Вырӑсла версиЯтарлӑ проектсем
Чӗлхе суйла
РУВИКИ ҪИНЧЕН

Виноградов Алексей Николаевич

РУВИКИ-ре ҫак хушаматлӑ ытти ҫынсем пирки те статьясем пур: Виноградов; Виноградов Алексей.

Виноградов Алексей Николаевич (ҫур. 1937 ҫулхи нарӑсӑн 19-мӗшӗ, Самуккасси, Чăваш Автономиллĕ Социализмлă Совет Республики) — историк, этнограф-тӗпчевҫӗ.

Кун-ҫулӗ

1937 ҫулхи нарӑсӑн 19-мӗшӗнче Чӑваш АССРӗн Самуккасси яленче ҫуралнӑ.

Каменец-Подольск патшалӑх педагогика институчӗн истори факультетӗнче, Хусанти вӑтам ҫар авиаци училищинче пӗлӳ илнӗ[1].

1958–1982 ҫулсенче СССР ҪҪВ ҫар хӗсметӗнче тӑнӑ. Отставкӑри майор[2].

Ҫӗнӗ Шупашкар хулинче пуранать.

Пултарулӑхӗ

Чӑваш тавралӑхӗнчи этнографипе 1962 ҫултанпа ӗҫлет[1].

Тӗпчевҫӗ амазонкӑсен ҫулне тупса палӑртнӑ, вӗсен ҫиелти тумӗ епле йӗркеленнине, ҫар тумне мӗнле майпа тӑхӑнма пуҫланине тӗпчесе пӗлнӗ. Алексей Николаевич ҫавӑн пекех авалхи чӑваш культуринче юманпа (арҫын) ҫӑка (хӗрарӑм) паллисем ӑҫтан йӗркеленнине тупнӑ. Вӑл авалхи чӑвашсен ҫӗр ӗҫӗн календарьне те ҫӗнӗрен чӗртсе тӑратнӑ.

Алексей Николаевич кӗске чӑвашла-шумерла словарь хатӗрленӗ, унта вырӑсла куҫарусем кӗртнӗ. Ҫавӑн пекех чӑвашла-авалхи грекла словарь те хатӗрленӗ.

Хаҫат-журнал вулаканӗсене вӑл «Хушпу — корона Чувашской повелительницы», «Атлантида–Аталану–Атӑл», «Греция говорит по-чувашски» статьясен авторӗ пек паллӑ.

Теорийӗсем

Алексей Виноградов авалхи египетсен Нефертити тата Клеопатра хӗрарӑм ячӗсем ӑҫтан пулса кайнине тупнӑ тесе шутлаҫҫӗ[1].

Чӑвашсем шумерсенче тухнине калакан теорине аталантарать. «Авалхи халал» ҫине таянса чӑвашсем хӑш вырӑнтан тухнине тупса палӑртнӑ[2].

Хӑйӗн ӗҫӗсенче тури чӑвашсемпе Дон казакӗсем пӗр халӑх пулнине ҫирӗплетсе панӑ[2].

Кӗнекисем

Алексей Виноградов ҫак кӗнекесен авторӗ[2]:

  • «Возвращение амазонок»;
  • «Эти загадочные чуваши...»;
  • «Мудрость земледельцев-поливщиков»;
  • «Всечувашский народный храм»;
  • «Чародейка-Чувашия»;
  • «Тури чуваши — верховые чуваши»;
  • «Богом благославленные сувары»;
  • «Жена Фараона».

Хисепӗсем

  • Ӑна 12 медальпе чысланӑ[1].
  • Чӑваш таврапӗлӳҫисен пӗрлешӗвӗн «Тава тивӗҫлӗ этнокультура ӗҫченӗ» хисеплӗ ята тивӗҫнӗ (28.12.1996)[3].

Ӑнлантарусем

  1. ^ 1, 2, 3, 4 Чуваш. Респ., Адм. Чебоксарского района, МБУК "Центральная библиотека" Чебоксарского района. Энциклопедия Чебоксарского района. — Центральная библиотека Чебоксарского района, 2014. — Т. 1. — С. 115–116. — 505 с.
  2. ^ Почётные краеведы Чувашии (выр.). Союз краеведов Чувашии. Пӑхнӑ кун: 2026 ҫулхи ҫӑвӑн 7-мӗшӗ.

Вуламалли

  • Чуваш. Респ., Адм. Чебоксарского района, МБУК "Центральная библиотека" Чебоксарского района. Энциклопедия Чебоксарского района. — Центральная библиотека Чебоксарского района, 2014. — Т. 1. — С. 115–116. — 505 с.

Каҫӑсем

Категорисем