Туркменистан
Тавралăхĕ
Афганистанпа Иранпа кăнтăр енче, Казахстанпа и Узбекистанпа çурçĕр енчен чикĕ тытать. Хĕвелтухăç енчен Каçпи тинĕсĕ вырнаçнă.
Кун-çулĕ
Туркменистан- президентлă респрублика. Президент суйлавĕ 5 çулта пĕрре иртет.[8] 2006-мĕш çулхи раштавăн 21-мĕшĕччен Туркменистанăн Сапармурат Ниязов Туркменистанăн пĕрремĕш президенчĕ пулнă. Хальхи вăхăтра туркменсен президенчĕ — Гурбангулы Бердымухаммедов.
Меджлис — пилĕк çулта пĕрре суйланать, унта 125 пайташ.
Административла пайлану
- Ашхабад хули;
- Ахал велаячĕ. Тĕп хули — Аннау[9]
- Балкан велаячĕ. Тĕп хули — Балканабад (Небит-Даг).
- Дашогуз велаячĕ. Тĕп хули — Дашогуз (Ташауз).
- Лебап велаячĕ. Тĕп хули — Туркменабад (Чарджоу).
- Мары велаячĕ. Тĕп хули — Мары.
Экономика
2009-мĕш çулта Туркменистан ВВП 16,24 млрд долл. çитнĕ. Çав шутра промăçлăх 34 %, ял хуçалăхĕ — 10 %, сервис — 56 %.
Халăх йышĕ
Туркменистан халăх шучĕ питĕ хăвăрт ӳсет. Республикăра çыравпа 1979-мĕш çулта 2759 пин çын, 1989-мĕш çулта — 3534 пин, 1995-мĕш çулта — 4481 пин çын пурăннă. Юлашки çыру хыççăн та чалăх йышĕ ӳсет. 2001-мĕш çулхи çу уйăхĕн 1 тĕлне халăх йышĕ 5410 пине çитет.
Туркменсемсĕр пуçне Туркменистанра узбексем, вырăссем, казахсем, тутарсем тата ытти халăх çыннисем пурăнаççĕ.
Хĕçпăшаллă вăйсем
Нейтраллă патшалăх пулнă май хĕçпăшаллă вăсем сахал.
Вуламалли
Ӑнлантарусем
- ^ ИДЦ «Туркменистан»
- ^ CIA World Factbook
- ^ https://data.iana.org/time-zones/tzdb-2021e/asia
- ^ http://chartsbin.com/view/edr
- ^ «Атлас Мира» — М: ПКО «Картография» ISBN 5-85120-243-2
- ^ «Туркменистан — Золотой век»
- ^ Туркменистан. Государственное устройство. Правовая система. Гражданское право. Уголовное право. Судебная система
- ^ Законодательство — «Туркменистан: золотой век»
- ^ Академия наук Туркменистана/Академия наук Туркменистана
Каçăсем
- Новостной сайт «Туркменистан. Золотой Век»
- Права человека в Туркменистане 2010 ҫулхи раштавӑн 21-мӗшӗнче архивланӑ.
- «Хроника Туркменистана». Издание Туркменской Инициативы по Правам Человека 2010 ҫулхи раштавӑн 10-мӗшӗнче архивланӑ.
- Интернет-газета Туркменистан.ру
- Рекламный Вестник Туркменистана 2011 ҫулхи нарӑсӑн 2-мӗшӗнче архивланӑ.
- Виза в Туркменистан 2011 ҫулхи пушӑн 5-мӗшӗнче архивланӑ.
- ИП «ТУРКМЕНинформ»
- Кабинет Министров Республики Туркменистан (с ноября 2002)
- КАЗАХИ ТУРКМЕНИСТАНА ПРОТЕСТУЮТ ПРОТИВ ЗАКРЫТИЯ ШКОЛ 2012 ҫулхи раштавӑн 8-мӗшӗнче архивланӑ.