Ефимов Сергей Дмитриевич (Совет Союзĕн Паттăрĕ)
Ефимов Сергей Дмитриевич (1922 ҫулхи юпан 8-мӗшӗ, Немцово[d], Одоевский уезд[d], Тула кӗпӗрни[d], Раççей Федерациллĕ Социализмлă Совет Республики, СССР — 1994 ҫулхи акан 13-мӗшӗ, Мускав, Раҫҫей Федерацийӗ) — Тӑван Ҫӗршывӑн Аслӑ вӑрҫине хутшӑннӑскер, Совет Союзӗн Паттӑрӗ (1944)[1].
Пурнӑҫӗпе ӗҫӗ-хӗлӗ
Сергей Дмитриевич Ефимов 1922 ҫулхи юпан 8-мӗшӗнче Тулӑ кӗпернинчи Одоев уесӗнчи Немцово ялӗнче (хальхи Тулӑ облаҫӗн Одоев районӗ) хресчен ҫемьинче ҫуралнӑ[1][2]. 1939 ҫулта Одоево ялӗнче (хальхи посёлок Одоев) 8 класс вӗренсе тухнӑ[1]. Колхозра ӗҫленӗ, уй-хир бригадирӗ пулнӑ[2][1]. 1942 ҫулхи февраль уйӑхӗнче Хӗрлӗ Ҫара чӗнсе илнӗ[1].
Тӑван Ҫӗршывӑн Аслӑ вӑрҫинче — 1942 ҫулхи февральтен 1945 ҫулхи пуш уйӑхӗччен[1]. Вӑл 264-мӗш уйрӑм истребитель-противоттанк дивизионӗнче (1943 ҫулхи сентябрьтен — 120-мӗш гварди уйрӑм истребитель-противоттанк дивизионӗ) оруди командирӗ пулса хӗсметре тӑнӑ[1]. Брянск, Центр, Воронеж тата 1-мӗш Украина фрончӗсенче ҫапӑҫнӑ. Белёв хули патӗнче (Тулӑ облаҫӗ) хӳтӗлев ҫапӑҫӗсене, Орлов, Брянск, Гомель-Речица, Ровно-Луцк, Проскуров-Черновцы, Львов-Сандомир тата Сандомир-Силези операцисене хутшӑннӑ[1]. 1942 ҫулхи авӑнӑн 22-мӗшӗнче аманнӑ[1].
1944 ҫулхи пушӑн 22-мӗшӗнче Проскуров-Черновцы операци вӑхӑтӗнче Львов облаҫӗнчи Броды хули районӗнче хӑйӗн орудипе тӑшман танкне, 4 штурм орудине, бронемашинапа бронетранспортёрне сирпӗтнӗ[1][2]. Унӑн пур расчёчӗ аманнӑ е вилнӗ, хӑй пӗчченех перӗве тӑснӑ, орудие тытса илме тӑрӑшнӑ нимӗҫсен темиҫе вуннӑ ҫар ҫыннине пӗтернӗ[1][2].
СССР Аслӑ Канашӗн Президиумӗн 1944 ҫулхи авӑнӑн 23-мӗшӗнчи хушӑвӗпе «нимӗҫ-фашист оккупанчӗсене хирӗҫ ҫапӑҫура кӑтартнӑ тӑнӑҫлӑхпа паттӑрлӑхшӑн» гварди аслӑ сержанчӗ Ефимов Сергей Дмитриевича Совет Союзӗн Паттӑрӗ ятне панӑ, унта Ленин орденӗпе «Ылтӑн Ҫӑлтӑр» медалне (№ 2421) панӑ[1][2].
1945 ҫулхи август уйӑхӗнче кӗҫӗн лейтенант курсӗсене вӗренсе тухнӑ[1][2]. Австрири Центр ҫар группинче тата Беларуҫ ҫар округӗнче огнь взвочӗн командирӗ пулса хӗсметре тӑнӑ[1]. 1947 ҫулхи сентябрьтен кӗҫӗн лейтенант Ефимов запасӑна тухнӑ[1]. Тулӑ облаҫӗн Одоев районӗнчи «Стахановец» колхозӗн председателӗ пулса ӗҫленӗ, кайрах Мускав облаҫӗн Костино хулинче (хальхи Королёв хула шутӗнче) газоэлектросварщик пулса ӗҫленӗ[1]. Малалла Мускавра пурӑннӑ[2]. Сергей Дмитриевич Ефимов 1994 ҫулхи акан 13-мӗшӗнче вилнӗ, Мускаври Бабушкин ҫӑвинче пытарнӑ (20-мӗш участок)[1][2].
Хисепӗсем
- Совет Союзӗн Паттӑрӗ (1944 ҫулхи авӑнӑн 23-мӗшӗ, «Ылтӑн Ҫӑлтӑр» медалӗ № 2421)[1]
- Ленин орденӗ (1944 ҫулхи авӑнӑн 23-мӗшӗ, № 13988)[1]
- Икӗ Тӑван Ҫӗршыв вӑрҫин I степеньлӗ орденӗ (1945 ҫулхи нарӑсӑн 6-мӗшӗ; 1985 ҫулхи пушӑн 11-мӗшӗ)[1][2]
- Тӑван Ҫӗршыв вӑрҫин II степеньлӗ орденӗ (1944 ҫулхи авӑнӑн 23-мӗшӗ)[1][2]
- Хӗрлӗ Ҫӑлтӑр орденӗ (1943 ҫулхи ҫурлан 7-мӗшӗ)[1][2]
- III степеньлӗ Мухтав орденӗ (1944 ҫулхи авӑнӑн 12-мӗшӗ)[1][2]
- «Хӑюлӑхшӑн» медаль (1943 ҫулхи нарӑсӑн 3-мӗшӗ)[1][2]
- Медальсем
Ӑнлантарусем
Вуламалли
- Герои Советского Союза: крат. биогр. слов. Т.1. – Москва, 1987.
- Воробьёв В.П., Ефимов Н.В. Герои Советского Союза: справ. – С.-Петербург, 2010.
- Герои Советского Союза и России, полные кавалеры ордена Славы Северного АО г. Москвы. М., 2003.
- Московский некрополь Героев. Том 1. – Москва, 2011.