Антонов Василий Петрович

Сарӑту кӗпӗрнин Балашов уесӗнчи (халӗ Сарӑту облаҫӗн Балашов районӗ) Рассказань ялӗнче ҫуралнӑ. Вырӑс. Ашшӗ-амӑшӗ вилнӗ хыҫҫӑн 1927 ҫулта малтан тӑванӗсем патӗнче, унтан Иваново хулинчи ача ҫуртӗнче воспитани илнӗ. 1933—1937 ҫулсенче Ҫурҫӗр чукун ҫулӗн Иваново уйрӑмӗн ОРСӑн совхозӗнче кӗтӳҫре ӗҫленӗ, кайран «Сантехмонтаж» предприятире тимӗрҫӗре ӗҫленӗ. 1938 ҫулта ликбезра 3 класс вӗренсе пӗтернӗ.

1938 ҫулхи юпа уйӑхӗнче Хӗрлӗ Ҫара илнӗ. Карелири чикӗ ҫарӗсенче, Финлянди чиккинче, малтан 35-мӗш тинӗс пограничниксен отрядӗнче хӗсметре тӑнӑ, кайран ӑна чикӗ хуралӗн 82-мӗш отрядне кӗртнӗ. 1939—1940 ҫулсенче совет-финн вӑрҫине хутшӑннӑ. Чикӗ сыхланӑ чухне кӑтартнӑ паттӑрлӑхшӑн, 1941 ҫулхи ҫуркунне патшалӑх чиккине пӑсакан пилӗк ҫынна тытса чарнӑ ҫӗре хутшӑннӑ, Антонов хӗрлӗармееца уйӑхлӑх отпуск панӑ. Анчах тӑванӗсем патне кайма май килмен унӑн — вӑрҫӑ чӑрмантарнӑ.

Тӑван Ҫӗршывӑн Аслӑ вӑрҫинче малтанхи кунсенчех. Чикӗри 82-мӗш полк йышӗнче ҫапӑҫнӑ, Заполярьене хӳтӗленӗ ҫӗре хутшӑннӑ. Икӗ хутчен аманнӑ. 1942 ҫулхи чӳк уйӑхӗнче Челепи хулинче пухакан НКВД Уйрӑм ҫарӗн НКВД ҫарӗсен Сталинград 10-мӗш дивизине куҫарнӑ. 1943 ҫулхи нарӑс уйӑхӗн пуҫламӑшӗнче Вӑта фронта ҫитнӗ, унта вӗсен дивизине 181-мӗш дивизи, ҫарне — 70-мӗш ҫар туса хунӑ.

Ҫак дивизире 271-мӗш стрелоксен полкӗн станок пулемёчӗн наводчикӗ пулса ҫапӑҫнӑ, Сева тапӑну операцине тата Курск ҫапӑҫӑвне хутшӑннӑ.

Днепр урлӑ каҫнӑ чухнехи ҫапӑҫусенче уйрӑмах палӑрнӑ. 1943 ҫулхи авӑнӑн 28-мӗшӗнче Днепр урлӑ каҫнӑ хыҫҫӑн Гомель облаҫӗнчи Ляды станцишӗн пынӑ плацдармра пулемёта меллӗ позицине кӑларса тӑшман контратакине хирӗҫ тӑнӑ. Тӑшман салтакӗсене 40-50 метра ҫывӑха ярса, тӗл персе 50 фашист таран тӗп тунӑ, ыттисем тарса чакнӑ. Ҫав районтах пулнӑ ҫапӑҫура юпан 2-мӗшӗнче черетлӗ контратакӑна сирнӗ чухне, тӑшмана 25-30 метртан та ҫывӑха янӑ, пехотӑн икӗ взвочӗ таранах тӗп тунӑ. Батальона пысӑк пӗлтерӗшлӗ рубежа тытса тӑма май пана.

СССР Аслӑ Канашӗн Президиумӗн 1943 ҫулхи юпан 16-мӗшӗнчи хушӑвӗпе нимӗҫ захватчикӗсемпе пыракан ҫапӑҫу фрончӗсенче ҫар командованийӗн хушӑвӗсене лайӑх пурнӑҫланӑшӑн тата хӑюлӑхпа паттӑрлӑх кӑтартнӑшӑн Антонов Василий Петрович Ленин ефрейтора орденӗпе тата «Ылтӑн Ҫӑлтӑр» медальпе (№1823) чысласа Совет Союзӗн Паттӑрӗ хисеплӗ ят панӑ.

Вӑрҫӑ ҫулӗсенче пӗтӗмпе В. П. Антонова 130 яхӑн гитлеровеца тӗп тунӑ.

1944 ҫул пуҫламӑшӗнче 1-мӗш Украина фрончӗн кӗҫӗн лейтенантсен курсне вӗренсе пӗтернӗ хыҫҫӑн 271-мӗш стрелоксен полкӗн пулемёт взвочӗн командирне ҫирӗплетнӗ. Полесье тапӑну операцине 1944 ҫулхи пуш-ака уйӑхӗсенче хутшӑннӑ, ҫапӑҫусенче ҫӗнӗ паттӑрлӑхсемшӗн Тӑван Ҫӗршыв вӑрҫин орденӗпе чысланӑ. 1944 ҫулхи акан 18-мӗшӗнче Ковель хули патӗнче аманнӑ. Иваново хулинче ҫур ҫул ытла госпитальте сипленнӗ. Сывалнӑ хыҫҫӑн Мускав ҫар округӗн резервӗнче хӑварнӑ, кӗҫӗн лейтенантсен округри курсӗсене вӗренме янӑ. Анчах та сывлӑхӗ хавшанипе унӑн малалла ӗҫлеме тивмен.

1945 ҫулхи авӑн уйӑхӗнче В. П. Антонов кӗҫӗн лейтенанта запаса кӑларнӑ. Иваново хулинче пурӑннӑ. Пенсие кайиччен 30 ҫул ытла Ивановори автотранспорт предприятийӗнче шофер пулса ӗҫленӗ.

1988 ҫулхи раштавӑн 18-мӗшӗнче вилнӗ. Балино хулинчи масарта пытарнӑ^[4].

• Совет Союзӗн Паттӑрӗ (16.10.1943, «Ылтӑн Ҫӑлтӑр» медаль № 1823);
• Ленин орденӗ (16.10.1943);
• Тӑван Ҫӗршыв вӑрҫин орденӗн I степенӗ (11.03.1985);
• Тӑван Ҫӗршыв вӑрҫин орденӗн II степенӗ (24.03.1944);
• медальсем.

• Иваново хулинчи Балино ҫӑвинчи вилтӑпри ҫине палӑк вырнаҫтарнӑ.
• Ятне Иваново хулинче Паттӑрсен Мемориалӗнче ҫырса хунӑ.
• 2020 ҫулхи раштавӑн 9-мӗшӗнче Сарӑту облаҫӗн Балашов хулинче «Пур ӑрури чикӗ хуралҫисене» мемориалта Паттӑр ячӗпе асӑну хӑми вырнаҫтарнӑ^[5].
• Балашов таврапӗлӳ музейӗнче Антонов В. П. Паттӑрпа ҫыхӑннӑ материалсем упранаҫҫӗ^[6].

 Антонов Василий Петрович «Ҫӗршыв Паттӑрӗсем» сайтра