Вырӑсла версиЯтарлӑ проектсем
Чӗлхе суйла
РУВИКИ ҪИНЧЕН

Ҫемье, юрату тата шанчӑклӑх кунӗ

Ҫемье, юрату тата шанчӑклӑх кунӗ — Раҫҫейри уяв, ӑна утӑн 8-мӗшӗнче паллӑ тӑваҫҫӗ. Уява православири Сӑваплӑ Петр кнеҫпе унӑн арӑмӗ Февроние асӑнмалли кунне халалласа ирттереҫҫӗ. Раҫҫейре официаллӑ майпа 2022 ҫулхи ҫӗртмен 28-мӗшӗнче Президент хушӑвӗпе ҫирӗплетнӗ[1].

Уяв историйӗ

1990-мӗш ҫулсенче Муромра (Улатимӗр облаҫӗ), совет секуляризаци тапхӑрӗ вӗҫленнӗ хыҫҫӑн православире сӑваплӑ Петӗрпе Февроние сума сӑвассине ҫӗнӗрен чӗртнӗ. 2000-мӗш ҫулсен пуҫламӑшӗнче Муром мэрӗн Валентин Качевӑн йышӑнӑвӗпе Петӗрпе Феврони кунӗ тӗлне пӗрремӗш хут хула кунне уявлама хӑнӑхтарнӑ. Ҫакна хула пуҫлӑхӗ хулан историлле сӑн-сӑпатне сыхласа хӑварассипе сӑлтавланӑ: чаплӑ мероприятисен датипе Муром чиркӗвӗсене реставрацилес ӗҫсене вӗҫлемелли сроксене ҫыхантарнӑ. Ун хыҫҫӑнхи ҫулсенче вырӑнти администраци Петӗрпе Феврони кунне Ҫветтуй Валентин кунне альтернатива пек тума хӑтланнӑ, анчах хӑй тӗллӗн ҫитӗнӳ тӑвайман[2].

2006 ҫулта хула влаҫӗсем пуҫарнипе Муром ҫыннисем 15—20 пин алӑ пуснӑ, «Пӗтӗм Раҫҫейри арлӑ-арӑмлӑ юратупа ҫемье телейӗн кунӗ (Пётрпа Феврония Муромскисен ырӑ кӑмӑллӑ кнеҫӗсене асӑнса) ҫинчен каланӑ, унта июлӗн 8-мӗшӗнче пӗтӗм Раҫҫейри кӑмӑл-сипет тата ӑс-хакӑл ҫемье хаклӑхӗсене халалланӑ уяв тесе пӗлтернӗ. Шыва кӗрес умӗн 2008 ҫулхи кӑрлачӑн 18-мӗшӗнче Шут палатин пуҫлӑхӗ, Муромӑн хисеплӗ гражданинӗ тата Спасо-Преображени мӑнастирӗн попечительсен канашӗн пуҫлӑхӗ Сергей Степашин(выр.)чăв., Кирилл (Епифанов) игумен мӑнастирӗн настоятелӗ тата ытти патшалӑх тата общество деятелӗсем уяв туса хурасси ҫинчен коммюникене алӑ пуснӑ. Пуҫарӑва регион ертӳҫисемпе общество ӗҫченӗсем, Патшалӑх думи, Федераци Канашӗ тата Вырӑс православи чиркӗвӗ пулӑшнӑ.

Пӗтӗм Раҫҫейри «Ҫемье, юрату тата шанчӑклӑх кунӗ» ята илнӗ уяв пӗрремӗш хут 2008 ҫулхи утӑн 8-мӗшӗнче иртнӗ. Ӑна йӗркелекенӗ — Раҫҫейӗн виҫҫӗмӗш президенчӗн Дмитрий Медведевӑн мӑшӑрӗ Светлана Медведева ертсе пыракан социаллӑ культура пуҫарӑвӗсен фончӗ. Малалла уява ҫулсерен паллӑ тума пуҫланӑ. Уява ӳкернӗшӗн «Хӗрлӗ тӑваткал» компани яваплӑ, телекӑларӑма Пӗрремӗш канал пурнӑҫлать.

