Чăваш Енĕн экономики
Чăваш Енĕн экономики «вăтаммисемпе» аутсайдерсем хушшшинче шутланать. Кашни çын шутне РШЯ (регионри пурнăç хакĕпе танлаштарнăскер), Раççейри вăтамринчен 54% шутланать. Атăлçи федераци тăрăхĕнче кăтартусемпе начар аталаннă кӳршĕ Пензăпа Киров облаçĕсемпе, Атӑлпа Вятка экономика районӗнчи Мордва тата Мари Эл республикисенчен лайăхрах пулать. Ял хуçалăх индустринче РШЯ Раççей Федерацирин вăтам кăтартăвенчен икĕ хут лайăхрах (9,4 тата 4,9% танлаштарсан), РШЯ промăçлаха 31% парать (РФ вăтамран – 33,2%).
Пĕрлехи хыпар
Республика промăçлăхĕн тĕп отраçлĕ — машинăтаваслăх тата металлообработка:
Шупашкарта:
Прибор тăвакан савут, Шупашкарти В. И. Чапаев ячĕллĕ ĕçлев пĕрлешĕвĕ, Электроникăпа механика савучĕ, «Контур» савут (микросваркăпа микропайка валли инструмент, алмаз инструменчĕ, видеокассетăсем тата ур.), «Текстильмаш» (тĕрт станокĕсем), Шупашкарти промăçлăх тракторĕсен савучĕ[1], ХАО НПВФ "Сварка[2], Электросила[3], агрегат савучĕ[4], цистернăсем тăвакан "Çеçпĕл" фирма, Суту-илӳ хатĕрсемтăвакан "Торгтехника", "Элинокс" ; урăх хуласенче: «Чăвашкабель»[5], Элара[6], Электроаппаратура савучĕ[7], Электроникăпа механика савучĕ[8] Шупашкарти электромеханика савучĕ[9], Электровиçев приборĕсен савучĕ «Электроприбор»[10], Пăрăх савучĕ[11], Меркурий НПК[12]
Сĕнтĕрвăррире
Кабель савучĕ Сӗнтӗрвӑрри хули;
Çĕмĕрлере
Çĕмĕрлери ятарлă автомобильсен савучĕ (промăçлă тракторсем, ял хуçалăх машинисемпе автомобильсем валли янтă пайсем)[13][14], УАО «Çĕмĕрлери сăран-тир Фабрики».
Канашра
Канашри автоагрегат савучĕ[15], Канашри электропогрузчиксен савучĕ[16], Канашри вакун юсав савучĕ, Канашри технологи оснасткин савучĕ[17] тата ур.
Куславкка
Куславккари автофургонсен комбиначĕ[18] вырнаçнă.
Улатăр
Улатăрта механика савучĕ ĕçлет.
Хими промăçлăхĕ
Çĕнĕ Шупашкар
Хими промăçлăхĕ аталаннă («Химпром»[19] , Ҫӗнӗ Шупашкар), Вăрнарти хутăш препартсен савучĕ;
Çăмăл промăçлăх:
Атăл текстиль компанийĕ[20] («Шупашкарти мамăк-хут комбиначĕ», «Лента»[21], «Шупашкар трикотажĕ»), Шупашкарти мамăк фабрики, * УАО «Çĕнĕ Шупашкарти мамăк тĕртев фабрики „Пике“», Паха тĕрĕ[22].
Энергетика
Атӑл çинче Чăвашэнерго шутне кĕрекен Шупашкар ГЭСĕ 800 МВт (проект хăвачĕ 1404 МВт) ĕçлет (халиччен те проектри хăватне çитермен).
Çаплах, Чăвашэнерго шутне Шупашкарти ТЭЦ-2 (çитнĕ хăвачĕ 460 МВт, 1270 Гкал/сех), Çĕнĕ Шупашкарти ТЭЦ-3 (430 МВт, 1339 Гкал/сех), Шупашкарти ТЭЦ-1 (12 МВт, 260 Гкал/сех), Улатăрти ТЭЦ (40 Гкал/сех) кĕрет.
Апат-çимĕç промăçлăхĕ
Транспорт
Республикăра Шупашкар аэропорчĕ[23] ĕçлет.
Чăваш Ен çĕрĕ витĕр федераци шайĕнчи М7 «Атăл» автомобиль çулĕ иртет. Çаплах, «Шупашкар—Чĕмпĕр», «Çĕрпӳ—Хусан» тата республика автоçулсем (2342 çм) пур.
