Фёдоров Александр Ревельевич
Фёдоров Александр Ревельевич (1965 ҫулхи юпан 28-мӗшӗ, Шупашкар, Чӑваш АССР) — художник, Чӑваш Республикин тава тивӗҫлӗ художникӗ (2007), Раҫҫей Ӳнерсен академийӗн член-корреспонденчӗ (2018).
Совет тата Раҫҫей художникӗн, Раҫҫей Ӳнерсен академийӗн академикӗн Ревель Фёдорович Фёдоровӑн (1929—2022) ывӑлӗ.
Пурнӑҫӗпе ӗҫӗ-хӗлӗ
1965 ҫулхи юпа уйӑхӗн 28-мӗшӗнче Чӑваш АССРӗнчи Шупашкар хулинче ҫуралнӑ.
1984 ҫулта — Шупашкарти ӳнер училищинчен, 1992 ҫулта И. Я. Яковлев ячӗллӗ Чӑваш патшалӑх педагогика университетӗнчен (диплом ертӳҫи — Н. В. Овчинников) вӗренсе тухнӑ.
1984—1986 ҫулсенче Совет Ҫарӗнче хӗсметре тӑнӑ. 1987—1992 ҫулсенче Шупашкарти 5-мӗш ача-пӑча ӳнер шкулӗн вӗрентӳҫи пулса ӗҫленӗ.
1993 ҫултанпа — Раҫҫей Художникӗсен союзӗн пайташӗ. 1994—2000 ҫулсенче Ревель Федоровӑн пултарулӑх лаҫҫинче вӗреннӗ.
2001 ҫулта — Раҫҫей Федерацийӗн Президенчӗн Культура фончӗн стипендиачӗ пулнӑ.
2018 ҫулта — Раҫҫей Ӳнерсен академийӗн член-корреспондентне суйланӑ (Живопись уйрӑмӗнчен).
Пултарулӑхӗ
Тӗп ӗҫӗсем
- «Шохонка» (2014);
- «Сивӗ кун» (2014);
- «Юмах пуҫламӑшӗ» (2009);
- «Сирень» (2020);
- «Савни валли уяв» (2020);
- «Хӗвелҫаврӑнӑшсем» (2020);
- «Савни валли кӗпе» (2009);
- «Тухӑҫри танго» (2017);
- «Каҫхи Иерусалим» (2008);
- «Бедуин ҫулҫӳревҫӗ» (2007),
- «Иерусалим»,
- «Вӑтаҫӗр тинӗс»,
- «Болдино пӗви»,
- «Михаил Архангел часовни»,
- «Селена»,
- «Аслати»...
Музей пухӑвӗсем
Ӗҫӗсем Чӑваш тата Тутарстан, Раҫҫей хулисенчи музейсенче, уйрӑм ҫынсен коллекцийӗсенче упранаҫҫӗ.
- Чӑваш патшалӑх ӳнер музейӗ (Шупашкар),
- Ҫӗнӗ Шупашкарти ӳнер музейӗ (Ҫӗнӗ Шупашкар),
- Чӑваш Республикин наци библиотеки (Шупашкар),
- «Болдино» А. С. Пушкинӑн заповедник-музейӗ (Чулхула облаҫӗ, Аслӑ Болдино),
- А. А. Кадыров ячӗллӗ Мухтав мемориал комплексӗ (Грозный),
- А. Н. Мазитов музейӗ (Хусан),
- Тутарстан Республикин Ӳкерӳ ӳнерӗсен патшалӑх музейӗ (Хусан),
- «Классика» пултарулӑх пӗрлешӗвӗ (Иваново).
Пултарулӑх ҫулҫӳревӗсем
- Германи (1995),
- Франци, Голланди (1997),
- Е. И. Репинӑн Академи дачи, Вышний Волочёк (1998, 1999),
- Швейцари (2002, 2003),
- Израиль (2005, 2007),
- Черногори (2011),
- Иваново облаҫӗ (2011),
- Иваново облаҫӗ, Плёс (2014),
- Чухлула облаҫӗ, Аслӑ Болдино (2014),
- Ярославль тата Иваново облаҫӗсем (2014),
- Чечен Республики (2017, 2018).
Куравсем
Ют ҫӗршывсенчи, Раҫҫейри, регионсенчи, Чӑваш Республикинчи куравсене 1991 ҫултанпа пӗрмай хутшӑнать, харпӑр куравсем йӗркелет[1].
Ют ҫӗршыврисем
- Германи, Гамбург (1995),
- Швейцари, Базель (2002),
- Швейцари, Сан-Бернардино (2002),
- Швейцари, Аскона (2003),
- Швейцари, Цюрих (2003).
Пӗтӗм Раҫҫейрисем
Регионсенчисем
- «Аслӑ Атӑл — VII» (Хусан, 1991),
- «Аслӑ Атӑл — VIII» (Чулхула, 1998),
- «Симӗс шав», («Аслӑ Атӑл» регионӗнчи хуласем, 2002—2003),
- «Аслӑ Атӑл — IX» (Чулхула, 2003),
- «Аслӑ Атӑл» — Атӑлҫи республикисен ӳнерӗ (Саранск, 2004),
- «Ылтӑн Палитра» (Саранск, 2007),
- «Пӗрлешӳ» (Чулхула, 2007),
- «Аслӑ Атӑл — X» (Шупашкар — Самар, 2008),
- «Ҫуркуннеччен 30 кун» (Хусан, Мазитов галерейи, 2013)[2].
