Вырӑсла версиЯтарлӑ проектсем
Чӗлхе суйла
РУВИКИ ҪИНЧЕН

Александров Юрий Александрович (ӑсчах)

Disambig gray.svg Александров хушаматлă урăх çынсем çинчен РУВИКИ-ре статьясем пур.
Disambig gray.svg Александров Юрий хушаматлă урăх çынсем çинчен РУВИКИ-ре статьясем пур.
Disambig gray.svg Александров Юрий Александрович хушаматлă урăх çынсем çинчен РУВИКИ-ре статьясем пур.

 

Александров Юрий Александрович (1935 ҫулхи авӑнӑн 9-мӗшӗ, Паçпак, Чăваш Автономиллĕ Социализмлă Совет Республики — 2003 ҫулхи ҫӑвӑн 13-мӗшӗ, Ҫӗрпӳ)— совет саманинчи хӑмлаҫӑ-селекционер; ялхуҫалӑх ӑслӑлӑхне йӗркелекенӗ.

Ялхуҫалӑх ӑслӑлӑхӗсен кандидачӗ[1] (1968). РАСХН Чӑваш ялхуҫалӑх химийӗн проектпа тӗпчев станцийӗн директорӗ (1985—1997).

Пурнӑҫӗпе ӗҫӗ-хӗлӗ

1935 ҫулхи авӑн уйӑхӗн 9-мӗшӗнче Чӑваш АССРӗн Шупашкар районӗнчи Паҫпак ялӗнче нумай ачаллӑ ҫемьере ҫуралнӑ. Ашшӗ Тӑван Ҫӗршывӑн Аслӑ вӑрҫине хутшӑннӑ[2]. 1962 ҫулта Чӑваш ялхуҫалӑх институтне (Шупашкар) пӗтернӗ.

Институтран вӗренсе тухсан (1962) Адыгей автономи облаҫӗнче(выр.)чăв. Н. И. Вавилов ячӗллӗ Пӗтӗм Союзри Ӳсен-тӑран ӗрчетекен ӑслӑлӑхпа тӗпчев институчӗн(выр.)чăв. Майкоп сӑнав станцийӗнче (Шунтук(выр.)чăв. хуторӗ) ӗҫленӗ, унта ҫӗрулми енӗпе ӑслӑлӑх тӗпчевӗсем ирттерме хутшӑннӑ[3].

Майкоп сӑнав станцийӗнче Ю. А. Александров аспирант кӗсен чирӗпе чирленӗ ҫӗрулмипе сӑнавсем ирттернӗ[4]. Александров Совет Союзӗнче 1948 ҫултанпа тӑнӑ ҫивӗч ыйтӑва ӑнӑҫлӑн татса панӑ, ун чухне ҫӗрулмин кӗсен чирӗ анлӑн сарӑлнӑ: ҫак чире аталанма пулӑшакан условисене тӗплӗ тишкермелле, тӗрлӗ тӗслӗхсем тупса палӑртмалла, кӗрешӳ мелӗсене хатӗрлемелле пулнӑ. Ю. А. Александров ҫав вӑхӑтрах фитофтороз(выр.)чăв., макроспориоз(выр.)чăв. тата ахаль кӗсен(выр.)чăв. чирӗсене комплекслӑ ҫирӗплӗхпе палӑрнӑ тӗссем уйӑрнӑ. Сӑнав кӑтартӑвӗсене ӑслӑлӑх журналӗнче пичетленӗ, вӑл кандидат диссертацине ҫырмалли тата хӳтӗлемелли никӗс пулса тӑнӑ[3].

Унтан Ю. А. Александров Чӑваш АССРне куҫса килнӗ, унта 1976 ҫултан пуҫласа 1985 ҫулччен Чӑваш ялхуҫалӑх химийӗн проектпа тӗпчев станцийӗн директорӗ пулнӑ[5].

1985—1997 ҫулсенче Раҫҫей ӑслӑлӑх-тӗпчев хӑмла ӗрчетекен станцин (1990 ҫултанпа — Пӗтӗм Раҫҫейри хӑмла ӗрчетекен ӑслӑлӑхпа тӗпчев тата проектпа технологи институчӗ (ВНИПТИХ)) директорӗ, 1999 ҫулхи пуш уйӑхӗнчен пуҫласа — хӑмла ӗрчетекен ӑслӑлӑхпа тӗпчев тата проектпа технологи институчӗн директорӗн ҫумӗ (НИПТИХ, Ҫӗрпӳ, Чӑваш Республики).

