Вырӑсла версиЯтарлӑ проектсем
Чӗлхе суйла
РУВИКИ ҪИНЧЕН

Ортикова Екатерина Михайловна

Ортикова Екатерина Михайловна (Ортикова Катя ятпа та паллӑ[1]; 1921 ҫулхи юпан 28-мӗшӗ, Чăваш Улхаш, Чăваш Автономиллĕ Социализмлă Совет Республики — 2010 ҫулхи раштавӑн 4-мӗшӗ, Ҫӗмӗрле, Чӑваш Республики — Чӑваш Ен) — совет тапхӑрӗнчи торф кӑларакан рабочи, стахановка, патшалӑх тата общество ӗҫченӗ. СССР Аслӑ Канашӗн 2-мӗш пухӑвӗн депутачӗ пулнӑ (1946 ҫул). Тӑван Ҫӗршывӑн Аслӑ вӑрҫи ҫулӗсенче хӑйӗн стаханов рекорчӗсемпе паллӑ.

Пурнӑҫӗпе кун-ҫулӗ

Ачалӑх ҫулӗсем

Ортикова Екатерина Михайловна 1921 ҫулхи юпа уйӑхӗн 28-мӗшӗнче Чӑваш АССРӗн Ҫӗмӗрле районӗнчи Чӑваш Улхашӗ ялӗнче хресчен ҫемйинче ҫуралнӑ[1][2]. Ҫемьере пӗтӗмпе виҫӗ ача ҫуралнӑ. Катя пилӗк ҫул тултарсан амӑшӗ вилнӗ. Ашшӗ кайран иккӗмӗш хут авланнӑ. Ҫӗнӗ ҫемьере хӗрача телейлӗ пурӑннӑ, ашшӗ хурт-хӑмӑр ӗрчетнӗ[1]. Ялти шкулта виҫӗ клас вӗренсе пӗтерсен Катя колхозра ӗҫлеме пуҫланӑ — пучах пуҫтарнӑ, ытти ял хуҫалӑх ӗҫӗсене пурнӑҫланӑ[1].

Вӑрҫӑ ҫулӗсенчи ӗҫӗ

1941 ҫулта ашшӗпе пиччӗшӗ фронта кайсан Ортикова «Искра» колхозра пиччӗшӗ Дмитрий вырӑнне суха ӗҫӗнче ӗҫлеме тытӑннӑ[1]. 1942 ҫулхи ҫулла вӑл Ҫӗмӗрле хулинчи «Шутово» торф предприятине торф кӑларакан рабочи должноҫне куҫнӑ[1][2].

1943 ҫулта Ортикова РСФСР-та сезон заданине вӑхӑтран маларах пӗрремӗш туса пӗтернӗ. 34 ӗҫ кунӗнче вӑл 247 500 торф кирпӗчӗ хатӗрленӗ. Ҫакӑ вӑл кашни кун 7 500 кирпӗч тунине пӗлтернӗ, норма 2 750 кирпӗч пулнӑ. Каярахпа вӑл ҫав ӗҫех 29 кунра пурнӑҫланӑ, кунсерен 8 500 кирпӗч тыма тытӑннӑ. 1944 ҫулхи ҫӑвӑн 29-мӗшӗнче вӑл рекорд лартнӑ — пӗр кунра 17 900 кирпӗч хатӗрленӗ, ку нормӑн 650 % пулнӑ[1][3].

Вӑрҫӑ ҫулӗсенче унӑн звени сезон заданисене ҫапла пурнӑҫланӑ:

  • 1942 ҫул (ҫур сезонра) — 107 %;
  • 1943 ҫул — 275 %;
  • 1944 ҫул — 365 %;
  • 1945 ҫул — 385 %[1].

1945 ҫулхи ҫӗртме вӗҫӗнче Ортикова пӗр сменӑра 8,5 нормӑна пурнӑҫланӑ та 141 тенкӗ (ҫав ҫулсенчи укҫапа) ӗҫлесе илнӗ. Вӑл кунсерен 10 пин кирпӗч те тунӑ, хӑш чухне вара — 20 пин таран[1].

Вӑрҫӑ хыҫҫӑн

1946 ҫулхи нарӑс уйӑхӗн 10-мӗшӗнче Ортикова Екатерина Михайловна СССР Аслӑ Канашӗн депутатне суйланнӑ[1]. «Шутово» торф предприятинче вӑл пӗтӗмпе 12 ҫул ӗҫленӗ, кайран Ҫӗмӗрле хулинчи предприятисенче тӗрлӗ должноҫре тӑрӑшнӑ[2][3].

Екатерина Михайловна 2010 ҫулхи раштавӑн 4-мӗшӗнче Ҫӗмӗрле хулинче вилнӗ[1].

Ҫемйи

  • Ашшӗ — Михаил Ортиков, хурт-хӑмӑр ӑсти.
  • Пиччӗшӗ — Дмитрий Ортиков, фронта кайнӑ, «Искра» колхозра чи лайӑх сухалакан пулнӑ.
  • Пилӗк ача ҫуратса ӳстернӗ. Хӗрӗ — Лаврентьева Валентина Ивановна.[3] 1959 ҫулта ачасем ҫуратса ӳстернӗшӗн II степень Амӑшлӑх медалӗпе чысланӑ[1].

Наградӑсем тата званисем

  • «Хисеп палли» орден;
  • «1941—1945 ҫҫ. Тӑван Ҫӗршывӑн Аслӑ вӑрҫинче хастар ӗҫленӗшӗн» медаль;
  • «Ӗҫ ветеранӗ» медал;
  • II степень Амӑшлӑх медалӗ (1959);
  • «РСФСР вырӑнти топливо промышленноҫӗн отличникӗ» кӑкӑр палли;
  • Чӑваш Республикин Аслӑ Канашӗн Президиумӗн Хисеп грамоти[1].

Ӑнлантарусем

  1. ^ 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7, 8, 9, 10, 11, 12, 13 Твой фронт — это тяжелый, непосильный труд... Официальный сайт администрации города Шумерля (26 ҫӗртмен 2020). Пӑхнӑ кун: 2026 ҫулхи акан 20-мӗшӗ.
  2. ^ 1, 2, 3 Труженица тыла, стахановка, депутат из «Шутова». вперёд21.рф (5 ҫурлан 2016). Пӑхнӑ кун: 2026 ҫулхи акан 20-мӗшӗ.
  3. ^ 1, 2, 3 В рамках Года человека труда: встреча гимназистов с дочерью стахановки Ортиковой Екатерины Михайловны. museum8.3dn.ru (26 нарӑсӑн 2016). Пӑхнӑ кун: 2026 ҫулхи акан 20-мӗшӗ.

Вуламалли

  • Ортикова Е. М. Депутат Верховного Совета РСФСР Екатерина Михайловна Ортикова — стахановка добычи резного торфа. — М.: Профиздат, 1947. — 16 с. (Библиотечка стахановца).

Категорисем