2024 ҫулхи утӑ уйӑхӗнче Патшалӑх думин Ҫемьене хӳтӗлекен комитечӗн пуҫлӑхӗ Нина Останина РФ Ӗҫ министерствине Ҫемье, юрату тата шанчӑклӑх кунне нумай ачаллӑ ашшӗ-амӑшӗшӗн канмалли кун тума сӗннӗ. Вӑл каланӑ тӑрӑх, ҫакӑн пек утӑм Ҫемье ҫулталӑкӗнче нумай ачаллӑ ҫемьесемшӗн патшалӑх тӑрӑшнине кӑтартса парать.

Уявлани

Тӗп уявсем йӑлана кӗнӗ йӗркепе Муромра утӑ уйӑхӗн 8-мӗшӗнче е уяв умӗнхи канмалли кун, енчен те дата ахаль кунсене тивет пулсан, иртеҫҫӗ. Хулара концертсем, суту-илӳпе ремесла ярмӑрккисем иртеҫҫӗ, ачасем валли анимаци площадкисем уҫӑлаҫҫӗ, уяв каҫне гала-концертпа тата уяв фейерверкӗпе паллӑ тӑваҫҫӗ. Светлана Медведева кашни ҫулах тенӗ пек Муром уявне килет, тепӗр чухне унпа пӗрле упӑшки те пырать.

2016 ҫулта уяв умӗн ЛДПР партийӗн Патшалӑх думин депутачӗсем Ярослав Ниловпа Алексей Диденко парламента утӑ уйӑхӗн 8-мӗшӗнче кану кунӗ тесе пӗлтермелли саккун проектне кӗртнӗ. Ҫулталӑк иртсен саккун проектне пӗрремӗш вулавра пӑрахӑҫланӑ.

Уявлассин йӑлисем

Ҫемье, юрату тата шанчӑклӑх кунӗн символӗ салтак тӳми чечек пулса тӑнӑ. Уяв кунӗнче салтак тӳмисенчен пуҫ кӑшӑлӗсем ҫыхаҫҫӗ, салтак тӳми ҫыххисемлӗ тата ҫемьен ытти символӗсене ӳкернӗ открыткӑсем парнелеҫҫӗ. Июлӗн 8-мӗшӗнче мӑшӑрланасси ырӑ йӑла пулса тӑчӗ: ҫак кун чылай ЗАГС ӗҫ сехетне тӑсать, уйрӑлусене регистрацилеме килӗшмеҫҫӗ. Муромри ЗАГСсене ытларах кӑмӑллаҫҫӗ, унта ытти хуласемпе ҫӗршывсенче пурӑнакансем мӑшӑрлӑ пурнӑҫа регистрацилеме тӑрӑшаҫҫӗ. Ҫав вӑхӑтрах Вырӑс православи чиркӗвӗ асӑннӑ йӑлана питӗ ырламасть, мӗншӗн тесен чиркӳ календарӗнче ҫак дата мӑшӑрлану вӑрттӑнлӑхӗ пулса пыман пост тапхӑрне лекет.

Ҫемье, юрату тата шанчӑклӑх кунне уявланӑ май ҫулсерен ҫемье хаклӑхӗсене, йӑли-йӗркине упраса хӑварас тӗллевпе йӗркеленӗ «Пурнӑҫ парнеле мана» акци иртет. Акци шайӗнче конкурссем, фотокуравсем йӗркелеҫҫӗ, информаци материалӗсем сараҫҫӗ тата тӗрлӗ облаҫри специалистсем: медиксем, юристсем, психологсем, журналистсем, тӗн тата общество организацийӗсен представителӗсем хутшӑннипе ҫавра сӗтелсем ирттереҫҫӗ.

2005 ҫултан пуҫласа Ҫемье, юрату тата шанчӑклӑх кунӗнче Раҫҫейре ҫемье тата ача-пӑча фильмӗсен «В кругу семи» пӗтӗм тӗнчери кинофестивалӗ иртет.

