Буйнов Николай Васильевич

1923 ҫулхи раштавӑн 28-мӗшӗнче Крюковка ялӗнче (халӗ Тула облаҫӗнчи Тёпло-Огарёво районӗ) хресчен ҫемйинче ҫуралнӑ. 1930 ҫултанпа Ҫӗнӗ Ховрино посёлокӗнче (халӗ Мускав шайӗнче) пурӑннӑ^[1]. Пуҫламӑш пӗлӳ илнӗ, 1938—1941 ҫулсенче Мускав хулинчи аптека тытӑмлӑхӗн автобазинче слесарь пулса ӗҫленӗ^[1]. 1941 ҫулхи чӳк уйӑхӗнче ӑна Рабочисемпе хресченсен Хӗрлӗ Ҫарне службӑна чӗнсе илнӗ. Мускав ҫар округӗнчи 4-мӗш стрелоксен бригадинче радист пулса службӑра тӑнӑ, 1941 ҫулхи раштав уйӑхӗнчен пуҫласа госпитальте выртнӑ^[1].

1943 ҫулта Буйнов кӗҫӗн лейтенантсен курсӗсене вӗренсе пӗтернӗ. Ҫеҫенхир, Воронеж, 1-мӗш Украина, 6-мӗш Беларуҫ, 1-мӗш тата 2-мӗш Балтиҫум, Ленинград фрончӗсенче ҫапӑҫнӑ^[1]. Курск ҫапӑҫӑвне, Белгородпа Харьков операцине, Сулахай ҫыран енчи Украинӑна ирӗке кӑларас ӗҫе, Витебскпа Орша, Минск, Вильнюс тата Шяуляй операцисене хутшӑннӑ^[1].

1944 ҫулхи утӑ уйӑхӗ тӗлне Буйнов Николай гварди кӗҫӗн лейтенанчӗ 1-мӗш Балтиҫум фрончӗн 3-мӗш гварди механизациленӗ корпусӑн 7-мӗш гварди механизациленӗ бригадӑн автоматчиксен ротинчи взвода ертсе пынӑ. Латви ССР-ӗнчи Елгава хулине ирӗке кӑларнӑ чухне палӑрнӑ^[2].

1944 ҫулхи утӑн 28-мӗшӗнче Буйнов танк десанчӗ йышӗнче Елгавӑна чи малтисенчен пӗри пулса кӗрсе кайнӑ. Хулашӑн пынӑ ҫапӑҫусенче вӑл тӑшманӑн 20 яхӑн салтакӗпе офицерне хӑй тӗллӗнех пӗтернӗ. Нимӗҫсен контратакине сирсе янӑ вӑхӑтра ҫыхӑ гранатӑпа йывӑр танк ҫине персе ӑна ҫӗмӗрме пултарнӑ^[2][3].

СССР Аслӑ Канаш Президиумӗн 1945 ҫулхи пушӑн 24-мӗшӗнчи Хушӑвӗпе Буйнов Николай кӗҫӗн лейтенанта Совет Союзӗн Паттӑрӗ хисеплӗ ят панӑ, ҫавӑн пекех Ленин орденӗ тата «Ылтӑн Ҫӑлтӑр» медаль парса чысланӑ^[2].

1945 ҫулхи советсемпе японецсен вӑрҫине 7-мӗш гварди механизациленӗ бригадӑн (Байкалхыҫ фрончӗ) автоматчиксен ротинчи взвод командирӗ пулса хутшӑннӑ, Маньчжури операцине хутшӑннӑ^[1].

Вӑрҫӑ хыҫҫӑн танк ҫарӗсенче Тинӗсҫум ҫар округӗнче автоматчиксен взвод командирӗ пулса хӗсмете малалла тӑснӑ. 1947 ҫулхи ҫурлан уйӑхӗнчен пуҫласа Буйнов лейтенант ҫар хисепӗпе запаса тухнӑ^[1]. Мускав облаҫӗнчи Химки хулинче пурӑннӑ^[4]. 1947—1948 ҫулсенче 456-мӗш заводра (каярахпа «Энергомаш» ӐПП-н Тӗрӗслев завочӗ) слесарьте, ун хыҫҫӑн Химкири улма-ҫырла шывӗсен савутӗнче автомеханикра, каярахпа вара — ҫав савутрах электромонтёр пулса ӗҫленӗ^[1][5]. 1977 ҫулхи раштавӑн 28-мӗшӗнче вилнӗ^[2].

• Совет Союзӗн Паттӑрӗ (Ленин орденӗ тата «Ылтӑн Ҫӑлтӑр» медаль парса чысланӑ; 1945 ҫулхи пушӑн 24-мӗшӗ)^[3][6];
• Октябрь Революцийӗн орденӗ (ӗҫри ҫитӗнӳсемшӗн; 1977 ҫулхи ҫӗртмен 9-мӗшӗ)^[3][7];
• 2-мӗш степеньлӗ Тӑван Ҫӗршыв вӑрҫин орденӗ (1944 ҫулхи утӑн 22-мӗшӗ)^[3];
• Хӗрлӗ Ҫӑлтӑр орденӗ (1943 ҫулхи чӳкӗн 2-мӗшӗ, 1945 ҫулхи акан 30-мӗшӗ)^[3][6];
• «Хастарлӑхшӑн» медаль (1943 ҫул)^[6][3];
• «Тӑван Ҫӗршывӑн 1941—1945 ҫҫ. Аслӑ вӑрҫинче Германие ҫӗнтернӗшӗн» медаль (1945 ҫул)^[6];
• «Кёнигсберга илнӗшӗн» медаль (1945 ҫул)^[6];
• «Ҫапӑҫура палӑрнӑшӑн» медаль (1951 ҫул)^[6].

• 2011 ҫулхи ҫӑвӑн 9-мӗшӗнче Химки хулинчи Кивӗ Химки микрорайонӗнчи Совет Союзӗн Паттӑрӗсен аллейӗнче (Мир проспекчӗ) Н. В. Буйновӑн бюстне савӑнӑҫлӑ лару-тӑрура уҫнӑ^[5][8].