- «Транссибăн Кăнтăр тĕлĕ»
- Нефть пăрăхĕ Элмет — Чулхула-2,3 138000 тонна/тлк
- Нижнекамск НПЗ — Элмет — Чулхула нефть пăрăхĕ - 1 2500 тн/тлк
- Ямбург — Анăç чикĕ, Ямбург — Елец-1,2, Уренгой — Ужгород, Уренгой — Центр-1,2, Ямбург — Тулă-1,2 тата Анат Турă — Пермь — Чулхула магистраль газ пăрăхĕсем. Пĕтĕм ĕçлевĕ — 810 млн м³/çек
ЛЭПăн «Кострома ГРЭСĕ—Чулхула—Хусан—Зая ГРЭСĕ инçе магистралĕ ĕçлет.
Банксем
Чăваш Енре пысăк Раççей банксем хăвăн филиалсем уçнă : Сбербанк РФ, ВТБ, Альфа-банк, Уралсиб т.ыт. Вырăнти банксем :
| Банк ячĕ | Хула | Актив ( млн. тенке ), 1 ака 2011 | Вырăн |
|---|---|---|---|
| Чувашкредитпромбанк | Шупашкар | 3 881 | 366 |
| Мегаполис | Шупашкар | 1 567 | 579 |
| ОБР | Шупашкар | 1 271 | 636 |
| Шумерлинский | Çĕмĕрле | 1 160 | 647 |
| Бизнес для бизнеса | Етĕрне | 674 | 760 |
Вуламалли
Ӑнлантарусем
- ^ УАО «Шупашкарти промăçлă тракторсен савучĕ»
- ^ ХАО НПВФ "Сварка"
- ^ "Электросила"( ӗҫлемен каҫӑ)
- ^ УАО «Шупашкарти агрегат завочĕ» 2010 ҫулхи ҫӗртмен 25-мӗшӗнче архивланӑ.
- ^ АО «Шупашкарти кабель япалисен савучĕ Чăвашкабель»
- ^ Шупашкарти прибор тăвакан савут — УАО НПК «Элара» 2011 ҫулхи нарӑсӑн 16-мӗшӗнче архивланӑ.
- ^ ХАО «Шупашкарти электроаппаратура савучĕ»
- ^ УАО «Электроникăпа механика савучĕ»
- ^ ХАО «Шупашкарти электромеханика савучĕ»
- ^ Шупашкарти электроаппаратура савучĕ Электроприбор"
- ^ Шупашкарти пăрăх савучĕ
- ^ НПК "Меркурий
- ^ УАО «Çĕмĕрлери ятарлă автомобильсен завочĕ» 2010 ҫулхи юпан 27-мӗшӗнче архивланӑ.
- ^ УАО «Çĕмĕрлери ятарлă автомобильсен завочĕ» 2017 ҫулхи чӳкӗн 23-мӗшӗнче архивланӑ.
- ^ УАО «Канашри автоагрегат завочĕ» 2009 ҫулхи нарӑсӑн 20-мӗшӗнче архивланӑ.
- ^ УАО «Канашри электропогрузчик завочĕ» 2011 ҫулхи нарӑсӑн 28-мӗшӗнче архивланӑ.
- ^ Канашри технологи оснасткин савучĕ
- ^ АУОТ «Куславккари автофургон комбиначĕ»
- ^ Шупашкарти ĔП «Химпром» 2008 ҫулхи акан 19-мӗшӗнче архивланӑ.
- ^ УАО «Текстильмаш» 2008 ҫулхи утӑн 23-мӗшӗнче архивланӑ.
- ^ АО «Лента»
- ^ ООО «Паха тĕрĕ» 2018 ҫулхи чӳкӗн 15-мӗшӗнче архивланӑ.
- ^ Шупашкар авиапредприятийĕ 2009 ҫулхи акан 8-мӗшӗнче архивланӑ.
Каçăсем
- Чăваш Республикин экономика ататланăвĕн, промăçлăхăн тата суту-илӳ министерстви
- Чăваш Енĕн социаллă-экономикăллă портречĕ 2013 ҫулхи авӑнӑн 26-мӗшӗнче архивланӑ.
- Чăваш Ен экономики тĕрĕс çулпа пырать
.svg){kind=small} |
Ку — ҫырса пӗтермен статья. Эсир статьяна тӳрлетсе е хушса проекта пулăшма пултаратăр. Çак асăрхаттарнине май пулсан тĕрĕсреххипе улăштармалла. |
Темӑпа ҫыхӑннисем
Чăваш Ен темăсенче |
||
|---|---|---|
Тӳре-шара • Пуҫлӑх • Герб • Ялав • Гимн • Административлă пайлану • Географи • Хуласем • Халăх • Чӗлхесем • Истори • Экономика • Театрсем • Уявсем • Архитектура • Садсемпе парксем • Музейсем • Спорт • Вӗренӳ • Ӑслӑлӑх • Тĕн • Паллă вырăнсем • Транспорт • Радио • Телекурав • Климат • Экологи • Юханшывсем • Чăваш Енĕн чи аслă пуçлăхĕсен йышĕ |  | |