Ильина Валентина Александровна

Валентина Александровна Ильина (хӗр чухнехи хушамачӗ Захарова; ҫур. 1947 ҫулхи нарӑсӑн 9-мӗшӗ, Красноглухово, Чăваш Автономиллĕ Социализмлă Совет Республики) — Раҫҫей ҫыравҫи, куҫаруҫи тата журналисчӗ. Вырӑсла ҫырать. СССР Ҫыравҫисен пӗрлӗхӗн пайташӗ (1976). В. Н. Захаров ҫыравҫӑн мӑшӑрӗ[1].

Пурнӑҫӗ

Валентина Александровна Ильина (хӗр чухне Захарова) 1947 ҫулхи нарӑсӑн 9-мӗшӗнче Чӑваш АССРти Пӑрачкав районӗнчи Красноглухово посёлокӗнче ҫуралнӑ[2].

1968 ҫулта И. Я. Яковлев ячӗллӗ Чӑваш патшалӑх педагогика институтне (хальхи — университет) вӗренсе пӗтернӗ[3].

Институт вӗренсе пӗтернӗ хыҫҫӑн, 1968–1972 ҫулсенче, «Текстильщик» нумай тиражлӑ хаҫатра литература ӗҫтешӗ пулса ӗҫленӗ. Кайран «Молодой коммунист» хаҫат редакцийӗнче пай пуҫлӑхӗн ӗҫ вырӑнне йышӑннӑ. Тӗрлӗ ҫулсенче Чӑваш кӗнеке издательствинче редакторта, «Дружба» альманахӑн пухакан редакторта, ҫавӑн пекех «Советская Чувашия» хаҫат редакцийӗнче литература сотрудникӗ пулса ӗҫленӗ[4].

1976 ҫулта СССР Ҫыравҫисен пӗрлӗхне илнӗ[5].

Пултарулӑхӗ

Валентина Ильина сӑвӑҫ, прозаик тата куҫаруҫӑ пек паллӑ. Вӑл вырӑсла ҫырать, хӑйӗн ӗҫӗсене республикӑри хаҫатсенче, журналсенче тата альманахсенче пичетлет[6].

Ҫыравҫӑн пӗрремӗш кӗнекисене ачасем валли ҫырнӑ: вӗсем сӑвӑсемпе юмахсен пуххисем пулнӑ. Ҫитӗннисем валли ҫырнӑ калавсемпе повеҫсенче пӗр пӑхма ансат шӑпаллӑ пек туйӑнакан, анчах та час-часах хӑйсен хыҫӗнче пурнӑҫри йывӑр хирӗҫӳсене пытарса тӑракан геройсене сӑнарланӑ[7].

Валентина Ильина ҫавӑн пекех чӑваш ҫыравҫисемпе сӑвӑҫисен хайлавӗсене вырӑс чӗлхине куҫарас ӗҫпе те аппаланать. Унӑн куҫарӑвӗпе Сандор Тимбайӑн «Двенадцать волшебников» сӑвӑ кӗнеки тата Константин Петровӑн «Тайӑр» романӗ кун ҫути курнӑ. Кӗнекесемпе журналсенче вӑл куҫарнӑ чӑваш сӑвӑҫисен — А. Каттайӑн, П. Ялгирӑн, Ю. Петровӑн, Х. Агиверӑн тата ыттисен — сӑвӑ ярӑмӗсене пичетленӗ[8].

Чӑваш Республикин Пичет патшалӑх архивӗн фончӗсенче ҫыравҫӑ аллинчен тухнӑ вуннӑ ытла кӗнекепе илемлӗ куҫару, ҫавӑн пекех хаҫат-журнал страницисенче ун пирки пичетленнӗ материалсем упранаҫҫӗ[9].

