Андреев Виктор Андреевич

	Ҫын пирки
	Андреев Виктор Андреевич
Çуралнă вăхăт	1936 ҫулхи утӑн 10-мӗшӗ
Çуралнă вырăн	Айкӑш, Вăрнар районĕ, Чăваш Автономиллĕ Социализмлă Совет Республики, Раççей Федерациллĕ Социализмлă Совет Республики, СССР;
Вилнĕ вăхăт	2001 ҫулхи раштавӑн 21-мӗшӗ (65 ҫул)
Вилнĕ вырăн	Шупашкар, Чӑваш Республики — Чӑваш Ен, Раҫҫей Федерацийӗ;
Гражданлăх	СССР; Раҫҫей Федерацийӗ;
Альма-матер	И. Н. Ульянов ячӗллӗ Чӑваш патшалӑх университечӗ; Чӑваш патшалӑх аграри университечӗ;
Ĕçлев тĕсĕ	спортсмен

Андреев Виктор Андреевич (1936 ҫулхи утӑн 10-мӗшӗ, Айкӑш, Вăрнар районĕ, Чăваш Автономиллĕ Социализмлă Совет Республики, Раççей Федерациллĕ Социализмлă Совет Республики, СССР — 2001 ҫулхи раштавӑн 21-мӗшӗ, Шупашкар, Чӑваш Республики — Чӑваш Ен, Раҫҫей Федерацийӗ) — совет йывӑр атлечӗ; йывӑр атлетика енӗпе СССР спорт мастерӗ. Чӑваш АССРӗн чемпионӗ тата рекордсменӗ, СССР Халӑхӗсен 4-мӗш спартакиадин ҫӗнтерӳҫи (1963), РСФСР чемпионӗ (1965, 1966), СССР чемпионачӗн призёрӗ (1964, 1965) тата чемпионӗ (1966), тӗнче рекордсменӗ (+90 кг виҫере 198 тата 198,5 кг, 1965)^[1].

Пурнӑҫӗпе ӗҫӗ-хӗлӗ

1936 ҫулхи утӑ уйӑхӗн 10-мӗшӗнче Чӑваш АССРӗн Вӑрнар районӗнчи Айкӑш ялӗнче ҫуралнӑ. Пилӗк ҫултах Виктор ашшӗсӗр тӑрса юлнӑ. Малти Ишекри тулли мар вӑтам шкулта, Нурӑсри вӑтам шкулта вӗреннӗ. Ӗҫ вырӑнӗнчен каймасӑр И. Н. Ульянов ячӗллӗ Чӑваш патшалӑх университечӗн историпе филологи факультетне тата Чӑваш ял хуҫалӑх институчӗн агрономи факультетне вӗренсе пӗтернӗ^[1].

Йывӑр атлетикӑпа ҫарта чухне интересленме тытӑннӑ. Тӑтӑш тренировкӑсене 1962 ҫулта пуҫланӑ, спорт мастерӗн 90 кг категорири нормативне пурнӑҫланӑ. 1963 ҫултанпа йывӑр виҫепе ӑмӑртнӑ. 1960 ҫул пуҫламӑшӗнче Украинӑна, Лисичанска куҫса кайнӑ.

1963 ҫулхи утӑ уйӑхӗнче вӑл СССР халӑхӗсен III Спартакиадинче 4-мӗш вырӑн йышӑннӑ, 1964 ҫулла Киеври СССР чемпионатӗнче Леонид Жаботинский хыҫҫӑн 2-мӗш вырӑн йышӑннӑ, ҫавна май «Клуб 500» ятлӑ пӗрлешӗве кӗнӗ (502,5 кг йӑтнипе). Чӳк уйӑхӗнче Украина чемпионатӗнче 525 кг йӑтса ҫӗнтернӗ.

1965 ҫулхи пушӑн 19-мӗшӗнче Мускавра иртнӗ тӗнче шайӗнчи «Туслӑх кубокӗнче» нумай йывӑр атлета троеборьере питӗ лайӑх виҫепе — 537,5 кг йӑтса— ҫӗнтернӗ.