Награда

Утӑн 8-мӗшӗнчи мероприятисен пӗлтерӗшлӗ пайӗ — Раҫҫей Федерацийӗнче Ҫемье, юрату тата шанчӑклӑх кунне ирттерес енӗпе йӗркелӳ комитечӗ ҫирӗплетнӗ «Юратупа шанчӑклӑхшӑн» медале пани. Награда реверсӗ ҫинче салтак тӳми чечек ӳкернӗ, аверса Петрпа Феврони сӑнӗсемпе тата «За любовь и верность семье» девизпа илемлетнӗ. 25 ҫул ытла мӑшӑрлӑ пурнӑҫпа пурӑнакан мӑшӑрсене чыслаҫҫӗ. Наградӑна илме кандидатсене муниципалитет влаҫӗсем сӗнеҫҫӗ, чыславӗ вара регион тата федераци шайӗнче иртет. Медальсемсӗр пуҫне лауреатсене вырӑнти влаҫсем «ҫемьеллӗ» тематикӑпа килӗшсе тӑракан хаклӑ парнесем параҫҫӗ[3].

Раҫҫейӗн хӑш-пӗр регионӗсенче 50 ҫул ытла пӗрле пурӑннӑ мӑшӑрсем укҫа тӳлевӗсем илме пултараҫҫӗ. Кун валли икӗ мӑшӑрӑн та Раҫҫей Федерацийӗн гражданӗсем пулмалла, вӗсем мӑшӑрланӑвне официаллӑ майпа регистрацилемелле.

Ҫемье, юрату тата шанчӑклӑх кунне ҫирӗплетсен Раҫҫейри чылай хулара Пётрпа Феврони палӑкӗсене лартма тытӑннӑ. 2016 ҫул тӗлне 60 яхӑн палӑк лартнӑ. Ҫуррине «В кругу семи» программа шайӗнче вырнаҫтарнӑ, ҫуррине — вырӑнти влаҫсем пуҫарнипе.

undefined

Чӑваш Республикинче уявлани

2016 ҫулта Шупашкарта сӑваплӑ Петӗрпе Февроние палӑк лартнӑ[4].

Ҫак кун хуласенчи, уйрӑмах Шупашкарти, культура учрежденийӗсенче ҫемьесем валли тӗрлӗ мероприяти иртет[5].

Республика тата муниципалитетсен шайӗнче ҫирӗп ҫемьесене парнесемпе, Хисеп хучӗсемпе чыслаҫҫӗ. Сӑваплӑ Петӗрпе Феврони палӑкӗ патӗнче молебен ирттереҫҫӗ. ЗАГСсенче ҫемьесене уявпа ҫыхӑнтарса регистрацилеҫҫӗ[6].

Ӑнлантарусем

  1. ^ Указ Президента Российской Федерации от 28.06.2022 № 411 «О Дне семьи, любви и верности». Официальный интернет-портал правовой информации (28 ҫӗртмен 2022). Пӑхнӑ кун: 2026 ҫулхи утӑн 6-мӗшӗ.
  2. ^ 8 июля — День семьи, любви и верности: история и традиции праздника. Известия (7 утӑн 2024). Пӑхнӑ кун: 2026 ҫулхи утӑн 6-мӗшӗ.
  3. ^ День семьи, любви и верности в России: история и традиции праздника. РИА Новости (8 утӑн 2013). Пӑхнӑ кун: 2026 ҫулхи утӑн 6-мӗшӗ.
  4. ^ Святые благоверные Пётр и Феврония Муромские (выр.). Управление культуры и развития туризма администрации г. Чебоксары (18 акан 2023). Пӑхнӑ кун: 2026 ҫулхи утӑн 7-мӗшӗ.
  5. ^ День семьи в Чебоксарах: полная программа праздника 8 июля 2026 года (выр.). Аргументы и Факты — Чувашия (7 утӑн 2026). Пӑхнӑ кун: 2026 ҫулхи утӑн 7-мӗшӗ.
  6. ^ День семьи, любви и верности в Чебоксарах и Чувашии — как обычно проходит праздник 8 июля (выр.). Чув.рф (28 ҫӗртмен 2026). Пӑхнӑ кун: 2026 ҫулхи утӑн 7-мӗшӗ.

Каҫӑсем

Темӑпа ҫыхӑннисем

Категорисем