Вырӑсла версиЯтарлӑ проектсем
Чӗлхе суйла
РУВИКИ ҪИНЧЕН

Кирюшкин Иван Сергеевич

Иван Сергеевич Кирюшкин (1919 ҫулхи юпан 23-мӗшӗ, Ялавăр, Чӗмпӗр облаҫӗ — 1996 ҫулхи раштавӑн 6-мӗшӗ) — совет саманин тата Раҫҫейӗн журналисчӗ, сӑвӑҫи, общество ӗҫченӗ. Чӑваш Республикин тава тивӗҫлӗ культура ӗҫченӗ (1996). Капитан, Тӑван Ҫӗршывӑн Аслӑ вӑрҫине хутшӑннӑскер[1].

Пурнӑҫӗ

Иван Кирюшкин 1919 ҫулхи юпа уйӑхӗн 23-мӗшӗнче Чӗмпӗр облаҫӗн Сенгилей районӗнчи Ялавӑр ялӗнче ҫуралнӑ. Чӑваш[2].

Унӑн ашшӗ, Сергей Николаевич, 1917 ҫулта Хӗллехи кермене(выр.)чăв. штурмлама хутшӑннӑ красногвардеец пулнӑ, Граждан вӑрҫине тухса кайнӑ[3]. Амӑшӗ, Анна Петровна, тӑхӑр ача ҫитӗнтернӗ. Вӑрҫӑ вӑхӑтӗнче фронта тӑватӑ ывӑлне — Иван, Андрей, Николай тата Михаил Кирюшкинсене — ӑсатнӑ, вӗсем пурте ҫӗнтерӳпе таврӑннӑ[4].

И. С. Кирюшкин И. Я. Яковлев ячӗллӗ Чӗмпӗрти педагогика училищинче пӗлӳ илнӗ. Вӑрҫӑ пуҫланиччен Пухтел (халӗ Чӑнлӑ) район хаҫачӗн редакторӗ пулса ӗҫленӗ[1]. Каярахпа КПСС ТК ҫумӗнчи Аслӑ парти шкулне вӗренсе пӗтернӗ.

Вӑрҫӑ ҫулӗсем

1941 ҫултанпа Хӗрлӗ Ҫар ретӗнче. Унӑн вӑрҫӑ ҫулӗ Мускавран пуҫланса Эльба юханшывӗ таран тӑсӑлнӑ. Малтан автоматчиксен ротин политрукӗ, каярахпа стрелоксен полкӗн пулемёт ротин политрукӗ пулса ҫапӑҫнӑ[4]. Икӗ хутчен аманнӑ[1].

Вӑрҫӑ вӑхӑтӗнче «За Сталина» дивизи хаҫачӗн фронт корреспонденчӗ тата яваплӑ секретарӗ пулса ӗҫленӗ. 1944 ҫулхи утӑ уйӑхӗнче «Багратион» операцине хутшӑннӑ, Беларуҫе тата Минск хулине тӑшманран ирӗке кӑларнӑ ҫӗрте палӑрнӑ[3].

Ҫӗнтерӳ хыҫҫӑн Германири совет ҫарӗсен ушкӑнӗнче капитан званипе хӗсметре юлнӑ. Хула коменданчӗн ҫумӗ пулнӑ май Германири ҫӗр тата шкул реформисене ирттерме хастар хутшӑннӑ, Ирӗклӗ нимӗҫ ҫамрӑкӗсен организацине туса хума пулӑшнӑ. Одер юханшывӗ урлӑ чугун ҫул тата шоссе кӗперӗсене хывас ӗҫе ертсе пынӑ[1].

Журналистика тата общество ӗҫӗ

Тӑван ҫӗре таврӑнсан Чӑнлӑ район комитетӗнчи пропаганда тата агитаци пайне ертсе пынӑ. Чӑнлӑ тата Мелекесс (халӗ Димитровград) район хаҫачӗсен редакторӗ пулса ӗҫленӗ[2].

И. С. Кирюшкин Чӗмпӗр хулинчи И. Я. Яковлев ячӗллӗ чӑваш обществӑпа культура центрне йӗркелекенсенчен пӗри тата унӑн пӗрремӗш председателӗ пулнӑ. Вӑл 1956 ҫулта хупӑннӑ Чӗмпӗрти чӑваш педагогика училищине ҫӗнӗрен уҫма вӑй хунӑ[4]. Унӑн пуҫарӑвӗпе облаҫра чӑвашла «Еткер» телекӑларӑм тата «Канаш» хаҫат тухма пуҫланӑ. Чӑваш наци конгресӗн Мӑн Канашӗн пайташӗ пулнӑ[2].

Иван Сергеевич 1996 ҫулхи раштав уйӑхӗн 6-мӗшӗнче вилнӗ. Тӑван ялӗнче — Ялавӑрта — пытарнӑ[4].

Пултарулӑхӗ

Журналистика ӗҫӗпе пӗрлех сӑвӑсем шӑрҫаланӑ. Унӑн хайлавӗсем куллен тухакан кӑларӑмӗсенче тата сӑвӑсен пуххисенче пичетленнӗ. Чӑваш чӗлхине тата культурине Чӗмпӗр облаҫӗнче аталантарас енпе тӑрӑшнӑ[2].

Хисепӗсем

Ăнлантарусем

  1. ^ 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7 Кирюшкин Иван Сергеевич (журналист; 23.10.1919-06.12.1996) (выр.). Наследие Чувашии. Пӑхнӑ кун: 2026 ҫулхи ҫӑвӑн 15-мӗшӗ.
  2. ^ 1, 2, 3, 4, 5 Вспомнили первого председателя — Ивана Кирюшкина (выр.). Чӑваш халӑх сайчӗ. Пӑхнӑ кун: 2026 ҫулхи ҫӑвӑн 15-мӗшӗ.
  3. ^ 1, 2 Военные дороги братьев Кирюшкиных (выр.). Журнал «Мономах». Пӑхнӑ кун: 2026 ҫулхи ҫӑвӑн 15-мӗшӗ.
  4. ^ 1, 2, 3, 4, 5 Я счастлив, что успел застать ветерана (выр.). Сенгилеевский район. Пӑхнӑ кун: 2026 ҫулхи ҫӑвӑн 15-мӗшӗ.
  5. ^ Кирюшкин Иван Сергеевич. Картотека награждений (выр.). Память народа. Пӑхнӑ кун: 2026 ҫулхи ҫӑвӑн 15-мӗшӗ.

Вуламалли

  • Кирюшкин Иван Сергеевич // Ульяновская-Симбирская энциклопедия. — Ульяновск, 2000.

Каçăсем

Категорисем