НИПТИХ ытти сотрудникӗсемпе[~ 1] пӗрле Ҫӗрпӳ тата Туслӑх хӑмла сорчӗсене кӑларнӑ, производствӑна панӑ[6][7][8].

Ҫемье

Авланнӑ пулнӑ; арӑмӗ — Советски (Советски районӗ(выр.)чăв.) ялӗнчен[9], профессийӗпе — биолог, ӑслӑлӑх лабораторийӗнче ӗҫленӗ. Вӗсен пӗр ывӑл — Андрей Александров — ӑсчах-экономист, 2014 ҫултанпа — И. Н. Ульянов ячӗллӗ Чӑваш патшалӑх университечӗн ректорӗ[10].

Хисепӗсем

Ӗҫӗсем

  • Александров Ю. А. «Хмелевое сырье для использования в лечебно-профилактических и лекарственных целях» // Тр. IV междунар. симпозиума «Новые и нетрадиционные растения и перспективы их использования». — М.: 2001. — Т. 2. — С. 25-26
  • Александров Ю. А. «Устойчивость видов, сортов и межвидовых гибридов картофеля к грибным болезням в условиях предгорной зоны Северного Кавказа: Автореф. дис. на соиск. уч. ст. канд. с.-х. наук.» Л.: ВИР, 1968. — 35 с.
  • Александров Ю. А. «Оценка устойчивости к основным заболеваниям и урожайности раннеспелых сортов картофеля в условиях Майкопской опытной станции» // «Тр. по прикл. бот., ген. и сел.», 1973. — Т. 50. Вып. 2. — С. 85–90.

Ӑнлантарусем

Комментарисем
  1. ^ Романов Владимир Иванович, Герасимова Валентина Герасимовна и Кошкина Светлана Гавриловна
Ҫӑлкуҫсем
  1. ^ Знатные люди Опытного сельского поселения , Wayback Machine çинчи 2017 ҫулхи ҫурлан 29-мӗшӗнчи копийӗ // gov.cap.ru
  2. ^ 1, 2 Андрей Юрьевич Александров / Команда нашего округа. 07.09.2016
  3. ^ 1, 2 Горковенко М. Н. Результаты многолетнего скрининга генофонда картофеля в условиях юга России , Wayback Machine çинчи 2017 ҫулхи ҫурлан 28-мӗшӗнчи копийӗ // www.vir.nw.ru
  4. ^ Устойчивость к парше обыкновенной , Wayback Machine çинчи 2017 ҫулхи ҫурлан 30-мӗшӗнчи копийӗ // latedefe.ru
  5. ^ ФГБУ ГЦАС «Чувашский» 50 лет , Wayback Machine çинчи 2016 ҫулхи пушӑн 4-мӗшӗнчи копийӗ // gov.cap.ru
  6. ^ Мадебейкин И. Н. Александров Юрий Александрович , Wayback Machine çинчи 2017 ҫулхи ҫурлан 28-мӗшӗнчи копийӗ // enc.cap.ru
  7. ^ Ирина Иванова. Андрей Александров — ЧПУ ректорĕ , Wayback Machine çинчи 2017 ҫулхи ҫурлан 28-мӗшӗнчи копийӗ // hypar.ru
  8. ^ Ирина Иванова. Андрей Александров — ЧПУ ректорĕ , Wayback Machine çинчи 2017 ҫулхи ҫурлан 28-мӗшӗнчи копийӗ // www.chuvsu.ru
  9. ^ Долгов В. Н. Избран новый ректор ЧГУ , Wayback Machine çинчи 2014 ҫулхи пушӑн 12-мӗшӗнчи копийӗ // mosentesh2.ucoz.ru
  10. ^ Головина Н. С. Александров Андрей Юрьевич , Wayback Machine çинчи 2017 ҫулхи ҫурлан 30-мӗшӗнчи копийӗ // enc.cap.ru

Вуламалли

  • Александров Юрий Александрович // Энциклопедия агропромышленного комплекса Чувашской Республики. — Чебоксары, 2017. — С. 31.;
  • Александров Юрий Александрович // Энциклопедия Чебоксарского района. — Чебоксары, 2014. — Т. 1. — С. 39.;
  • Мадебейкин, И. Е. Александров Юрий Александрович / И. Е. Мадебейкин // Чувашская энциклопедия. — Чебоксары, 2006. — Т. 1 : А-Е. — С. 72.

Каҫӑсем

Категори: Раҫҫей селекционерӗсем

Категори: Чӑваш патшалӑх ял хуҫалӑх академийӗнчен вӗренсе тухнисем

Категори: Ял хуҫалӑх ӑслӑлӑхӗсен кандидачӗсем

Категорисем