2010 çулхи акан 10-мĕшĕнчи Смулен патĕнчи авиакатастрофа
2010 çулхи акан 10-мĕшĕнчи Смулен патĕнчи авиакатастрофа — историре патшалăхăн пĕрремĕш çыннисемпе «Смоленск-Северный» çар аэродромĕ çумĕнче 2010 çулхи акан 10-мĕшĕнче 10:56 мускав вăхăчĕпе пулса тухнă[3] чи пысăк çав тери хăрушлă авиаци инкекĕ[4].
Катастрофăра 89 пассажирпа экипажăн 8 пайташĕ пуçне хунă[2]. Сарăмсăр вилнĕскерсем хушшинче — Польша президенчĕ Лех Качиньский, унăн арăмĕ, паллă поляк политикĕсем, мĕнпур тенĕ пекех аслă вăрçă çарпуçлăхĕ, этем пĕрлĕхĕн, тĕн йăлин ĕçченĕсем[2].
Самолёт пассажирĕсем
Официаллă делегацин пайташĕсем
- Лех Качиньский — Польша президенчĕ
- Мария Качиньская — Польша президенчĕн мăшăрĕ
- Рышард Качоровский — Польша правительстви ют çĕрте
- Ежи Шмайдзиньский — Польша Сеймĕн вице-спикерĕ[5]
- Кшиштоф Путра — Польша сеймĕн вице-спикерĕ
- Кристина Бохенек — Польша сеначĕн вице-спикерĕ
- Анджей Кремер — ютçĕр ĕçĕсен министр çумĕ
- Томаш Мертаl|Tomasz Merta — этеплĕх министрăн çумĕ
- Владислав Стасяк|pl|Władysław Stasiak — Польша президенчĕн Канцелярин ертӳçи
Хĕçпăшаллă вăйсен элчисем
Парламент элчисем
Тĕн йăлин ĕçченĕсем
Ыттисем
- Йоанна Агацка-Индецка — Адвокатсен аслă канашĕн председателĕ
- Анна Мария Боровская — Катыньре сарăмсăр вилнĕ офицер çемьисен элчи
- Ева Бонковская — Мечислав Сморавинский
бригада генералĕн мăнукĕ
- Анна Валентинович — этем пĕрлĕхĕн ĕçченĕ, «Ыркăмăллăха» никĕс хывакансенчен пĕри
- Выпых Павел — Президент канцелярин патшалăх секретарĕ
- Мариуш Казана — ют çĕр ĕçĕсен министерствин протокол пайĕн ертӳçи
- Януш Кохановский — Польшăн омбудсменĕ
- Януш Крупский — Ветерансемпе репрессиленĕскерсен ыйтăвĕсен Управлени директорĕ
- Януш Куртыка — Наци астăвăмĕн институчĕн пуçлăхĕ
- Божена Лоек — Поляк катынь фончĕн ертӳçи
- Стефан Меляк — Катынь комитечĕн ертӳçи
- Станислав Микке — Кĕрешӳпе асаплану астăвăмĕн канашĕн ертӳçин çумĕ
- Пётр Нуровский — Польшăн олимп комитечĕн президенчĕ[6][7][8][9]
- Мацей Плажиньский — «Вспульнота польска» мĕнпур тĕнчери поляксен пĕрлешĕвĕн ертӳçи
- Анджей Пшевозник — Польшăн вăрçă историйĕн институчĕн секретарĕ
- Анджей Сариуш-Скомпский — Катынь çемьисен федерацийĕн ертӳçи
- Войцех Северин — Катыньре сарăмсăр вилнĕ офицер çемьисен элчи
- Славомир Скшипек — Польша наци банкĕн пуçлăхĕ[10]
- Чеслав Цивиньский — Край Çар еткерĕсен Мĕнпур тĕнчери пĕрлешĕвĕн ертӳçи
Хронологи
Пĕр евĕрлĕ авиакатастрофăсем
- 2004 —Македони президенче Борис Трайковский Боснире çапăнса вилнĕ.
- 1994 — Руанда президенчĕ Жювеналь Хабиаримана тата Бурунди президенче Сиприен Нтарьямира Руандăра çапăнса вилнĕ (самолёта икĕ тӳпе ракети тивретнĕ).
- 1988 — Пакистан президенчĕ Мухаммед Зия-уль-Хак Лахор хули (Пакистан) патĕнче çапăнса вилнĕ.
- 1986 — Мозамбик президенчĕ Самора Машел Кăнтăр Африкăра çапăнса вилнĕ.
- 1981 — Эквадор президенчĕ Хайме Рольдос Агилера Уайрапунг тăвенче (Лоха провинцийĕ, Эквадор) çапăнса вилнĕ.
- 1969 — Боливи президенчĕ Рене Барьентос Ортуньо Аркăна çитсен (Кочабаба департаменчĕ, Боливи) çапăнса вилнĕ.
- 1966 — Ирак президенчĕ Абдул Салам Ареф Иракăн кăнтăрĕнче çапанса вилнĕ.
- 1957 — Филиппинсен президенчĕ Рамон Магсайсай (Себу провинцийĕ, Филиппинсем) çапăнса вилнĕ.
- 1961 — ПНО Тĕп секретарĕ Даг Хаммаршёльд 2-мĕш секретарĕ Çурçĕр Родезире (халĕ Замби) çапăнса вилнĕ.
- 1943 — Польша правительствин (ют çĕрти) ертӳçи Владислав Сикорский Гибралтар патĕнче çапăнса вилнĕ.
Ӑнлантарусем
- ^ Емельянов, Григорий Следствие рассматривает 3 версии крушения самолёта: погода, ошибка пилота и технические неполадки. Пĕрремĕш канал (10 акан 2010). Пӑхнӑ кун: 2010 ҫулхи акан 11-мӗшӗ.
- ^ 1, 2, 3, 4 Смулен облаçĕнчи Ту-154 авиакатастрофинче сарăмсăр вилнĕскерсен ят-йышĕ // Раççей ЯХМ, 2010 çулхи акан 10-мĕшĕ
- ^ В катастрофе самолёта под Смоленском, погибли все пассажиры, находившиеся на борту, включая президента Польши
- ^ Крупнейшая из подобных // Интерфакс, 2019 çулхи акан 10-мĕшĕ
- ^ На самолете, упавшем под Смоленском, находился президент Польши — МИД
- ^ Жертвами авиакатастрофы Ту-154 стали польские политики, религиозные и общественные деятели
- ^ Президент НОК Польши погиб в авиакатастрофе под Смоленском 2010 ҫулхи акан 13-мӗшӗнче архивланӑ.
- ^ Prezydenckim Tu-154 leciały najważniejsze osoby w państwie 2010 ҫулхи акан 12-мӗшӗнче архивланӑ. (поляк)
- ^ Опубликован полный список пассажиров, погибших при крушении ТУ-154
- ^ Самолет президента Польши разбился в России
Каçăсем
- «Обезглавленная Польша» — Авиакатастрофа под Смоленском стала трагедией мирового масштаба — Lenta.ru
- Инкекре вилнĕскерсем, ЯХМ сайтĕнче
- Пассажирсен ят-йышĕ (поляк)