1965 ҫулхи акан 28-мӗшӗнче, Алуштари ӑмӑртура 198 кг йӑтса тӗнче рекордне (Юрий Власова) ҫӗнетсе ҫӗнтернӗ. Тепӗр ҫур уйӑхран, Ереванри СССР чемпионатӗнче тӗнче рекордне 0,5 кг чухлӗ ҫӗнетнӗ (198,5 кг). Троеборьере каллех Л. Жаботинский хыҫҫӑн иккӗмӗш пулнӑ. СССР команди йышӗнче София хулинче иртнӗ Европа чемпионатӗнче мала тухнӑ, анчах та 180 кг таякан жимра тухса ӳкнӗ. 1965 ҫулхи кӗркунне тӑван тӑрӑхне Шупашкара таврӑннӑ.

1966 ҫулхи ҫу уйӑхӗнче, Ҫӗнҫӗпӗрте, пӗрремӗш хут СССР чемпионӗ пулса тӑнӑ. Раштав уйӑхӗнче Ашхабадра СССР Кубокӗн ҫӗнтерӳҫи пулса тӑнӑ. 1967 ҫулхи ака уйӑхӗнче каллех Тбилисире иртнӗ «Туслӑх кубокӗнче» (547,5 (190+152,5+205) ҫӗнтернӗ. Ҫак кӑтарту В. Андреева тӗнче историйӗнче виҫҫӗмӗш вырӑна кӑларнӑ. Малта Ю. Власов тата Л. Жаботинский — 580 тата 572,5 — ҫеҫ пулнӑ^[2].

1965 ҫулхи кӗркунне тӑван ҫӗре Шупашкара таврӑннӑ.

Чӗре таппине пула, тухтӑрсем хистенӗ хыҫҫӑн, 1968-мӗш ҫулта спорт карьерине вӗҫленӗ.

10 ҫул ытла «Труд» спорт обществин республикӑри уйрӑмӗнче йывӑр атлетика енӗпе аслӑ тренер, шыв станцийӗн пуҫлӑхӗ, «Текстильмаш» производство пӗрлешӗвӗн физкультура канашӗн председателӗ пулса тӑрӑшнӑ^[2].

В. А. Андреев 2001 раштав уйӑхӗн 21-мӗшӗнче инфарктра пула вилнӗ.

Ҫемье

Мӑшӑрӗ — Тамара Николаевна Андреевна.
Ывӑлӗ — Виктор Викторович, йывӑр атлетика енӗпе Раҫҫей спорт мастерӗ, Чӑваш Республикин чемпионӗ, Федерацин Атӑлҫи округӗн чемпионачӗн призёрӗ.
Хӗрӗ — Ольга Викторовна, йывӑр атлетика енӗпе Раҫҫей спорт мастерӗ, Чӑваш Республикин чемпионӗ тата рекордсменӗ, Раҫҫей чемпионачӗн кӗмӗл призёрӗ (1997).
Мӑнукӗсем — Викторпа Мария — Шупашкар хулинчи В. Соколов ячӗллӗ ДЮСШ йывӑр атлетика уйрӑмӗнче ӑсталӑхне туптанӑ^[2].

Астӑвӑм

Шупашкарта Андреев В. А. пурӑннӑ ҫурт ҫине асӑну хӑми вырнаҫтарнӑ^[3].
2011 ҫулхи утӑ уйӑхӗн 9-мӗшӗнче Чӑваш Республикинчи Вӑрнар районӗнчи Элпуҫ шкулӗн стени ҫинче Виктор Андреева асӑнса асӑну хӑми уҫнӑ^[4].
Чӑваш Республикин Вӑрнар муниципаллӑ округӗнче В. А. Андреева асӑнса йывӑр атлетика енӗпе ӑмӑрту ирттереҫҫӗ^[2].

Ӑнлантарусем

^ ¹^,² Н. Г. Скородумов. Андреев Виктор Андреевич (выр.). Чувашская энциклопедия. Чувашский государственный институт гуманитарных наук. Пӑхнӑ кун: 2026 ҫулхи нарӑсӑн 26-мӗшӗ.
^ ¹^,²^,³^,⁴ В Вурнарском районе почтили память первого мастера спорта СССР по тяжелой атлетике Виктора Андреева (выр.). Официальный портал органов власти Чувашской республики. Министерство физической культуры и спорта Чувашской Республики (11 утӑн 2011). Пӑхнӑ кун: 2026 ҫулхи нарӑсӑн 26-мӗшӗ.
^ Памятная доска В.А. Андрееву, Чебоксары — 2ГИС (выр.). 2gis.ru. Пӑхнӑ кун: 2026 ҫулхи нарӑсӑн 26-мӗшӗ.
^ В д. Алгазино Вурнарского района открыли мемориальную доску памяти рекордсмена мира в тяжелой атлетике Виктора Андреева (выр.). Официальный портал органов власти Чувашской Республики. Вурнарский муниципальный округ Чувашской Республики (14 утӑн 2011). Пӑхнӑ кун: 2026 ҫулхи нарӑсӑн 26-мӗшӗ.

