑннӑ. Жюри йышӗнче пӗрре кӑна мар РФ халӑхӗсен чӗлхисемпе шкул ачисен регионсен хушшинчи наукӑпа практика конференцине тата вулавӗсене хутшӑннӑ, республикӑри тӑван чӗлхепе литература учителӗсен мастер-класӗсен конкурсӗнче «Туган тел», СОШ вӗренекенӗсен хушшинче коррупци тӗлӗшӗнчен антикоррупци енӗпе сочиненисен республика конкурсӗнче.

2019 ҫулхи ҫу уйӑхӗнчен пуҫласа «"Суварта"хаҫат редакцийӗ» АО филиалӗн ертӳҫи-тӗп редакторӗ пулса ӗҫлет. 2022 ҫулта нумай ҫул тата тухӑҫлӑ ӗҫленӗшӗн тата МИХ аталанӑвне пысӑк тӳпе хывнӑшӑн хаҫат редакцийӗ Тутарстан Республикин Раиса Р. Н. Минниханова Тав хутне тивӗҫрӗ. Асӑннӑ тапхӑрта И. Ф. Трифонова ертсе пынипе «"Шуршыв"литература кӑларӑмӗн 2 номерӗ пичетленсе тухнӑ. 2019 ҫултан пуҫласа филиал ҫулсерен РФ Цифра аталанӑвӗпе ҫыхӑну тата массӑллӑ коммуникацисен министерствин грантне тытса тӑракан пулса тӑрать. 2024 ҫулта хаҫат редакцийӗ чӑвашсен паллӑ поэчӗ М. Ҫеҫпӗл 125 ҫул тултарнине халалласа регионсем хушшинчи музыкӑпа поэзи фестивальне ирттерчӗ.

2021 ҫулхи авӑн уйӑхӗн 24-мӗшӗнчен пуҫласа Ирина Трифонова Тутарстанри чӑваш ҫыравҫисен пӗрлӗхне ертсе пырать. РОО ҫумӗнчи «ЧНКА в РТТВ» (чӑв. Вӑл пуҫарнипе Тутарстанри чӑваш ҫыравҫисемпе поэчӗсен кӗнекисене пухса ТР Наци библиотекин фондне панӑ. Союз членӗсем общество ӗҫне те хастар хутшӑнаҫҫӗ. 2022 ҫулта ҫыравҫӑсем ҫыравҫӑ, журналист палӑкне лартма укҫа-тенкӗ пухассипе, «"Сувар"хаҫата никӗслекенсенчен пӗрне тата иккӗмӗш тӗп редакторне Н. М. Сорокина акцие кӗртнӗ, ӑна ҫыравҫӑн ҫемйипе ҫывӑх тӑванӗсем пуҫарса янӑ. Ҫак ҫулах Теччӗ районӗнчи Н. М. Сорокинӑн тӑван тӑрӑхӗнче И. Ф. Трифонова пуҫарнипе асӑну каҫӗ ирттернӗ. Чӑваш культурин республика уявне ирттерес енӗпе ӗҫлекен оргкомитет йышӗнче «\"Уявра \" 2022 ҫултанпа Тутарстанри Чӑваш писателӗсен союзӗ П. П. Хусанкай халӑх поэчӗн тӑван тӑрӑхӗнче регионсем хушшинчи “ Улица Хузангая” литература фестивальне ирттерет.

2024 ҫулта Союз ЧАССР пӗрремӗш поэчӗн, ТР Аксу районӗнче ҫуралса ӳснӗ Н. И. Полоруссов-Шелепи палӑкне лартас ӗҫе хастар кӗнӗ.

Официаллӑ тата общество ӗҫӗсӗр пуҫне Ирина Трифонова литература ӗҫӗпе аппаланать. 2004 ҫулта «Между Волгой и Уралом» литература конкурсӗн ««Чи вуланакан ача-пӑча кӗнеки» номинацире ҫӗнтерӳҫи пулса тӑнӑ. Автор года» (чӑв. Ҫак ҫулах ҫамрӑк ҫыравҫӑсен ««Шурӑ туй кӗпи» пуххинче унӑн калавӗсем пичетленсе тухрӗҫ. 2021 ҫулхи раштав уйӑхӗнче Чӑваш кӗнеке издательствинче 2-мӗш «"Тӑлӑх турат"кӗнекине кӑларнӑ.

Ҫавӑн пекех тумтир дизайнӗпе аппаланать. Пӗтӗм тӗнчери ҫамрӑк дизайнерсен конкурсӗн «Экзерсиссен» парнин лауреачӗ.

