Таяпа Энтри

Таяпа Энтри Питтĕпелтен 6 çухрăмра вырнаçнă, Тип Пăла юханшывăн икĕ çыранĕпе сарăлса ларать. Чи çывăх ял 1,8 çм-ра вырнаçнă (Кĕçĕн Таяпа), чи инçетри ял 16 303 çм-ра, Çулăмлă Çĕр утравĕ çинче (Кăнтăр Америка) вырнаçнă (Печерей).

2010-мĕш çулхи çыравпа ялта 653 çын, çав шутра 311 арçын, 342 хĕрарăм пурăннă^[1].. Ку шутран 47.6 % арçынсем. Халăх йышĕ 1979-мĕш çултанпа ӳсес вырăнне чакса пырать. 70-мĕш çулсенче Таяпа Энтринче 1000 ытла çын пурăннă, 2006 çулта 824 çын. Анаткас, Арманкас, Çӳлтикас, Йăлăмкас, Лавккакасси, Малтикас, Çĕнкас, Майракасси, Поçелкă, (Ял), Тукас урамĕсем.

Таяпа Энтрине XVI ӗмӗр вĕçĕнче Хусан çывăхĕнчен куçса килнĕ чăвашсен пĕр ушкăнĕ никĕсленĕ. Ку саманара, Хусан ханлăхĕ пĕтнĕ хыççăн, вырăс администрацийĕ çирĕплениччен, чăваш халăхĕ ясак-налук тулемен. Вырăссен начар çĕнĕ йĕрки çинчен сăмах сарăлнă хыççăн, ирĕклĕхе хăнăхнă çамрăк çынсем пуçтарăннă та: "Чăвашла пĕлменнии сире пирĕн ачасен пуласлăхне тытса илме ирĕк памасть", - тенĕ. Çак сăмахсемпе вĕсем хальхи Чăваш кăнтăр енне çула тухнă.

Халăх халапĕпе, ушкăн, хальхи Арманкас вырăнĕнче чарăннă чухне, тиха кăтăрса чупнине, илемлĕ уй-хир тата тап-таса çăл кура кайсан, каланă: "Ах, мĕнле илемлĕ! Кунта пурăнма юлар пуль", тенĕ.

Этимологсен шучĕпе, Таяпа Энтри хăй ятне юханшыв çинче мĕнле вырнаçнипе илнĕ. Мĕншĕн тесен, Таяпинка юханшыв çинче çулĕрех Таяпа (Кĕçĕн Таяпа) вырнаçнă. Аяларах вара - Таяпа Энтри (Таяпа Анатри).

1917 çулчен Теччĕ уесĕн Пысăк Таяпа вулăсне кĕнĕ.

• Спиридонов Анатолий - Чăваш республикин тава тивĕçлĕ ӳкерӳçи.
• Ласточкин Антон Тихонович

• Чăваш Ен пурăнан вырăнсем
• С.И. Выйкин, З.А. Трифонова. Чăваш энциклопедийĕ

• Энтри Таяпа ялĕнчи Кулибин

Ку Чăваш Енĕн географипе вĕçлемен статья. Эсир статьяна тӳрлетсе тата хушса проекта пулăшма пултаратăр.