Вуламалли

Чӑвашла

Иванов, Д. Виççĕмĕш улăп / Д. Иванов // Коммунизм ялавĕ. – 1965. – 24 апр.
Сидоров, П. Айкăш паттăрĕ / П. Сидоров // Ҫӗнтерӳ çулĕ (Вăрнар р-нĕ). – 1996. – 30 утă.
Степанов, И. Ĕмĕт: 600 килограмм / И. Степанов // Коммунизм ялавĕ. – 1965. – 1 авг.
Чӑваш паттӑрӗ – Андреев // Хыпар. – 2009. – 3 чӳк. – С. 4.
Чикмякова, С. «Ҫӑлтӑрлӑ» ятсем / С. Чикмякова // Ҫӗнтерӳ ҫулӗ (Вӑрнар р-нӗ). – 2014. – 25 кӑрлач. – С. 3 : фот.

Вырӑсла

Алексеева, М. Спорт настоящих титанов / М. Алексеева // Спорт. панорама Чувашии. – 2012. – № 4. – С. 42-43.
Андреев, В. А. Тяжести Виктора Андреева – в жизни и спорте / В. А. Андреев ; записал В. Петров ; фот. В. Романова // Совет. Чувашия. – 1998. – 15 окт.
Безелев, В. Третий богатырь страны / В. Безелев // Совет. Чувашия. – 1965. – 6 июня.
Виктор Андреевич Андреев: 1936-2001. Был третьим силачом планеты / подгот. по материалам ст. П. Сидорова // Спортсмены. – Чебоксары, 2005. – С. 19-28. – (Б-ка Президента Чуваш. Респ. ; т. 3).
Егоров, А. Чувашский Илья Муромец / А. Егоров // Совет. Чувашия. – 2011. – 7 июля. – С. 20.
Сидоров, П. В честь Виктора Андреева / П. Сидоров // Спорт. панорама Чувашии. – 2012. – № 2. – С. 32-34 : фот. цв.
Скородумов, Н. Г. Андреев Виктор Андреевич / Н. Г. Скородумов // Чувашская энциклопедия. – Чебоксары, 2006. – Т. 1 : А-Е. – С. 103.
Скородумов, Н. Г. Андреев Виктор Андреевич // Скородумов, Н. Г. Чувашская спортивная энциклопедия / Н. Г. Скородумов. – Чебоксары, 2007. – 49.
Соколов, Л. Третий богатырь мира / Л. Соколов // Совет. Чувашия. – 1967. – 14 апр.
Талдыкин, В. Семь новых рекордов / В. Талдыкин // Совет. Чувашия. – 1965. – 16 нояб.

Каҫӑсем

[:0-1] ¹^,² Н. Г. Скородумов. Андреев Виктор Андреевич (выр.). Чувашская энциклопедия. Чувашский государственный институт гуманитарных наук. Пӑхнӑ кун: 2026 ҫулхи нарӑсӑн 26-мӗшӗ.

[:1-2] ¹^,²^,³^,⁴ В Вурнарском районе почтили память первого мастера спорта СССР по тяжелой атлетике Виктора Андреева (выр.). Официальный портал органов власти Чувашской республики. Министерство физической культуры и спорта Чувашской Республики (11 утӑн 2011). Пӑхнӑ кун: 2026 ҫулхи нарӑсӑн 26-мӗшӗ.

[3] Памятная доска В.А. Андрееву, Чебоксары — 2ГИС (выр.). 2gis.ru. Пӑхнӑ кун: 2026 ҫулхи нарӑсӑн 26-мӗшӗ.

[4] В д. Алгазино Вурнарского района открыли мемориальную доску памяти рекордсмена мира в тяжелой атлетике Виктора Андреева (выр.). Официальный портал органов власти Чувашской Республики. Вурнарский муниципальный округ Чувашской Республики (14 утӑн 2011). Пӑхнӑ кун: 2026 ҫулхи нарӑсӑн 26-мӗшӗ.

[1]

[2]

[3]

[4]