Буренко Василий Иванович
Василий Иванович Буренко (1922 ҫулхи кӑрлачӑн 30-мӗшӗ, Бурбуки[d], Ростов облаҫӗ — 1997 ҫулхи ҫӑвӑн 31-мӗшӗ, Родионово-Несветайская[d], Ростов облаҫӗ) — совет ҫар ӗҫченӗ, Тӑван Ҫӗршывӑн Аслӑ вӑрҫине хутшӑннӑ ҫын, 1-мӗш Беларуҫ фрончӗн 8-мӗш гварди ҫарӗн 57-мӗш гварди стрелоксен дивизийӗн 128-мӗш гварди артиллери полкӗн управлени взвочӗн командирӗ, гварди кӗҫӗн лейтенанчӗ, Совет Союзӗн Паттӑрӗ (1944).
Пурнӑҫӗ
1922 ҫулхи кӑрлачӑн 30-мӗшӗнче Бурбуки хутторӗнче (халӗ Ростов облаҫӗнчи Родионово-Несветайски районӗ) хресчен ҫемйинче ҫуралнӑ. Вырӑс.
9 класс вӗренсе пӗтернӗ, Ростов облаҫӗнчи политика пӗлӗвӗн шкулӗнче вӗреннӗ[1].
Хӗрлӗ Ҫарта 1941 ҫулхи юпа уйӑхӗнчен пуҫласа. Ӗҫлекен ҫарта 1942 ҫултанпа. Хӗвеланӑҫ фронтӗнче, унтан Сталинград патӗнче ҫапӑҫнӑ. 1942 ҫулхи ҫулла Котлубань станцийӗ патӗнчи (халӗ Волгоград облаҫӗнчи Городище районӗ) ҫапӑҫура пӗрремӗш хут аманнӑ, контузиленнӗ[1][2]. Госпитальте сипленнӗ хыҫҫӑн Киеври артиллери училищине вӗренме янӑ, ӑна вӑл 1944 ҫулта вӗренсе пӗтернӗ. 1944 ҫултанпа ВКП(б)/КПСС членӗ.
1944 ҫулхи ҫу уйӑхӗнчен пуҫласа ҫӗнӗрен фронтра[2]. 8-мӗш гварди ҫарӗнчи 57-мӗш гварди стрелоксен дивизийӗн 128-мӗш гварди артиллери полкӗ йышӗнче Молдавине (3-мӗш Украина фрончӗ), Украинӑпа Польшӑна (1-мӗш Беларуҫ фрончӗ) ирӗке кӑларма хутшӑннӑ[2].
Уйрӑмах Люблин-Брест тапӑну операцийӗнче Висла юханшывӗ урлӑ каҫнӑ чухне палӑрнӑ[1]. Управлени взвочӗн командирӗ комсомолец Буренко гварди кӗҫӗн лейтенанчӗ 1944 ҫулхи ҫурлан 1-мӗшӗнче Польшӑри Магнушев хули патӗнче тӑшман вӑйлӑ пенӗ вӑхӑтра Николаев сержант радистпа тата Борисов кӗҫӗн сержант разведчикпа пӗрле Висла юханшывӗ урлӑ ишсе каҫнӑ[1]. Тӑшман траншейине чи малтан пырса кӗрсе алӑпа ҫапӑҫса 9 гитлеровеца пӗтернӗ[2]. Батарейӑн персе тӑракан вырӑнӗпе ҫыхӑну йӗркелесе тӗллевсене ӑста палӑртнӑ, вӗсем тӑрӑх пенӗ чухне тӳрлетӳсем кӗртнӗ, ҫакна пула 2 тупӑ, 5 пулемёт тата тӑшманӑн автоматчикӗсен роти таран пӗтнӗ[2]. Юханшывӑн сулахай ҫыранӗнчи плацдарма ярса илме пулӑшнӑ[1].
1945 ҫулхи пуш уйӑхӗнче Радштов ялӗшӗн (Одер патӗнче) пынӑ ҫапӑҫура икӗ урипе аллине вӑйлӑ амантнӑ[1]. Пӗр ҫул ытла госпитальсенче сипленнӗ. 1947 ҫултанпа Буренко гварди лейтенанчӗ — запасра. Тӑван тӑрӑха таврӑннӑ, ВКП(б) Родионово-Несветайски райкомӗн ҫар уйрӑмӗн пуҫлӑхӗ пулса ӗҫленӗ, кайран вара — парти райкомӗн пропагандисчӗ пулса[1]. Рабочисен депутачӗсен районти Канашӗн депутатне суйланнӑ (1947—1950, 1951—1953)[1]. Родионово-Несветайская слободинче пурӑннӑ.
1997 ҫулхи ҫӑвӑн 31-мӗшӗнче ҫав слободарах вилнӗ.
Астӑвӑм
Хисепӗсем
- Совет Союзӗн Паттӑрӗ. СССР Аслӑ Канаш Президиумӗн 1944 ҫулхи юпан 26-мӗшӗнчи Хушӑвӗ:
- Ленин орденӗ,
- 3126-мӗш номерлӗ «Ылтӑн Ҫӑлтӑр» медаль.
- 1-мӗш степеньлӗ Тӑван Ҫӗршыв вӑрҫин орденӗ. СССР Аслӑ Канаш Президиумӗн 1985 ҫулхи пушӑн 11-мӗшӗнчи Хушӑвӗ[1].
- СССР медалӗсем.
Ӑнлантарусем
- ^ 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7, 8, 9, 10 Буренко Василий Иванович // Герои Дона : биобиблиографический справочник / Донская государственная публичная библиотека ; сост. Н. Н. Зайцева. — Ростов-на-Дону, 2017. — С. 16–17.
- ^ 1, 2, 3, 4, 5
Буренко Василий Иванович «Ҫӗршыв Паттӑрӗсем» сайтра
- ^ Улица Буренко. Книга Памяти Ростовской области. Пӑхнӑ кун: 2026 ҫулхи ҫурлан 7-мӗшӗ.