Шумер чĕлхи

Шумер чĕлхин аталанăвĕнче пилĕк тапхăра палăртаççĕ:

1. Архаика (п. эрч. 3000—2750 çç.)
2. Ватă шумер (п. эрч. 2750—2136 çç.)
3. Çĕнĕ шумер (п. эрч. 2136—1996 çç.)
4. Кай шумер е Ватă вавилон шумер (п. эрч. 1996—1736 çç.)
5. Шумер хыççăнхи (п. эрч. 1736 ç. — п. эрч. II ĕмĕр)

Чĕлхере савăл çырулăхĕпе усă курнă. Çырулăхĕ сăмахлă-сыпăклă. Никĕсĕнче ӳкерчĕк паллисем (пиктограммăсем) выртаççĕ, çак идеограммăсем сăмаха мар, ассоциативлă çыхăннă темиçе пĕлертĕве (концепта) кăтараççĕ.

Шумер чĕлхи — агглютинативлă чĕлхе, сăмаха çыхăнуллă уйрăм суффикссемпе морфемсенчен тытăнса тăрать. Синтаксис енĕпе чĕлхене эргативлисен шутне кĕртеççĕ.

• Шумер чĕлхи: Euskara exotica
• Sumerian Language Page
• Sumerian language article in 1911 Encyclopedia Britannica
• An overview of Sumerian provided on the page of the Electronic Text Corpus of Sumerian literature 2008 ҫулхи авӑнӑн 2-мӗшӗнче архивланӑ.
• CDLI: Cuneiform Digital Library Initiative 2021 ҫулхи ҫӑвӑн 5-мӗшӗнче архивланӑ. a large corpus of Sumerian texts in transliteration, largely from the Early Dynastic and Ur III periods, accessible with images.
• Electronic Pennsylvania Sumerian Dictionary (EPSD) 2006 ҫулхи кӑрлачӑн 13-мӗшӗнче архивланӑ.
• Sumerisch (An overview of Sumerian by Prof. Dr. Kausen, in German)
• The Life and Death of the Sumerian Language in Comparative Perspective by Piotr Michalowski
  • handout (PDF)
• Cale Johnson 2005 ҫулхи акан 15-мӗшӗнче архивланӑ.
  • handout 2005 ҫулхи акан 18-мӗшӗнче архивланӑ. (PDF)
• Jarle Ebeling (PDF)
• Graham Cunningham (PDF)