Харпӑр куравсем
- Автовазбанк (Шупашкар, 2001),
- «Нью-Орлеан джазӗ» (Чулхула, «Атӑлҫи художникӗсем» галерея, 2002),
- Газпромбанк (Чулхула, 2004),
- Лукойл-Волга-Петролиум (Чулхула, 2004),
- Перекет банкӗн тӗп офисӗ (Чулхула, 2004),
- Лингва центр (Чулхула, 2004),
- Главвербель (Чулхула, 2005),
- Мицубиси центр (Чулхула, 2005),
- «Редисон Славянская» хӑна ҫурчӗ (Мускав, 2007),
- Ҫӗнӗ Шупашкар (2007),
- Федераци Канашӗ (Мускав, 2008),
- Раҫҫей Ӳнерсен академийӗн (Мускав, 2013),
- Ярославль (2014),
- Иваново (2014),
- Maer Art ӳнер галерейи Р. Ф. Фёдоровпа пӗрле (Мускав, 2018)[3],
- Чӑваш Республикин Патшалӑх Канашӗ (Шупашкар, 2019)[4]
- Чӑваш Республикин Наци библиотеки, «Кӗмӗл ӗмӗр» галерея (Шупашкар, 2020)[5]
Хисепӗсем
- Чӑваш Республикин тава тивӗҫлӗ художникӗ (2007),
- «Европа-Азия» ЮНЕСКО Пӗтӗм тӗнчери гуманитари Академийӗн хисеплӗ член-корреспонденчӗ (2006),
- Раҫҫей Ӳнерсен академийӗн кӗмӗл медалӗ (2013),
- Чӑваш Республикин Патшалӑх Канашӗн Хисеп грамоти (2020);
- Раҫҫей Ӳнерсен академийӗн член-корреспонденчӗ (2018),
- Раҫҫей Федерацийӗн Культура министерствин Тав ҫырӑвӗ (2018);
- Чечен Республикин Культура министерствин Хисеп грамоти (2017),
- Раҫҫей Ӳнерсен академийӗн Дипломӗ (2010, 2014),
- Чӑваш Республикин Президенчӗн Администрацийӗн Тав ҫырӑвӗ (2009).
Ӑнлантарусем
- ^ https://artnow.ru/ru/gallery/0/4939.html
- ^ https://art16.ru/reportage/2013/02/02/30-dney-do-vesny-vystavka-hudozhnikov-tatarstana-i-chuvashii?ysclid=m2z69t975e398346373
- ^ https://www.cheboksary.ru/culturen/82958_v_moskve_otkrylas_vystavka_revelja_i_aleksandra_fedorovyh__tajniki_i_sokrovischa.htm?ysclid=m2z606u0iz151104366
- ^ https://chgign.ru/a/news/2513.html?ysclid=m2z641e73d751324506
- ^ http://hypar.ru/ru/news/otkrylas-yubileynaya-vystavka-zasluzhennogo-hudozhnika-chuvashii-aleksandra-fyodorova?ysclid=m2z672vegv706968559
Вуламалли
- Александр Федоров // Союз художников Чувашии : 1935-2005. — Чебоксары, 2005. — С. 180.
- Викторов, Ю. В. Федоров Александр Ревельевич / Ю. В. Викторов // Чувашская энциклопедия. — Чебоксары, 2011. — Т. 4 : Си-Я. — С. 344.
- Каштанов, Г. Федоров Александр Ревельевич / Г. Каштанов. — Текст : электронный // Российская академия художеств : [сайт]. — URL: https://rah.ru/the_academy_today/the_members_of_the_academie/member.php?ID=53984&ysclid=lysnx3vibi826251935 (дата обращения: 19.07.2024).
- Федоров Александр Ревельевич // Поволжье : художеств. альбом / сост. К. Б. Кузьминых. — Москва : Пранат, 2013. — С.154.
Каҫӑсем
- https://наследиечувашии.рф/russian/%D1%84%D0%B5%D0%B4%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%B2-%D0%B0%D0%BB%D0%B5%D0%BA%D1%81%D0%B0%D0%BD%D0%B4%D1%80-%D1%80%D0%B5%D0%B2%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D0%B5%D0%B2%D0%B8%D1%87-%D1%85%D1%83%D0%B4%D0%BE%D0%B6%D0%BD/?ysclid=m2z3yit1ge80102124
- http://www.nbchr.ru/index.php?option=com_irbis&view=irbis&Itemid=1341&task=set_static_req&req_irb=%3C.%3EI=-516543%3C.%3E&bl_id_string=66
- https://artnow.ru/ru/gallery/0/4939.html
- https://enc.cap.ru/?t=prsn&lnk=3049
- https://rah.ru/the_academy_today/the_members_of_the_academie/member.php?ID=53984&ysclid=lysnx3vibi826251935
- https://www.cheboksary.ru/culturen/82958_v_moskve_otkrylas_vystavka_revelja_i_aleksandra_fedorovyh__tajniki_i_sokrovischa.htm?ysclid=m2z606u0iz151104366
- https://artmuseum.ru/presscenter/novosti/2015/12/23/Trhanskrhiphcij_mhhuhzyki?ysclid=m2z665f7vg751267972
- https://artchive.ru/artists/42825~Aleksandr_Revel'evich_Fedorov/biography