Библиографи

Поэзи тата юмахсем (ачасем валли)

  • Аленкин день : сӑвӑсем. — Шупашкар, 1974. — 21 с.
  • Карога : юмахсем. — Шупашкар, 1974. — 44 с.
  • Карусель : сӑвӑсем : шкулчченхи тата кӗҫӗн ҫулхи шкул ачисем валли / Художникӗ М. Михаэлис. — Шупашкар : Чӑваш кӗнеке издательстви, 1977. — 21 с.

Проза

  • Золотой человек : повеҫпе калавсем. — Шупашкар : Чӑваш кӗнеке издательстви, 1980. — 192 с.
  • Берёзовские соловьи : повеҫсем. — Мускав : Современник, 1981. — 288 с.
  • Медовый месяц. — 1987.

Чӑвашларан куҫарнисем

  • Тимбай, С. Двенадцать волшебников : сӑвӑсем / В. А. Ильина куҫарнӑ.
  • Петров, К. Таэр : роман / В. А. Ильина куҫарнӑ.
  • А. Каттай, П. Ялгир, Ю. Петров, Х. Агивер тата ытти чӑваш сӑвӑҫисен сӑвӑ циклӗсем / В. А. Ильина куҫарнӑ.[10]

Ҫемьи

Ӑнлантарусем

  1. ^ Ильина Валентина Александровна. chuvenc.ru. Чӑваш энциклопедийӗ. Пӑхнӑ кун: 2025 ҫулхи утӑн 10-мӗшӗ.
  2. ^ Ильина, Валентина Александровна (ҫыравҫӑ; 1947.02.09). наследиечувашии.рф. Чӑваш Ен еткерӗ. Пӑхнӑ кун: 2025 ҫулхи утӑн 10-мӗшӗ.
  3. ^ Ильина Валентина Александровна. chuvenc.ru. Чӑваш энциклопедийӗ. Пӑхнӑ кун: 2025 ҫулхи утӑн 10-мӗшӗ.
  4. ^ Ильина, Валентина Александровна (ҫыравҫӑ; 1947.02.09). наследиечувашии.рф. Чӑваш Ен еткерӗ. Пӑхнӑ кун: 2025 ҫулхи утӑн 10-мӗшӗ.
  5. ^ Ильина Валентина Александровна. chuvenc.ru. Чӑваш энциклопедийӗ. Пӑхнӑ кун: 2025 ҫулхи утӑн 10-мӗшӗ.
  6. ^ Ильина, Валентина Александровна (ҫыравҫӑ; 1947.02.09). наследиечувашии.рф. Чӑваш Ен еткерӗ. Пӑхнӑ кун: 2025 ҫулхи утӑн 10-мӗшӗ.
  7. ^ Ильина Валентина Александровна. chuvenc.ru. Чӑваш энциклопедийӗ. Пӑхнӑ кун: 2025 ҫулхи утӑн 10-мӗшӗ.
  8. ^ Ильина, Валентина Александровна (ҫыравҫӑ; 1947.02.09). наследиечувашии.рф. Чӑваш Ен еткерӗ. Пӑхнӑ кун: 2025 ҫулхи утӑн 10-мӗшӗ.
  9. ^ Ильина Валентина Александровна. ru.chuvash.org. Чӑваш халӑх энциклопедийӗ. Пӑхнӑ кун: 2025 ҫулхи утӑн 10-мӗшӗ.
  10. ^ Ильина, Валентина Александровна (ҫыравҫӑ; 1947.02.09). наследиечувашии.рф. Чӑваш Ен еткерӗ. Пӑхнӑ кун: 2025 ҫулхи утӑн 10-мӗшӗ.
  11. ^ Ильина Валентина Александровна. chuvenc.ru. Чӑваш энциклопедийӗ. Пӑхнӑ кун: 2025 ҫулхи утӑн 10-мӗшӗ.

Вуламалли

  • Чувашская энциклопедия. — Чебоксары. — Т. 2 : З-К. — С. (тивӗҫлӗ статья).

Каҫӑсем