ТР Вӗрентӳпе наука министерствин Хисеп Грамотисемпе (2024ҫ., ҫитӗнекен ӑрӑва вӗрентӳпе воспитани парас тытӑма витӗмлӗ тӳпе хывнӑшӑн тата нумай ҫул тӳрӗ кӑмӑлпа ӗҫленӗшӗн), Республикӑри пичет тата массӑллӑ коммуникацисен агентстви «Татмедиа» (2024 ҫ. ТР), Чӑваш Республикин Патшалӑх Канашӗн, Акционерсен обществин «ТАТМЕДИА» (2019 ҫ.) , Чӑваш наци конгресӗн (2024 ҫ., чӑваш халӑхӗн этнокультура хаклӑхӗсене упраса хӑварас, аталантарас тата популяризацилес ӗҫри тава тивӗҫлӗ ӗҫсемшӗн), ТР Вӗрентӳпе наука министерствин Тав ҫырӑвӗсемпе (2022 ҫ.) , Чӑваш наци конгресӗн (2016.), РОО «"РТТти чӑваш наципе культура автономийӗ» (2019 ҫ.) , Раҫҫей Федерацийӗн Федераци пухӑвӗн Патшалӑх Думин депутачӗ А. Г. Аксаков чаплӑ педагог, ҫутта кӑларакан тата гуманист И. Я. Яковлев ҫуралнӑранпа 175 ҫул ҫитнине халалланӑ мероприятисене йӗркелес тата ирттерес ӗҫре пысӑк тӳпе хывнӑшӑн, ГБУ «"Татарстанари халӑхӗсен Туслӑх ҫурчӗ"Пӗтӗм Раҫҫейри Фестиваль дипломӗпе, Пӗтӗм Раҫҫейри Фестиваль дипломӗпе «Поэстрорузисем» ки» ТР Писательсен союзӗн, Тутарстан халӑхӗсен Ассамблейин ТР Тӑван чӗлхесен тата халӑх пӗрлӗхӗн ҫулталӑкӗ шайӗнче (2022 8г.) , ТАССР 100 ҫул тултарнине халалласа панӑ асӑну медалӗ тата Ҫӗпрел муниципаллӑ районӗ 90 ҫул тултарнине халалласа медаль панӑ.

Тимофеев А. А. Елчӗк районӗн тата Чӑваш Республикин обществӑпа политика пурнӑҫне хастар хутшӑннӑ:

• Пӗтӗм Союзри Историпе культура палӑкӗсене сыхлакан обществӑн районти уйрӑмне ертсе пынӑ,
• Пӗтӗм Союзри «Пӗлӳ» обществӑн районти уйрӑмне ертсе пынӑ,
• КПСС Елчӗк районӗн бюровӗн членӗ пулнӑ,
• Елчӗк районӗн депутатсен Канашӗн депутатне суйланнӑ,
• Чӑваш наци конгресӗн Мӑн Канашӗн пайташӗ пулнӑ,
• Тутарстанри чӑвашсен «Пӑлхар» ентешлӗхӗн хастар пайташӗ.

Тимофеев А. А. 20 кӗнеке авторӗ, вӗсен шутенче:

• «Ырӑ йӗр» (1971),
• «Хуратул пирӗн уй-хирте» (1971),
• «Хуҫалӑх расчёчӗ мӗн парать?» (1972),
• «Колхозри кайӑк-кӗшӗк фабрики» (1973),
• «Лар, тӑванӑм, ҫума» (1994),
• Тимофеев, А. А. Фатуна хыв, пикеҫӗм… : [калавсем, сӑвӑсем] / Анатолий Тимофеев (Сӑрнай). — Патӑрьел : [б. и.], 1995. — 80 с. : портр.,
• Тимофеев, А. А. Пурнӑҫа юратса : [очерксем] / Анатолий Тимофеев (Сӑрнай). — Шупашкар : Сувар-спорт, 2008. — 99 с., [6] л. ил. : ил., портр.,
• «Пурнӑҫ иккӗ килмест»,
• Тимофеев, А. А. Савнӑ, хаклӑ ялӑм Раккасси — аса илӳсен сӑпки / Анатолий Тимофеев (Сӑрнай). — Шупашкар : Ҫӗнӗ Вӑхӑт, 2019. — 148 с., [8] л. ил. с.,
• Тимофеев, А. А. Суйласа илнисем : [очерксем, калавсем, публицист шухӑшӗ, сӑвӑсем, сан ҫинчен, ман ҫинчен] / Анатолий Тимофеев-Сӑрнай ; [Иван Иноходов умсӑмахӗ]. — Шупашкар : Ҫӗнӗ Вӑхӑт, 2018. — 126, [1] с., [6] л. ил. : портр., ӳкерчӗксем,
• Тимофеев, А. А. Тамӑкра туптаннӑ юрату. Чукун пиҫиххиллӗ хурӑн : (ҫӗнетнӗ хушма кӑларӑм) / Анатолий Тимофеев-Сӑрнай]. — Шупашкар : Ҫӗнӗ Вӑхӑт, 2015. — 175 с.,
• Тимофеев, А. А. Ырӑ ят — хӑватлӑ ҫунат : [статьясем, асаилӳсем] / Анатолий Тимофеев-Сӑрнай ; [Ф. П. Петрянкин умсӑмахӗ ; М. А. Михайловский хыҫсӑмахӗ ; Д. В. Литаврин ӳнерҫӗ]. — Шупашкар : Чӑваш кӗнеке издательстви, 2015. — 150 с., [38] л. ил. : ил., цв. ил., портр.,
• «Суйласа илнисем» (2018)

• «Хастар ӗҫленӗшӗн. В. И. Ленин ҫуралнӑранпа 100 ҫул ҫитнине халалласа» медаль (1970);
• КПСС Тӗп Комитечӗн сӗтелҫи медалӗ (1982);
• «Ӗҫ ветеранӗ» медаль (1986);
• Чӑваш Республикин тава тивӗҫлӗ культура ӗҫченӗ^[1] (1999);
• Раҫҫей Журналисчӗсен союзӗн Хисеп грамоти (1998);
• СССР журналисчӗсен союзӗн Хисеп грамоти;
• Чӑваш Республикин Патшалӑх Канашӗн Хисеп грамоти (2013);
• Валентин Урташ ячӗллӗ преми лауреачӗ;
• Чӑваш Республикин Пуҫлӑхӗн Тав ҫырӑвӗ;
• Раккасси ялӗн Хисеплӗ ҫынни.