Волков Павел Семёнович
Волков Павел Семёнович (1919, Мӑн Улуй районӗ[d], Красноярск Ен — 1945 ҫулхи акан 30-мӗшӗ, Бранденбург) — Тӑван Ҫӗршывӑн аслӑ вӑрҫинче Хӗрлӗ Ҫар капитанӗ, артиллерист, Совет Союзӗн Паттӑрӗ (27.06.1945)[2][3][4]. Совет Союзĕн Паттăрĕн чысне илнĕ вăхăтра 1-мӗш Украина фрончӗн 28-мӗш ҫарӗн 530-мӗш ҫар танксене пӗтерекен артиллери полкӗн батарея командирӗ, капитан.
Пурнӑҫӗпе ӗҫӗ-хӗлӗ
1919 ҫулта Ҫӗнӗ Еловка (халӗ — Красноярск Енӗн Мӑн Улуй районӗ) ялӗнче ҫӗр ӗҫтеш ҫемьинче ҫуралнӑ. Ачинскри вӑтам шкулпа педагогика училищине 1939 ҫулта пӗтернӗ, ун хыҫҫӑн ҫав районти Турецк ялӗнче пуҫламӑш шкул директорӗ пулса ӗҫленӗ.
1939 ҫулта Волкова Хӗрлӗ Ҫара хӗсмете илнӗ.
1942 ҫулхи ака уйӑхӗнче Сумы артиллери училищин хӑвӑртлатнӑ курсне вӗренсе пӗтерсе Тӑван Ҫӗршывӑн Аслӑ вӑрҫин фронтне кайнӑ. Сталинград, Кӑнтӑр, 4-мӗш Украина, 1-мӗш тата 3-мӗш Беларуҫ, 1-мӗш Украина фрончӗсенчи ҫапӑҫусене хутшӑннӑ. Сталинград ҫапӑҫӑвне, Ростов тапӑну операцине, Мелитополь, Никополь-Криворожск, Беларуҫ, Гумбиннен-Гольдап, Тухӑҫ Прусси операцисене хутшӑннӑ.
1945 ҫулхи ака уйӑхӗ тӗлне 1-мӗш Украина фрончӗн 28-мӗш ҫарӗн 530-мӗш ҫар танксене пӗтерекен артиллери полкӗн батарея командирӗ, капитан пулнӑ. Берлин операцийӗ вӑхӑтӗнче палӑрнӑ.
1945 ҫулхи акан 29-мӗшӗнче Мённигзее (Mönnigsee) кӳллинчен 1 ҫухрӑм анӑҫалла Куммерсдорф полигонӗ районӗнче Волков батареи тӑшманӑн 3 пин ҫын таран ушкӑнӗпе тан мар ҫапӑҫӑва кӗнӗ. 40 сехет хушшинче вӑл тӑшманӑн 36 контратакине сирсе янӑ, тӑшмана пысӑк ҫухату кӳнӗ. Батарейӑри ҫынсен пысӑк пайӗ пӗтнӗ. Волков хӑй тупӑ патне тӑнӑ та нимӗҫ танкне персе тӗп тунӑ. Орудие ҫӗмӗрсе тӑксан, Волковпа унӑн юлнӑ боецӗсем, алӑ вӗҫҫӗн тӑрса юлнӑ позицисене хӳтӗленӗ, анчах та пӗтӗм йышпа вилнӗ. Глазов (Glasow) ятлӑ вырӑнта (Бланкенфельде-Малов коммуни, Тельтов-Флеминг районӗ, Бранденбург ҫӗрӗ, Германи) пытарнӑ.
Берлин операцийӗнче кӑтартнӑ хӑюлӑхпа паттӑрлӑхшӑн ӑна 1945 ҫулхи ҫӗртмен 27-мӗшӗнче Совет Союзӗн Паттӑрӗ ят панӑ (вилнӗ хыҫҫӑн).
Хисепӗсем
- Совет Союзӗн Паттӑрӗ (27.06.1945, «Ылтӑн Ҫӑлтӑр» медаль);
- Ленин орденӗ (27.06.1945);
- Тӑван Ҫӗршыв вӑрҫин орденӗн I степенӗ;
- Тӑван Ҫӗршыв вӑрҫин орденӗн II степенӗ;
- Хӗрлӗ Ҫӑлтӑр орденӗ;
- медальсем.
Астӑвӑм
- Германири Бранденбург ҫӗрӗнчи Глазоври ҫар масарӗнче Паттар ячӗпе мемориал хӑмиллӗ стела вырнаҫтарнӑ[5].
- Мӑн Улуй районӗнчи Ҫӗнӗ Еловка ялӗнче Волков капитан ятне пурӑнмалли ҫурт-йӗр комплексӗнчи пӗр урама панӑ[6].
- Паттӑр портретне Ачинск хулин Ҫӗнтерӳ паркӗнче Тӑван Ҫӗршывӑн Аслӑ вӑрҫин Паттӑрӗсен аллейинче вырнаҫтарнӑ[6].
Ӑнлантарусем
- ^ 1, 2 Pavel Semonovich Volkov // TracesOfWar
- ^ Волков Павел Семёнович. Архивланӑ 2012 ҫулхи ҫӗртмен 13-мӗшӗ.
- ^ Волков Павел Семёнович. Архивланӑ 2012 ҫулхи ҫӗртмен 13-мӗшӗ.
- ^ Волков Павел Семёнович. Награда хучĕ. Страницы: 1. Архивланӑ 2012 ҫулхи ҫӗртмен 13-мӗшӗ. 2. Архивланӑ 2012 ҫулхи ҫӗртмен 13-мӗшӗ.
- ^ Герой Советского Союза Волков Павел Семёнович :: Герои страны. warheroes.ru. Пӑхнӑ кун: 2026 ҫулхи акан 9-мӗшӗ.
- ^ 1, 2 Волков Павел Семенович (выр.). vkladvpobedu.ru. Пӑхнӑ кун: 2026 ҫулхи акан 9-мӗшӗ.
Вуламалли
- Герои Советского Союза: Краткий биографический словарь / Пред. ред. коллегии И. Н. Шкадов. — М.: Воениздат, 1987. — Т. 1 /Абаев — Любичев/. — 911 с. — 100 000 экз. — [[Служебная:Источники книг/отс., Рег. № в РКП 87-95382|ISBN отс., Рег. № в РКП 87-95382]].
- Достоин звания героя. — Красноярск: Красноярское кн. изд., 1975.
